Ưu tiên tuyển sinh thế nào để công bằng? - Kỳ 4: Có đến 82% thí sinh hưởng ưu tiên!

8
Theo số liệu thống kê năm 2012, chỉ tính riêng bậc ĐH, toàn quốc có gần 1,2 triệu lượt thí sinh dự thi. Đáng ngạc nhiên là chỉ 13% trong số đó hoàn toàn không được ưu tiên gì.

Ưu tiên tuyển sinh thế nào để công bằng?
 Thí sinh các trường dự thi ĐH, CĐ có thể được hưởng ưu tiên lên đến 3,5 điểm - Ảnh: Đào Ngọc Thạch

Hơn một triệu lượt thí sinh được cộng điểm!

Theo Quy chế tuyển sinh ĐH, CĐ hiện hành, ngoại trừ một số cơ sở đào tạo như các trường ĐH nước ngoài đặt tại Việt Nam, các chương trình liên kết đào tạo, trường thuộc hệ thống đào tạo nghề, các trường được phép thí điểm… có kỳ tuyển sinh riêng, còn lại tất cả các trường ĐH, CĐ trong hệ thống giáo dục quốc dân Việt Nam đều tuyển sinh thông qua kết quả điểm của kỳ thi tuyển sinh theo phương thức “ba chung” (chung đề, chung đợt, chung kết quả xét tuyển). 

 
Ưu tiên tuyển sinh thế nào để công bằng? - Kỳ 4: Có đến 82% thí sinh hưởng ưu tiên! - ảnh 2

Việc xem xét phân bổ khu vực ưu tiên cần phải dựa trên nhiều yếu tố, nhiều chỉ số sao cho chính sách ưu tiên được công khai, minh bạch, đúng đối tượng, tránh tiêu cực, là động lực thúc đẩy đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu kinh tế - xã hội của các vùng miền

Ưu tiên tuyển sinh thế nào để công bằng? - Kỳ 4: Có đến 82% thí sinh hưởng ưu tiên! - ảnh 3

Chính sách ưu tiên được quy định khá rõ tại điều 7 của quy chế nói trên, trong đó nêu 2 diện ưu tiên chính là theo đối tượng và theo khu vực. Tuy nhiên, tiêu chí quan trọng nhất để chọn thí sinh trúng tuyển vào học tại các trường ĐH, CĐ là điểm thi vì đây là kỳ thi tuyển, số thí sinh dự thi cao hơn nhiều so với chỉ tiêu tuyển. Do vậy, nhìn dưới góc độ quản lý đào tạo, chỉ có 2 diện ưu tiên là ưu tiên do có năng lực, thành tích xuất sắc và cho các đối tượng thuộc diện chính sách.

Việc ưu tiên cho các thí sinh có năng lực và thành tích xuất sắc (bao gồm các thành viên trong đội tuyển tập huấn dự các giải Olympic quốc tế dù đoạt giải hay không; các học sinh đoạt giải trong kỳ thi chọn học sinh giỏi cấp quốc gia, học sinh đoạt giải cấp quốc gia về nghệ thuật, thể dục thể thao hoặc hội thi nghề, hội thi kỹ thuật sáng tạo…) là điều không cần bàn cãi vì đây thực sự là các nhân tài của đất nước, được tuyển vào đúng ngành nghề để phát triển tiềm năng của các học sinh. Hơn nữa, số lượng thí sinh thuộc diện này cũng rất ít, chỉ khoảng trên dưới 4.000 em mỗi năm.

Tuy nhiên, ưu tiên tuyển sinh theo diện đối tượng chính sách hiện tác động đến một số lượng và tỷ lệ thí sinh rất lớn.

Thống kê số liệu tuyển sinh ĐH năm 2012 (không tính CĐ), cho thấy các đối tượng không được ưu tiên gì - học sinh phổ thông thuộc khu vực 3 - chỉ chiếm khoảng 13%. Như vậy, đã có hơn 1 triệu lượt thí sinh thi ĐH được cộng thêm điểm từ 0,5 đến 3,5. Trong đó ưu tiên do khu vực chiếm tuyệt đại đa số (82% tổng số thí sinh), và số thí sinh được ưu tiên tối đa (khu vực 1, nhóm ưu tiên 1) chiếm khoảng 3%. Còn lại là các ưu tiên khác.

Chính sách ưu tiên trong tuyển sinh quyết định cơ cấu sinh viên của các trường. Chẳng hạn với chính sách ưu tiên như hiện nay, cơ cấu sinh viên của ĐH Quốc gia TP.HCM là 25% khu vực 3; 25% khu vực 2; 20% khu vực 2 nông thôn và 30% khu vực 1. Chưa kể điều này có liên quan đến chế độ chính sách miễn giảm học phí, chuẩn bị ký túc xá và nhiều vấn đề khác.

Cân nhắc bổ sung hoặc mở rộng đối tượng ưu tiên

Chính sách ưu tiên tuyển sinh, đặc biệt là ưu tiên theo khu vực có tác động rất lớn đến đào tạo nguồn nhân lực cho từng địa phương. Điều này thể hiện rất rõ qua trường hợp của TP.Cần Thơ. Khi Cần Thơ chuyển thành thành phố trực thuộc trung ương vào năm 2003 và chấm dứt ưu tiên theo khu vực, 3 năm sau đó Cần Thơ là địa phương có tỷ lệ thí sinh trúng tuyển vào các trường ĐH thấp nhất nước vào năm 2006.

Chính vì vậy, việc xem xét phân bổ khu vực ưu tiên cần phải dựa trên nhiều yếu tố, nhiều chỉ số sao cho chính sách ưu tiên được công khai, minh bạch, đúng đối tượng, tránh tiêu cực, là động lực thúc đẩy đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu kinh tế - xã hội của các vùng miền. Vì thế nên chăng hạn chế một số ngành đặc thù và chỉ tuyển đúng thí sinh có năng lực thực sự.

Cơ sở để chúng tôi đặt ra kiến nghị này là trong những năm gần đây, khoảng cách điểm thi ĐH, CĐ của các thí sinh đã nhích lại gần nhau hơn. Thậm chí hiện nay số thí sinh đạt điểm thi cao nhưng thuộc các khu vực ưu tiên chiếm tỷ lệ khá lớn, có nghĩa là những thí sinh này không cần hưởng chính sách ưu tiên cũng có thể trúng tuyển bằng chính năng lực của mình. Vì thế, chênh lệch điểm trúng tuyển cao nhất giữa các nhóm đối tượng và các khu vực ưu tiên ngày càng được rút ngắn. Những năm 80 của thế kỷ trước lên đến 14 điểm, những năm đầu thế kỷ này là 5 và hiện nay rút ngắn còn 3,5 điểm.

Thực tế hiện nay cho thấy việc bổ sung các quy định nhằm kéo giãn rộng hơn khoảng cách chênh lệch này hoặc mở rộng thêm các đối tượng được hưởng ưu tiên do chính sách phải được cân nhắc hết sức thận trọng.

Ý kiến

“Việc người ta lấy lý do ưu đãi bằng cách cộng điểm là để các em học xong trở về phục vụ quê hương là thiếu cơ sở. Trên thực tế, rất nhiều em học xong không trở về mà ở lại thành phố. Do đó chẳng thà nhà nước cứ bỏ tiền ra cho các em kéo dài thời gian học còn hơn là cộng điểm cho các em rồi không đạt yêu cầu về chất lượng đào tạo”.

Vũ Thế Khôi
Nguyên Trưởng khoa Ngôn ngữ và Văn hóa Nga, Trường ĐH Ngoại ngữ Hà Nội (nay là Trường ĐH Hà Nội)

“Chính sách khuyến khích của ta với học sinh các vùng khó khăn trong tuyển sinh ĐH hiện nay hơi bị lạm dụng. Có quá nhiều tầng nấc ưu đãi khiến nhiều thí sinh ở thành phố bị thiệt thòi. Cũng là Hà Nội thôi mà có thí sinh chẳng được cộng điểm nào, có thí sinh được cộng tới 2, 3 điểm (nếu xét cả diện ưu tiên) trong khi đó thí sinh đi thi hơn nhau được 0,5 điểm đã rất cố gắng”.

 GS-TSKH Hà Huy Bằng
Chủ nhiệm Khoa Lý, Trường ĐH Khoa học tự nhiên Hà Nội

Lê Đăng Ngọc (ghi)

TS Nguyễn Đức Nghĩa
(Phó giám đốc ĐH Quốc gia TP.HCM)

Bình luận 8

Gửi bình luận
Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu
  • Tối thiểu 10 chữ
  • Tiếng Việt có dấu
  • Không chứa liên kết
Trần Hồng Loan

Trần Hồng Loan

em cho rằng ưu tiên ở khu vực 1 là đúng vì ở đấy điều kiện cơ sở vật chất khó khăn thật, còn khu vực 2 và khu vực 2NT cũng cần phải xem xét lại. Vì khu vực 2 như mấy chỗ ở Vũng Tàu, Đà Lạt điều kiện rất tốt, còn khu vực 2NT thì dù là cũng nông thôn nhưng cũng kh6ng thiếu những nhà giàu, còn em họ rất được chú trọng trong việc học. Còn việc đối tượng ưu tiên thì em thấy có mấy đứa bạn em có bố là thương binh (loại nhẹ nhẹ thôi) bố nó vẫn làm ông to, nhà vẫn giàu, lo cho con cái quá đầy đủ, vậy mà đi thi cũng được ưu tiên những 1 đ.
VU CONG TAM

VU CONG TAM

Ý KIẾN TRÊN RẤT ĐÚNG VỚI THỰC TẾ , ĐỀ NGHỊ BỘ GIÁO DỤC VÀ CÁC CƠ QUAN HỮU QUAN NÊN NGHIÊN CỨU LẠI SAO CHO KỊP VỚI XU THẾ XÃ HỘI ĐANG PHÁT TRIỂN . CHÚNG TA KHÔNG NÊN ÁP DỤNG CÁI LỖI THỜI MÃI MÀ KÌM HÃM NHÂN TÀI THỰC SỰ CỦA ĐẤT NƯỚC.
NGO NGAN

NGO NGAN

Nói đến việc này, đến nay tôi vẫn còn "ấm ức". Năm 2008, con tôi thi vào Khoa Kinh tế ĐHQG TP.HCM được 18,5đ. Trường công bố điểm chuẩn 19,5đ. Tới lúc này mới biết là có quá nhiều TS thuộc diện ưu tiên được cộng đến 3,5đ. Như vậy, chỉ cần đạt 16đ thì TS này đã trúng tuyển! Thử hỏi đề thi ĐH khối A khó như vậy mà chênh lệch đến 2,5đ thì trình độ của 2 TS này (16-18,5) khác xa nhau thế nào? Các TS đậu ĐH nhờ vào điểm cộng này liệu có thế theo học nổi chương trình trong suốt 4 năm ĐH hay không? Nhất là với Quy chế đào tạo theo tín chỉ như hiện nay, các TS này có điều kiện để đóng tiền học lại những môn bị điểm F hay không? Hay lại bỏ học nữa chừng mà đi tìm kế sinh nhai khác ở thành phố lớn như TP. HCM này? Đó là một lãng phí rất lớn cho nguồn nhân lực của xã hội đang rất cần những con người có năng lực thật sự mà vì là dân TP nên không được vào ĐH?
Vinh

Vinh

Không nên có hệ cử tuyển và không nên cộng thêm điểm cho các đối tượng chính sách. Nhà nước nên cung cấp tài chính cho các học sinh miền núi, cho con em thương binh, liệt sĩ..... để các cháu yên tâm học tập.
nguyễn thị bình

nguyễn thị bình

Theo tôi không nên có điểm ưu tiên những người thuộc diện chính sách ta đã ưu tiên về học bổng, chế độ rồi. Quá nhiều ưu tiên nên dẫn tới chồng chéo và đặc biệt khi giảng dạy cho sinh viên đầu vào khả năng nhận thức không bằng nhau các em học kém sẽ chán nản rồi cũng bỏ học hoặc có ra trường với cái bảng điểm không lấy gì làm đẹp cho lắm. Đặc biệt khi ra làm việc năng lực cũng kém hơn do vậy cuộc thi đại học càng không thể hiện sự công bằng.
Xem thêm bình luận

Có thể bạn quan tâm

VIDEO ĐANG XEM NHIỀU

Đọc thêm

Tuy nhiều áp lực nhưng lương giáo viên tiểu học hiện chỉ khoảng hơn 3 triệu đồng/tháng /// Đào Ngọc Thạch>

Một người đi học có ít nhất 6 người 'giám sát' giáo viên

Lần đầu tiên, người đứng đầu ngành GD-ĐT chủ trì buổi tọa đàm để lắng nghe về thực trạng, nguyên nhân và những đề xuất nhằm giảm áp lực cho giáo viên đồng thời khẳng định sẽ rà soát để thay đổi tận gốc thực trạng này.
Một giờ học tiếng Anh của sinh viên một trường ĐH tại TP.HCM  /// Đào Ngọc Thạch>

Chỉ 10 - 15% sinh viên đạt chuẩn đầu ra tiếng Anh?

Nhiều học sinh dù được học tiếng Anh trong suốt thời gian dài nhưng không thể nói một câu tiếng Anh hoàn chỉnh. Rất nhiều sinh viên không đáp ứng được chuẩn đầu ra của trường ĐH và doanh nghiệp.
Bà Trần Thị Thu Ngân, nguyên Hiệu trưởng Trường THCS Lý Phong (Q.5, TP.HCM) chia sẻ tại tọa đàm /// Thanh Nam>

Nhà vệ sinh sạch sẽ giúp học sinh hạnh phúc

Đó là ý kiến của bà Trần Thị Thu Ngân, nguyên Hiệu trưởng Trường THCS Lý Phong (Q.5, TP.HCM) khi nói về cách làm thế nào để học sinh có được sự hạnh phúc khi đến trường.