Có nên cấm học sinh sử dụng mạng xã hội ?

9
Sau nhiều “cú sốc” khi học trò đưa lên mạng xã hội những hình ảnh cởi áo  quần, chửi thề, miệt thị người khác..., có đề xuất  cấm học trò tham gia các mạng xã hội, nhưng bên cạnh đó cũng có nhiều ý kiến trái chiều.

Tự do thể hiện bản thân

Coi mạng xã hội là sân chơi để bày tỏ quan điểm, cảm xúc, bạn trẻ tha hồ xây những ngôi nhà riêng tư tự do của mình, nhưng đa số sự riêng tư này lại được… công khai rộng rãi. “Ngôi nhà” này là nơi họ cảm thấy có sự tự do, tự chủ cao nhất, được vượt qua mọi giới hạn của xã hội, gia đình, trường lớp để thể hiện bản thân.

 Quy định của Trường Lương Thế Vinh về việc học sinh lên Facebook
Quy định của Trường Lương Thế Vinh về việc học sinh lên Facebook

Thực tế trong thời gian qua, rất nhiều sự kiện diễn ra trên mạng xã hội làm dậy sóng dư luận. Đáng kể là sự việc một cô gái trẻ trút nỗi oán hận của mình lên Facebook và người bị cô gửi những lời lẽ thậm tệ đó lại chính là cha mẹ cô. Một trường hợp khác là cô gái chụp ảnh ngồi lên đầu rùa ở Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Gần đây nhất, một cô gái khoe ảnh làm dáng trên bia mộ liệt sĩ; rồi những học trò thóa mạ, xúc phạm thầy cô… Đây là những hành vi không thể chấp nhận vì nó đi ngược với những giá trị văn hóa, đạo đức của người Việt Nam.

 Một số đoạn nói xấu, lăng mạ... nhau trên Facebook
Một số đoạn nói xấu, lăng mạ... nhau trên Facebook

 
Nguyên tắc chung nhất để ứng xử có văn hóa

“Đó là, những gì mình làm, mình nói không làm ảnh hưởng xấu đến quyền lợi (vật chất hoặc tinh thần) chính đáng của người khác.

Ta văng tục một câu là làm cho người khác khó chịu, làm “ô nhiễm môi trường” chung. Ta đăng bài công kích chế nhạo ác ý là đã ảnh hưởng đến danh dự và cảm xúc của người khác. Ta mù quáng ném đá ai đó vô tội vạ là có thể giết chết tâm hồn của họ. Đó là thiếu văn hóa, thậm chí còn là tội lỗi. Cho nên, trước khi hành động điều gì trên thế giới mạng, hãy tự hỏi: nó có ảnh hưởng xấu đến người khác hay không? Nếu biết lo nghĩ đến cảm nhận của người khác trước, bạn sẽ không phải bận tâm lo nghĩ hậu quả khó lường sẽ xảy đến với mình”.

Thạc sĩ Nguyễn Hoàng Khắc Hiếu

Đó là chưa kể không ít blogger, thành viên các diễn đàn, người chơi Facebook còn có cái “thú” văng tục chửi bậy, nói bâng quơ nhưng thực chất là ám chỉ ai đó, bóng bẩy mỉa mai hoặc thẳng thừng lăng mạ, nói xấu người mà mình không ưa thích… Không hiếm những bạn trẻ thể hiện sự a dua, hùa theo tâm lý đám đông để “ném đá” một nhân vật không hề quen biết, trong khi chưa tìm hiểu rõ sự tình.

Không gian ảo, hậu quả thật

Thạc sĩ tâm lý - xã hội học Phạm Thị Thúy, giảng viên Học viện Hành chính TP.HCM, nhận định: “Mỗi người đều có những bức bối, những cảm xúc yêu ghét cần có nơi để xả. Nhiều người, vì ở ngoài đời không thể chia sẻ được với ai chẳng hạn, nên phải mượn mạng ảo. Tuy ảo nhưng lại rất thật, ở chỗ những cái nick trên Facebook hay blog phần lớn đều đã quen biết nhau ngoài đời trước khi trở thành bạn của nhau trên mạng. Do đó, mỗi lời nói, hình ảnh đều sẽ tô vẽ lên chân dung bạn để người khác đánh giá. Một chân dung xấu hay đẹp đều do bạn cả”.

Thạc sĩ tâm lý Nguyễn Hoàng Khắc Hiếu, Khoa Tâm lý giáo dục Trường ĐH Sư phạm TP.HCM, nhìn nhận: “Nhiều bạn nghĩ văng tục vài câu cho vui, có chết ai đâu! Thực tế, các bạn không nhận thức được rằng không gian mạng là không gian chung, một câu phát ngôn của chúng ta có thể gây khó chịu cho nhiều người khác; có thể ảnh hưởng đến nhân phẩm, thậm chí là “lưỡi dao” làm người khác tổn thương, suy sụp. Đặc biệt, nhiều bạn nhầm tưởng giữa “gây sốc” và “gây ấn tượng”, cho rằng dám nói bất kỳ điều gì mình muốn mới là cá tính mà không nhận ra rằng đôi khi đó chỉ là sự cá biệt, phản cảm”.

Thạc sĩ Hiếu nhấn mạnh thêm, gần đây xuất hiện rất nhiều câu trạng thái (status), câu chuyện, thậm chí một loạt phim chứa đựng những ngôn từ khó nghe, nhưng lại nhận được cả triệu lượt xem của bạn trẻ. Những đoạn clip ấy, những bài viết ấy vô tình khiến các bạn trẻ nhập tâm và xem chuyện văng tục chút đỉnh, chém gió chút đỉnh, bài bác chút đỉnh như một trào lưu.

Vũ Thị Bích Hồng, chuyên viên tổ chức triển lãm tại TP.HCM, người nhiều năm tham gia Facebook cũng cho rằng: “Những bạn càng trẻ, mới tham gia mạng thì đôi khi chỉ nghĩ đơn giản là mình giận thì mình lên đó trút giận, mình ghét thì chửi, không thích thì ném đá… mà không hề lường được hậu quả. Ai cũng biết sự kết nối, lan tỏa và sức ảnh hưởng của cộng đồng mạng là rất mạnh mẽ. Trên thế giới có không ít trường hợp bạn trẻ non nớt vì không chịu đựng nổi sự thóa mạ của cộng đồng mạng đã tìm tới cái chết”.

 Trong khi đó, thạc sĩ Nguyễn Thúy Anh khẳng định những câu cảm thán, bộc lộ cảm xúc thái quá trên mạng hoàn toàn có thể ảnh hưởng xấu tới mối quan hệ thật, có thể làm bạn mất việc hoặc mất đi tình bạn, tình đồng nghiệp. “Nhất là với bạn trẻ, sinh viên thì càng phải lưu ý cách thể hiện cái tôi cá nhân và cách ứng xử trên mạng. Vì hiện nay có nhiều nhà tuyển dụng lên cả mạng xã hội để tìm hiểu về ứng viên trước khi quyết định nhận hay không”, thạc sĩ Thúy lưu ý.

Có nên kiểm soát ?

Mới đây, sự kiện một cô học trò lớp 8 Trường THPT Lý Tự Trọng (TP.Tam Kỳ, Quảng Nam) bị cho thôi học vì dùng Facebook để đăng tải “tuyên ngôn học sinh” được copy từ một Facebook khác rồi đổi tên, đã dấy lên mối lo ngại về cái nhìn lệch lạc của một bộ phận thanh thiếu niên khi sử dụng mạng xã hội. Ngay sau đó, Trường THPT Lương Thế Vinh (Hà Nội) đã ban hành văn bản “Những điều cấm kỵ khi lên Facebook”, nêu rõ:  “Tuyệt đối không được nói tục, chửi bậy hoặc văng bậy, kể cả chửi bậy bằng những từ viết tắt… Phải sử dụng ngôn từ trong sáng, thuần việt; tuyệt đối không dùng Facebook để nói xấu bất cứ ai; chỉ like status khi đã đọc kỹ nội dung của nó. Nếu like những status có nội dung xấu, chủ nhân Facebook sẽ bị quy trách nhiệm. Bởi vậy, cần phải biết đấu tranh, bày tỏ quan điểm trước status có nội dung xấu hoặc không lành mạnh; tuyệt đối không được để bạn bè hiểu lầm khi đọc status. Bởi vậy, viết status phải rõ ràng”.

Văn bản còn lưu ý, Facebook cũng là nơi thể hiện văn hóa của mỗi cá nhân, nên cân nhắc kỹ trước khi like một comment nào đó, hoặc viết status thể hiện tâm trạng của bản thân, Facebook không phải là nhật ký, mọi riêng tư không nên đưa lên Facebook... Những điều cấm kỵ này ngay lập tức nhận được sự đồng tình lẫn phản đối của người trẻ.

Facebooker Tùng Dương nêu quan điểm: “Không chặn được đâu. Trên mạng xã hội, mỗi tài khoản giống như một ngôi nhà riêng, mỗi nhóm là tập hợp của những người cùng thói quen sở thích, họ sẽ có những "văn hóa trao đổi" riêng, có muốn cấm đoán kiểu gì cũng không được”.

Thạc sĩ Phạm Thị Thúy cũng nhận định: “Không nên đưa ra sự cấm đoán vì ở lứa tuổi này càng cấm, các em càng làm ngược lại để khẳng định cái tôi. Các em hoàn toàn có thể lập nick ảo để thỏa sức like, bình luận. Nên chăng tại các trường học, chúng ta mời các chuyên gia tâm lý đến trò chuyện, chia sẻ, nêu lợi ích của việc cư xử có văn hóa và hậu quả của những việc làm thiếu văn hóa  trên mạng. Khuyên các em khi đọc được câu chuyện hay, ý nghĩa thì like, còn thấy ai văng tục phải thể hiện sự phản đối có văn hóa”.

Trong khi đó, thạc sĩ Nguyễn Hoàng Khắc Hiếu nhìn nhận: “Tôi ủng hộ động thái này. Chưa bàn đến khả năng áp dụng vì phát ngôn trên Facebook rất khó kiểm soát, tuy nhiên hành động này ít nhất cũng đã dấy lên trong học sinh ý thức về trách nhiệm đối với phát ngôn của mình. Nhiều học sinh phản đối vì cho rằng việc này sẽ vi phạm quyền tự do cá nhân. Tuy nhiên, tôi nghĩ văn bản này không cấm các em dùng Facebook, không cấm các em đăng bài, mà chỉ cấm các em văng tục, đăng bài sai - tức cấm những hành vi sai trái và thiếu văn hóa mà thôi”.

Từ đó, thạc sĩ Hiếu khẳng định, tự do ngôn luận thì không có gì là xấu, nhưng nếu cần thì kiểm soát những phát ngôn phản cảm, những bài viết mang tính ác ý. Những phát ngôn hay bài viết đó không nằm trong khái niệm “tự do ngôn luận”, mà nằm trong khái niệm “đạo đức online”.

Ý kiến

“Thay vì cấm, nên mở ra tọa đàm về văn hóa ứng xử trên thế giới mạng, mời các chuyên gia tâm lý, xã hội tới chia sẻ với các em, đưa ra những tình huống cụ thể để khuyên các em nên hay không nên”. (Vũ Thị Bích Hồng - Facebook)

“Mình nghĩ tự do nhưng phải nằm trong khuôn khổ chứ không thể thích nói gì thì nói, thích văng tục là văng tục. Nói xấu, chửi bới, thóa mạ người khác để thỏa mãn cái tôi của mình là điều không nên”. (Thúy Hằng -sinh viên Trường ĐH Kinh tế TP.HCM)

“Mạng xã hội phản ánh một phần xã hội thực, có tốt có xấu. Người ta tham gia vì nhiều mục đích khác nhau nên cũng khó để quy chụp một quy chuẩn cho nó”. (Tùng Dương - Facebook)

“Nếu ai ăn nói thiếu văn hóa thì dù ở “nhà mình” cũng nên bị xóa bài, khóa nick giống như thành viên của các diễn đàn ngày trước”. (Phương Linh - TTVNOnline)

Mỹ Quyên

>> Trường Lương Thế Vinh “cấm” học sinh nói xấu nhau trên facebook
>> Nữ sinh xúc phạm giáo viên trên facebook được bảo lãnh đi học lại
>> Xúc phạm giáo viên trên Facebook, nữ sinh bị thôi học 1 năm
>> Những ảnh hưởng của Facebook đối với việc học tập
>> Facebook thêm tính năng mừng năm mới
>> Khen, chê Facebook Graph Search
>> Cho thuê "bạn gái giả mạo" trên Facebook
>> Gọi điện miễn phí qua Facebook trên iPhone

Bình luận 9

Gửi bình luận
Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu
  • Tối thiểu 10 chữ
  • Tiếng Việt có dấu
  • Không chứa liên kết
vinhhungdinh

vinhhungdinh

Bạn à ! Ở Việt nam mình thì khi ko kiểm soát được là cấm. Người ta lớn lên theo tư duy chứ ko theo hành vi,
Nguyễn Trung Hải, TP. HCM

Nguyễn Trung Hải, TP. HCM

Con người càng mở rộng tầm mắt thì sự phát triển sẽ toàn diện hơn. Khi tiếp xúc với nhiều tầng lớp xã hội họ sẽ lớn nhanh hơn. Mang xã hội cũng là xã hội có người tốt người xấu. Vì vậy không nên cấm. Tư duy người lãnh đạo nên mỡ rộng hơn người dân, có như vây xã hội mới phát triển nhanh được. Đất nước chúng ta mới qua giai đoạn phát triển tư duy của xã hội phong kiến. Cần lắm thay để thúc đẩy mọi người tiếp xúc với xã hội văn minh hơn. Tất nhiên cái gì cũng có mặt xấu mặt tốt, xã hội và gia đình cần định hướng hơn là cấm cản!
Thắng

Thắng

Lại cấm, không chế tài được thì cấm ... nói thẳng ra là không có quyền cấm, đó quyền tự do mỗi người, cấm cái này thì nói chỗ khác. Ai đảm bảo là cấm được, kiểm soát được ai dùng mạng xã hội. Toàn những đề xuất nhảm nhí, yêu cầu ai ra những đề xuất này cần suy nghĩ kỹ rồi hãy nói.
Lê Văn Nhung

Lê Văn Nhung

Người VN chúng ta có một nghịch lý, bất cứ cái gì cấm thì hay có nhiều người vi phạm. Trên mạng xã hội là phản ảnh một phần hiện tượng xã hội, mà trong xã hội thì có tốt, có xấu luôn đan xen vào nhau. Cấm sao được mà cấm. Nhưng đối với HS, SV thì nên định hướng cho họ, vì họ là người còn trẻ người non dạ, còn bồng bột, đôi khi thích chơi nổi mà không biết là hậu quả bị đánh giá thế nào. Hãy nói với họ rằng: "Chim khôn hót tiếng rảnh rang, người khôn nói tiếng dịu dàng dễ nghe" và nói cho họ biết văn hóa thế nào cũng thể hiện qua lời ăn tiếng nói.
hoàng chương

hoàng chương

Mạng facbook là mạng cộng đồng nhưng bên cạnh đó nó cũng là trang cá nhân. Tại trang cá nhân chủ nhân có quyền làm những gì, nói những gì mà họ suy nghĩ, những bức xúc thực tế mà không biết ai có thể giải đáp, họ thích ai họ ghét ai đó là chuyện của họ, nếu ai cùng tâm trạng cùng đồng tình thì like, kết bạn, ... còn không thích thì remove đừng kết bạn với chủ nhân của bài viết đó. Khi nào chủ nhân của trang facbook đó có những bài viết, những câu nói liên quan đến chính trị, đến nhà nước thì lúc đó mới bị đưa ra xét xử hình sự hay bị quy trách nhiệm. Còn về vấn đề văn hoá thì tuỳ từng cá nhân có cách cư xử khác nhau ngoài đời sao thì vào mạng ảo họ cũng vậy thì sao "họ chửi thề, nói tục vì tính cách thực của họ là vậy", cũng như trên ai thích thì like, ai hiểu họ cảm nhận về con người họ tốt thì kết bạn không thì thôi. Những người ăn nói có văn hoá thì sẽ có nhiều người bạn còn những người văn tục thì sẽ có ít bạn và sẽ dần dần bị khai trừ thôi.
Xem thêm bình luận

VIDEO ĐANG XEM NHIỀU

Đọc thêm

Không khí Giáng sinh rộn ràng thôi thúc người ta thực hiện những mục tiêu đang dang dở  /// Nâu

Tháng cuối năm: Người trẻ chọn sống vội vàng hay chậm rãi?

Sài Gòn những ngày cuối năm 2019, thời tiết se lạnh vừa đủ để thắt thêm chiếc khăn, khoác thêm chiếc áo ấm vào sáng sớm. Khi cuốn lịch treo tường chỉ còn vài tờ mỏng manh, những người trẻ nhắc nhở bản thân về những mục tiêu cần hoàn thành và cả những dự định mới đang ấp ủ.

Chức năng mới

Trang tin tức cá nhân hoá dựa trên sở thích và thói quen của bạn.

Đóng