Đến Algeria đừng bỏ qua mứt chà là tươi
Đến Algeria đừng bỏ qua mứt chà là tươi
Ẩm thực Algeria đa dạng và chứa đựng những nét tinh túy nhất của các nền văn minh lớn.
Đó là chiếc dồi Merguez hay đĩa Couscous mang đậm nét văn hóa của thổ dân Beber và dải đất Bắc Phi, những trái ô liu của vùng Địa Trung Hải, những que xiên thịt nướng Kebab của người Thổ khi đế chế Ottoman viễn chinh đến đây và cả chiếc bánh mì Baguette của người Pháp.
Từ những trái ô liu xanh
Những ngày ở Algeria, tôi cố gắng thử qua nhiều hương vị ẩm thực đường phố khác nhau để được yêu trọn vẹn vùng đất Bắc Phi này. Đó là chiếc dồi Merguez, là miếng thịt gà quay thơm ngon được nấu cùng những quả ô liu xanh hay những chú cá nục nướng mọi tôi được ăn khi lang thang đến thành phố biển lịch sử Tipasa. Như bao đời nay, người Algeria vẫn chọn thịt cừu làm nguồn thực phẩm quý giá trong các bữa ăn hằng ngày.
Xếp theo thứ tự tăng dần nguồn thực phẩm của người Algeria: gà, bò, cừu và dê. Có lẽ lịch sử đã qua khá lâu kể từ khi những người Ba Tư trên vó ngựa chinh yên đặt chân đến đây nên những người Algeria đã quên dần chiếc bánh mì truyền thống Kesra mà thay dần bằng bánh mì dài Baguette của người Pháp trong mỗi bữa ăn hằng ngày và món cơm Couscous đặc sản của người Berber chỉ dành riêng cho những ngày lễ hội lớn hay đoàn tụ gia đình.
Ẩm thực đường phố của người Algeria 1
Cá nục nướng mọi dùng cùng chiếc bánh mì kiểu Pháp
Để có món gà quay nấu cùng những trái ô liu xanh với hương vị thơm ngon phục vụ du khách như một trong những món ngon đường phố, người bán luôn chịu thương chịu khó trong việc chế biến.
Những chú gà no tròn được quay trong tủ quay hiện đại và cứ độ chừng 30 phút đầu bếp lại phải rưới lên gà một dung dịch xốt đặc biệt nấu từ những loại rau củ, thảo dược và trái ô liu xanh. Da gà sẽ không bị khô và hỗn hợp dung dịch xốt sẽ thấm sâu dần vào bên trong từng thớ thịt gà tạo thành một hương vị rất đặc biệt, thơm ngon, khó phai nhạt một khi đã thử qua. Mỗi khi mua phần ăn đường phố, tôi hay xin thêm nước xốt đặc biệt để ăn kèm với những khoanh bánh mì Baguette được dọn ăn miễn phí cho đến khi no bụng.
Người Algeria gọi tên của loại nước xốt để rưới lên những chú gà quay giòn này là Olive Djwizza. Chúng được nấu từ cà rốt, một vài loại đậu, hành tím, tỏi băm, cà chua và tất nhiên không thể thiếu những trái ô liu xanh được rút hột một cách tỉ mỉ. Nếu bên kia bờ Địa Trung Hải, những người Kitô giáo gọi cây ô liu là loại linh dược đặc biệt được Chúa ban tặng cho loài người thì bên đây bờ Bắc Phi những người Algeria gọi ô liu là Zéton - loại quả được Thánh Allah ban phước cho những người anh em Hồi giáo. Vị hơi chát cùng lượng tinh dầu tiết ra của những trái ô liu vừa đủ độ trưởng thành nhưng không quá chín trong xốt Djwizza luôn làm tôi phát thèm mỗi khi đồng hồ báo đã đến giờ ăn.
Ẩm thực đường phố của người Algeria 2
Gà quay
Ẩm thực đường phố của người Algeria 3
Những xiên thịt Kebab là món ăn đường phố cũng rất phổ biến ở Algeria
Đến câu chuyện chiếc xúc xích Merguez
Không chỉ đem lại cảm xúc ngọt ngào khi dùng qua những chiếc xúc xích bò nấu trong Olive Djwizza, những chiếc xúc xích Merguez còn giúp tôi hiểu được hơi thở lịch sử, văn hóa của người Berber sinh sống trong lòng sa mạc Sahara qua câu chuyện trong đêm tối với ông chủ nhà nghỉ nhỏ. Để có nguồn lương thực dự trữ trong những ngày mùa đông rét mướt, những người Berber thái nhỏ những miếng thịt cừu hay thịt bò hoặc hỗn hợp hai loại thịt, nhồi vào những khúc ruột non để tạo nên chiếc dồi. Việc sử dụng các loại gia vị như hạt thì là Ai Cập, bột ớt đỏ hoặc hỗn hợp nhiều loại gia vị có tên gọi Pungency để làm cho Merguez thơm ngon hơn. Cùng với món cơm Couscous, những chiếc dồi Merguez là hai “linh hồn” không thể thiếu trong văn hóa ẩm thực của vùng đất Bắc Phi bao gồm Morocco, Algeria, Tunisia và Lybia. Năm 1830, những người Pháp đã đưa chiếc dồi Merguez của vùng đất Bắc Phi sang bên kia bờ Địa Trung Hải để rồi từ đó lan tỏa dần và trở nên nổi tiếng ở các quốc gia lân cận như Ý, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha.
Ẩm thực đường phố của người Algeria 4
Chiếc dồi Merguez nấu cùng sốt Olive Djwizza
Ẩm thực đường phố của người Algeria 5
Gà quay được rưới xốt Olive Djwizza
Thật khó diễn tả được hương vị những chiếc dồi Merguez như thế nào, chỉ biết rằng nó rất ngon và rất thơm. Người Algeria chỉ tôi cách ăn sao cho đúng điệu món quốc hồn quốc túy của vùng đất Bắc Phi này: những chiếc dồi sẽ “thấm” hơn khi ăn cùng trái ô liu xanh nấu trong xốt Djwizza. Dù không phong phú bằng ẩm thực đường phố của người Việt và chỉ là những khẩu phần ăn đơn giản trong những ngày ở Algeria, nhưng tôi luôn nhìn thấy sự hiện hữu của những nền văn hóa lớn đan xen vào nhau trong món ăn nơi đây

Bài & ảnh: Đăng Lâm

Bình luận