Sài Gòn thi công… mù - Bài 1: Đào xuống là đụng!

0 Thanh Niên Online

Hàng trăm công trình hạ tầng đang được triển khai tại TP.HCM, thế nhưng thật khó tưởng tượng là không một cơ quan nào lại biết chính xác dưới mặt đất có bao nhiều công trình kỹ thuật ngầm và ở vị trí nào. Thậm chí có không ít công trình khi nhà thầu "khai quật" lên chẳng có cơ quan, đơn vị nào nhận là của mình. Tình trạng thi công mò mẫm dưới lòng đất hiện nay đã gây ra biết bao hệ lụy...

Sài Gòn thi công… mù - Bài 1: Đào xuống là đụng!
Sài Gòn thi công… mù - Bài 1: Đào xuống là đụng! - ảnh 1

Các nhà thầu đang phải mò mẫm với đủ thứ công trình ngầm bên dưới mặt đất. Chỉ cần đụng phải một ống nước, một đường cáp ngầm, công trình đã bị đình trệ cả tháng. Một kỹ sư thi công bức xúc: "Chúng tôi như đang vừa bịt mắt vừa thi công vậy".

Những cuộc "khai quật" bất ngờ

Sài Gòn thi công… mù - Bài 1: Đào xuống là đụng! - ảnh 2
 Nhà thầu Obayashi phải dùng cáp nâng ống cấp nước lên mới thi công được đại lộ Đông Tây - Ảnh: P.Thanh

Nhà thầu Shimizu (Nhật Bản) đang thi công gói thầu D dự án Cải thiện môi trường nước TP.HCM - cải tạo hệ thống cống thoát nước cũ và xây dựng cống mới, kết hợp đấu nối giữa hai hệ thống này. Việc thi công gói thầu này đang gặp rất nhiều khó khăn, thậm chí có lúc tưởng như bế tắc do vướng công trình ngầm.

Ông Trương Hoàng Phúc, kỹ sư công trường thuộc nhà thầu Shimizu kể khổ: "Khi đào xuống mới hay có công trình ngầm. Mà chỉ cần vướng một dây điện thôi là nhà thầu phải ngưng thi công nhiều ngày để chờ chủ đầu tư gửi công văn nhờ ngành điện xuống di dời". Việc xử lý các công trình ngầm xuất hiện bất ngờ như vậy rất phức tạp, nhất là trong điều kiện thi công trên đường phố hiện nay. Trên đường Thuận Kiều (Q.11), nhà thầu phải dừng thi công đột ngột do bất ngờ "khai quật" ống cấp nước phi 600. Mặc dù chủ đầu tư đã tổ chức rất nhiều cuộc họp với đơn vị cấp nước và nhà thầu để tìm hướng xử lý nhưng đến nay mọi việc vẫn đang ở giai đoạn… chuẩn bị ký hợp đồng di dời và tái lập tuyến ống. "Hơn 4 tháng qua nhà thầu không thể nào thi công được" - ông Đặng Ngọc Hồi, Trưởng phân ban quản lý dự án Cải thiện môi trường nước TP.HCM lo lắng.

Mất 2 tháng vì một ống nước

Trên đường Phan Đình Phùng (Q.Phú Nhuận), hồi trước Tết Nguyên đán 2007, nhà thầu vừa đào lên để lắp đặt cống thoát nước thì đụng phải đường ống cấp nước phi 450. Trong hồ sơ thi công không thấy thể hiện đường ống này. Qua tìm hiểu, mới biết đường ống cấp nước đã có từ năm 1939 nhưng ngành cấp nước không có hồ sơ lưu. Giải pháp cuối cùng là phải cắt bỏ đoạn ống cấp nước cũ để nhường chỗ cho thi công cống thoát nước và dùng đường ống khác thay thế. Nhà thầu phải mất khoảng 2 tháng để xử lý vướng mắc này.

Đường Lê Đại Hành, cũng thuộc Q.11, dự kiến sẽ khởi công đào đường tháng 4.2009. Hiện mặt bằng thi công đang vướng hàng loạt công trình ngầm như cáp điện thoại, cấp nước, điện lực trong khi mặt đường quá hẹp (chỉ rộng 7m), lề 0,6m - 0,8m, không có chỗ trống di dời để phục vụ thi công.

Không dám làm vì sợ sự cố

Tình trạng các công trình ngầm không nằm ở các vị trí giống như bản vẽ thể hiện khiến nhà thầu phải đào hố thử rất nhiều lần. Mỗi lần đào hố phải xin phép chiếm dụng mặt đường, phân luồng giao thông… tốn không ít thời gian. Điển hình là đường Trần Bình Trọng đoạn từ Trần Hưng Đạo đến Hàm Tử (Q.5), nhà thầu tiến hành di dời 2 đường ống cấp nước, 8 bi điện thoại, lề đường hẹp còn vướng cây xanh. Vì vậy, mặc dù công trình này đã đào hố thử 3 lần nhưng sắp tới vẫn phải tiếp tục đào hố thử trên lề đường.

Nhà thầu Toa Corporation (Nhật Bản) đang thi công đào đường phui để lắp đặt cống thoát nước phi 800 (thuộc dự án Cải thiện môi trường nước TP.HCM) trên đường Mễ Cốc, P.15, Q.8 thì bị sự cố xì đường ống cấp nước phi 300. Ông Đặng Ngọc Hồi cho biết: Cái khó trong khắc phục sự cố này là Công ty cổ phần cấp nước Chợ Lớn không thể khóa van để cô lập điểm bị xì, vì đây là tuyến ống cấp nước chính cho người dân ở phường này. Hơn nữa, ở vị trí này còn gặp khó khăn do mặt đường chật hẹp, phải đào giữa đường để đặt ống cống thoát nước phi 800, trong khi ở hai bên phui đào là 2 đường ống cấp nước. Vị trí sự cố xảy ra là đường ống cấp nước đã cũ (khoảng 40 năm), bị xì chỗ mối nối. Nhà thầu Toa Corporation phải tạm thời neo giữ đường ống cấp nước này lại để chờ Công ty cổ phần cấp nước Chợ Lớn làm đường ống cấp nước mới nằm trên lề đường để thay thế đường ống cũ này.

Sài Gòn thi công… mù - Bài 1: Đào xuống là đụng! - ảnh 3
Ống nước, cáp điện đủ loại nằm ngổn ngang dưới lòng đường - Ảnh: Diệp Đức Minh

Gói thầu số 7 của dự án Vệ sinh môi trường thành phố (lưu vực Nhiêu Lộc - Thị Nghè) hiện đang vướng tuyến ống cấp nước phi 2.000 mm ở khu vực cầu Điện Biên Phủ. Theo thiết kế thì tuyến cống bao thoát nước sẽ đi chui phía dưới đường ống cấp nước hiện hữu này. Tưởng như thế là không ảnh hưởng gì, nhưng khi triển khai thi công, nhà thầu muốn biết bên dưới đường ống này có trụ đỡ hay không thì phía cấp nước lại không rõ. Thế là nhà thầu không dám làm vì đây là tuyến ống cấp nước chính của thành phố, nếu xảy ra sự cố thì nguy to. Thực ra, đường ống cấp nước sẽ được di dời xuống vị trí sâu hơn tuyến cống bao thoát nước, nhưng đó là công việc của gói thầu khác, tiến độ thực hiện chậm hơn. Do vậy, việc thi công cống thoát nước qua khu vực này phải tạm ngừng để chờ di dời đường ống cấp nước.

Mò mẫm từng chút

Ông Hồ Thu - đại diện nhà thầu Obayashi thi công dự án Đại lộ Đông Tây - cho biết, phần lớn mặt bằng thi công trước đây là nhà dân nên nhà thầu triển khai đào đến đâu là đụng đến đó. Theo ông Thu, rối nhất là mạng lưới cấp nước vì ngoài đường ống chính ra, còn có hằng hà sa số những ống nhánh dẫn nước vào nhà dân. Trong khi đó, đơn vị cấp nước chỉ có thể áng chừng được hướng tuyến của ống cấp nước chính, còn những ống nhánh thì không cập nhật xuể. Do đó, nhà thầu vừa thi công vừa mò mẫm từng chút một, thậm chí phải đào thủ công, làm trì trệ tiến độ dự án.

Biết có nhưng không rõ tọa độ

Phó giám đốc Ban quản lý dự án Vệ sinh môi trường thành phố (lưu vực Nhiêu Lộc - Thị Nghè) ông Phan Châu Thuận cho biết: "Có những công trình ngầm được lắp đặt từ trước năm 1975 hoặc từ thời Pháp, các nhà quản lý chỉ biết là có ở đó, nhưng không biết cụ thể nó nằm ở tọa độ nào. Thế là phải đào thăm dò trước. Nhưng với những đường ống cấp nước nhỏ đi vào nhà dân, do quá nhiều, nằm chằng chịt, không được cập nhật, nên khi thi công thường bị sự cố bể đường ống. Đường ống nhỏ, xử lý nhanh, nhưng với những đường ống lớn thì nhà thầu phải dừng công trình lại để xử lý sự cố, hoặc di dời, hoặc có giải pháp kỹ thuật giải quyết. Có những trường hợp đào đường đặt cống thoát nước nhưng gặp phải đường ống cấp nước lớn, đường hẹp, không có mặt bằng để di dời, lúc đó phải tìm phương án khác để xử lý".

Đường Bến Chương Dương (Q.1) vướng mạng lưới cấp nước của Công ty cổ phần cấp nước Bến Thành. Các đường ống cấp nước này đã quá cũ nát, nên nhà thầu phải thi công hết sức dè chừng. Tại các giao lộ Bến Chương Dương với các đường Đề Thám, Hồ Hảo Hớn, Nguyễn Cảnh Chân…, ống cấp nước này đan lấy ống cấp nước kia khiến việc thi công vô cùng vất vả. Nhà thầu phải gác những dầm sắt để treo các đường ống cấp nước hiện hữu lên rồi mới có thể lắp đặt cống thoát nước mới. Tương tự, Đại lộ Đông Tây đoạn từ cầu Nguyễn Văn Cừ đến cầu Chữ Y đang tiến hành di dời mạng lưới cấp nước của Công ty cổ phần cấp nước Chợ Lớn thì lại "đụng" tiếp tuyến cáp điện ngầm của Điện lực Chợ Lớn. Công việc chựng lại do cả đơn vị cấp nước lẫn điện lực đều không dám đảm bảo sẽ chịu trách nhiệm nếu trong quá trình di dời để xảy ra sự cố, kéo theo việc thi công đình trệ.

Trong quá trình thi công, một tình huống dở khóc dở cười xảy ra ở giao lộ Pasteur - Bến Chương Dương: Nhà thầu đào lên đụng các tuyến cáp ngầm nhưng khi mời các cơ quan điện lực, bưu điện tới thì bên nào cũng lắc đầu không nhận. Đến khi nhà thầu cắt tuyến cáp ngầm này thì bên bưu điện mới nhận nó thuộc quyền quản lý của mình và yêu cầu nhà thầu nối lại! Không chỉ dự án Đại lộ Đông Tây, thời gian qua, hàng loạt "lô cốt" lắp đặt cống thoát nước thuộc các dự án Vệ sinh môi trường, Cải thiện môi trường nước, Nâng cấp đô thị bị ngưng trệ một phần do vướng công trình ngầm. Chẳng những nhà thầu thiệt hại về công sức, tiền bạc, mà người dân cũng "lãnh đủ" vì thời gian thi công quá lâu cản trở lưu thông, sinh hoạt.

(Còn tiếp)

Mai Vọng - Phương Thanh - Nguyễn Đình Mười

VIDEO ĐANG XEM NHIỀU

Đọc thêm