Sách giả

0 Thanh Niên Online

Có lẽ hiếm ở đâu như Việt Nam, giới xuất bản không lo lắng nhiều về việc tìm tác giả tốt, tác phẩm hay, chiến dịch tuyên truyền hiệu quả, bằng ngại ngần đối với giới làm sách giả. Người ta còn đồn đại rằng một số chủ nhà sách tư nhân đã chọn cách bắn tiếng trực tiếp với những tay làm sách giả lớn để “xin tha” hoặc “nương tay” cho một đầu sách được kỳ vọng mang lại doanh thu lớn.

Nhiều chục năm trước đây, người Bỉ trở nên lừng danh vì chuyên làm sách giả nhái lại sách thật do người Pháp xuất bản, nhưng vấn đề này đã chấm dứt nhờ nâng cao dân trí và nhất là nhờ luật pháp.

Rõ ràng là luật pháp chính là nơi giới xuất bản cần phải trông cậy nhiều nhất, nhưng thật ngược đời vì khi sách giả xuất hiện, tự các cơ sở xuất bản phải nghĩ ra những hình thức để đối phó, thậm chí nhiều khi là giảm giá sách của mình xuống mức ngang với giá sách giả - tất nhiên là chịu lỗ. Ở trường hợp này, vai trò của cả lập pháp lẫn hành pháp đều rất đáng đặt câu hỏi.

Sách giả đang trở thành vấn đề đau đầu nhất của ngành xuất bản Việt Nam, bởi tỷ lệ đầu sách bị làm giả không cao, nhưng sách giả đều nhằm vào những đầu sách bán chạy, được thị trường hồ hởi chấp nhận. Hiện tượng này đánh thẳng vào bài bản kinh doanh chung của các đơn vị làm sách tại Việt Nam hiện nay: chấp nhận thu lời ít hoặc thậm chí lỗ vốn ở một số đầu sách nhằm liên tục tạo sự hiện diện của thương hiệu, và bù lại là đầu tư và trông chờ nhiều về mặt tài chính ở một lượng nhỏ đầu sách nhất định. Hiện nay không lạ gì khi những đầu sách "khét tiếng" như Harry Potter hoặc Chạng vạng, tác phẩm của Cecilia Ahern… bị làm giả ngay lập tức sau khi ra đến thị trường (nhiều trường hợp sách giả còn có mặt trên các quầy sách sớm hơn cả sách thật).

Là vấn đề nổi cộm và gây lo lắng hơn cả, nhưng sách giả cũng chỉ là một khía cạnh của toàn bộ ngành xuất bản. Nhìn rộng hơn, không chỉ hành lang luật pháp trong ngành xuất bản còn chưa đủ, chưa kín mà cơ chế tổ chức xuất bản nói chung (điều tra mới đây cho thấy cả hệ thống xuất bản nhà nước gần như không mang lại tiền lãi) cũng mang trong mình rất nhiều khiếm khuyết, như một sự tồn tại thách thức mọi logic.

Nhiều ý kiến đóng góp cho việc giải quyết các vấn đề của xuất bản đã được nêu lên, nhưng rất nhiều khi chúng không đi đúng vào trọng tâm. Chẳng hạn như người ta thường chê trách tỷ lệ chiết khấu quá cao, chứ không biết rằng tỷ lệ đó là ngang bằng ở mọi nước. Điều quan trọng hơn cả là cần có những quy định rõ ràng cho lĩnh vực phân phối, hạn chế tối đa sự cạnh tranh không lành mạnh về giá.

Khi nhìn những cửa hàng sách rất đẹp mới mở ở Hà Nội, tôi tự hỏi chúng sẽ tồn tại được bao lâu, khi tiền thuế và chi phí vận hành khổng lồ khiến chủ cửa hàng không thể giảm giá, thành thử khách hàng sẵn sàng bước vào xem cho… mát, rồi quá bộ đến các cửa hàng giảm giá hay các điểm bán sách giả không xa đó lắm để mua… cho rẻ.

 Cao Việt Dũng

VIDEO ĐANG XEM NHIỀU

Đọc thêm

Chồng chất nỗi lo thiếu giáo viên

Chồng chất nỗi lo thiếu giáo viên

Tình trạng thiếu giáo viên trầm trọng trong năm học mới khiến có nơi hàng ngàn học sinh phải nghỉ học, dù khó lòng chấp nhận nhưng đó là thực tế.

Làm từ thiện đúng cách

Làm từ thiện đúng cách

Những lùm xùm trên truyền thông về nghệ sĩ kêu gọi tiền từ thiện trong suốt 2 năm 2020 và 2021 để lại bài học đủ thấm thía, để những cá nhân muốn tổ chức các hoạt động thiện nguyện giúp đỡ người dân vùng bão lụt cần đặc biệt chú trọng việc kêu gọi tiền từ thiện và tổ chức hoạt động hỗ trợ cho đúng cách.

Những điều mất từ lạm thu

Những điều mất từ lạm thu

Có những vấn đề của giáo dục gây bức xúc năm nào cũng diễn ra nhưng xem chừng chưa tìm ra cách giải quyết triệt để. Lạm thu là một trong những trăn trở không chỉ với phụ huynh mà cả chính giáo viên.