Người học cần thông tin xếp hạng đại học để tham khảo, so sánh, từ đó đưa ra quyết định lựa chọn trường nào /// Ảnh Quý Hiên
Người học cần thông tin xếp hạng đại học để tham khảo, so sánh, từ đó đưa ra quyết định lựa chọn trường nàoẢnh Quý Hiên
Nguyễn Thị Kim Phụng, Vụ trưởng Vụ giáo dục đại học, Bộ Giáo dục - Đào tạo, vừa cho biết quan điểm về báo cáo xếp hạng đại học trong nước của nhóm chuyên gia Việt Nam.
Trước hết, bà Phụng bày tỏ sự ghi nhận với những nỗ lực chủ động nghiên cứu và công bố kết quả xếp hạng theo cách tiếp cận độc lập của nhóm chuyên gia.
Tuy nhiên, bà Phụng cũng cho rằng việc xếp hạng đại học cần phải dựa trên cơ sở dữ liệu tin cậy, đánh giá trên một bộ tiêu chí khoa học được thực hiện theo những nguyên tắc, quy trình được nhiều người tham gia, với hệ thống tiêu chí đầy đủ, quy trình khoa học, thì kết quả xếp hạng mới có độ tin cậy cao, mới được tham khảo rộng rãi.
Còn những kết quả nghiên cứu, đề xuất chưa được xây dựng trên nền tảng vững chắc thì chỉ nên dùng để trao đổi với nhau trong giới học thuật. Tự do học thuật, tự do thể hiện quan điểm khoa học là quyền của các nhà nghiên cứu.
Cũng theo bà Phụng, xếp hạng các trường đại học theo đúng ý nghĩa của nó là cần thiết đối với hệ
Bộ Giáo dục - Đào tạo nói gì về báo cáo xếp hạng đại học của chuyên gia? - ảnh 2
Những kết quả nghiên cứu, đề xuất chưa được xây dựng trên nền tảng vững chắc thì chỉ nên dùng để trao đổi với nhau trong giới học thuật. Tự do học thuật, tự do thể hiện quan điểm khoa học là quyền của các nhà nghiên cứu.
Bộ Giáo dục - Đào tạo nói gì về báo cáo xếp hạng đại học của chuyên gia? - ảnh 3
Bà Nguyễn Thị Kim Phụng, Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, Bộ GD-ĐT
thống đại học, nhằm cung cấp thông tin cho các chủ thể liên quan tham khảo.
Người học cần có thông tin tham khảo để so sánh, chọn một trong các trường của cả hệ thống để theo học. Các nhà khoa học, người lao động cần thêm thông tin để chọn nơi làm việc phù hợp. Các đối tác cần thông tin để chọn nơi hợp tác nghiên cứu, giảng dạy, đặt hàng đào tạo. Các nhà tuyển dụng cần thông tin để chọn "sản phẩm đào tạo" của trường nào để sử dụng...
Đối với các trường đại học được xếp hạng, bảng xếp hạng với các công cụ phân tích thuyết phục sẽ giúp các trường có góc nhìn, đánh giá khách quan hơn về các mặt hoạt động cơ bản, về uy tín của họ...
Bà Phụng cho rằng, với ý nghĩa trên, kết quả xếp hạng sẽ góp phần để ra quyết định đúng về chiến lược cải thiện chất lượng và hiệu quả hoạt động, nâng cao uy tín, cạnh tranh lành mạnh để phát triển và nâng cao chất lượng, phục vụ người học, phục vụ cộng đồng. Các trường có thứ hạng cao sẽ dễ dàng thu hút sinh viên, tăng học phí để có thêm nguồn tài chính đầu tư cho chất lượng...
Đối với cơ quan quản lý, thông tin về xếp hạng các trường giúp xác định tương quan năng lực của mỗi trường với cả hệ thống để quyết định đầu tư ngân sách, đặt hàng đào tạo những ngành mà nhà nước có nhu cầu, tham khảo để xây dựng một số chính sách cho giáo dục đai học...
Việc xếp hạng cũng góp phần nâng cao tính minh bạch thông tin về điều kiện đảm bảo chất lượng, chất lượng thực tế, hiệu quả hoạt động của các trường để xã hội giám sát, tạo ra động lực cạnh tranh tốt trong toàn hệ thống.
Nhưng bà Phụng cũng cảnh báo: "Với những ý nghĩa và tác động như trên, việc xếp hạng các trường đại học cần phải được chuẩn bị thật kỹ, thận trọng, kết quả của nó phải có sức thuyết phục. Nếu làm không thận trọng sẽ mang lại tác dụng ngược như: làm ảnh hưởng đến uy tín của một số trường, làm "nhiễu thông tin xếp hạng" ảnh hưởng đến những quyết định của các chủ thể căn cứ vào kết quả xếp hạng đó.
Thậm chí, có chủ thể có thể lợi dụng xếp hạng để trục lợi, chẳng hạn công bố kết quả xếp hạng không đúng thực tế, thu học phí cao sau khi có kết quả xếp hạng. Hoặc chú trọng đầu tư cho một số tiêu chí xếp hạng có trọng số cao mà không tính đến mục tiêu phát triển toàn diện và đáp ứng nhu cầu của người học, phục vụ cộng đồng...". 
Theo bà Phụng, năm 2015 Chính phủ đã ban hành Nghị định số 73 về phân tầng, xếp hạng các cơ sở giáo dục đại học và Bộ Giáo dục - Đào tạo cũng đã dự thảo xong thông tư hướng dẫn từ năm 2016.
Cả theo luật Giáo dục đại học thì Chính phủ ban hành khung xếp hạng các cơ sở giáo dục đại học theo mỗi tầng và tiêu chuẩn của từng hạng trong khung phục vụ công tác quản lý nhà nước và ưu tiên đầu tư từ ngân sách nhà nước cho giáo dục đại học. Thủ tướng Chính phủ công nhận xếp hạng đối với đại học, trường đại học còn Bộ trưởng Bộ Giáo dục - Đào tạo công nhận xếp hạng đối với trường cao đẳng.
Trong điều kiện tự chủ đại học thì các trường có quyền tự xác định sứ mạng, mục tiêu, vị trí, vai trò của mình... Theo Nghị định số 73/2015/NĐ-CP, một trong những tiêu chí để xếp hạng là kết quả kiểm định chất lượng. Công tác này hiện đang được triển khai và đang tiến triển tốt.
Các trường được kiểm định chất lượng thì cơ sở dữ liệu sẽ có độ tin cậy, được sử dụng làm một trong những cơ sở để tiến hành xếp hạng thì kết quả xếp hạng sẽ tin cậy hơn.
Đó là những lý do mà việc xếp hạng chưa được triển khai trong thời gian vừa qua.
Sắp tới, Bộ Giáo dục - Đào tạo sẽ đưa vấn đề xếp hạng đại học vào nội dung sửa đổi, bổ sung Luật giáo dục đại học để việc xếp hạng của Việt Nam gần hơn với thông lệ quốc tế và phù hợp với chủ trương tự chủ đại học đang được ngày càng mở rộng ở Việt Nam.


Quý Hiên

Bạn đọc phản hồi (4 nhận xét)

Trình

Chúng ta là nước đi sau. Sao không áp dụng các tiêu chí đánh giá, xếp hạng như các nước phát triển đang làm ?

Minh

Lúc nào cũng nghe Bộ nói câu: Sắp tới...

Phạm Tuấn

Tôi hoàn toàn ủng hộ nhóm tác giả đã bỏ công sức để xây dựng bảng đánh giá với 49 trường đại học Việt nam năm 2017. Chất lượng bảng xếp hạng này chắc chắn còn phải bàn, nhưng xin hỏi nếu không có họ biết đến bao giờ câu truyện đánh giá, phân loại các trường đai học mới thành hiện thực. Các trường thường được đánh giá cao (loại trừ khối trường quốc phòng, công an) như ĐH Y, Dược, ĐH ngoại thương, KTQD, Bách khoa HN, HV Tài chính, HV Ngân hàng... bị đánh giá thấp trong bảng xếp hạng này sẽ thấy sự cần thiết trong việc quảng bá hình ảnh của mình thay vì sử dụng biện pháp "Hữu xạ tự nhiên hương " như hiện nay...

Vũ Canh

Tại sao chỉ có xếp hạng ĐH trong nước, xếp hạng thế giới đâu? Top 1000 ĐH không có một trường ĐH nào của Việt Nam lọt vào? Khoảng 10 năm nữa phụ huynh có dám tin vào các ĐH trong nước không khi mà chúng ta tụt hậu 10 năm so với Thái Lan, 15 năm so với Singapore chứ tôi chưa nói tới thế giới!

Bình luận