Chuyên gia WB cảnh báo: Nguồn điện giá rẻ của Việt Nam đã hết

6 Thanh Niên Online
Trưởng nhóm Năng lượng của WB cho rằng áp lực cho giá điện vài năm tới là rất lớn vì lượng điện có thể sản xuất từ các nguồn rẻ như thủy điện, than ở Việt Nam đã bị khai thác tới hạn.
Ông Franz Gerner, Trưởng nhóm Năng lượng của WB tại Việt Nam /// WB Ông Franz Gerner, Trưởng nhóm Năng lượng của WB tại Việt Nam - WB
Ông Franz Gerner, Trưởng nhóm Năng lượng của WB tại Việt Nam
WB
Ông Franz Gerner, Trưởng nhóm Năng lượng của Ngân hàng thế giới tại Việt Nam trao đổi với báo chí xung quanh câu chuyện tăng giá điện mới đây.
Ông đánh giá như thế nào về quyết định tăng giá điện thêm 6,08% vừa được cơ quan quản lý đưa ra?
Vấn đề chính mà EVN và ngành điện nói chung đang phải đối mặt hiện nay là không thể nâng giá điện tiêu dùng theo mức tăng chi phí. Hiện EVN đang hoạt động với chi phí thấp nhưng giá bán điện thấp đã làm cho tình hình tài chính của doanh nghiệp không khả quan. Giá điện đã không tăng từ tháng 3.2015, ở mức 0,076 USD/kwh, trong khi tổng giá thành là 0,113 USD/kwh năm 2017. Do vậy đợt tăng giá này sẽ giúp đưa giá điện về gần hơn với mức phản ánh đầy đủ chi phí sản xuất.
 Giá điện, khí, dầu đều tăng trong thời gian gần đây. Ông có cho rằng các doanh nghiệp và người tiêu dùng Việt Nam có thể theo kịp hàng loạt sự tăng giá như vậy không?
Chính phủ tăng giá điện là thể hiện điều kiện trên thị trường và làm như vậy sẽ có tác dụng làm tăng hiệu quả phân bổ nguồn lực mà thôi; đồng thời, khi trả mức giá đó người tiêu dùng cũng sẽ tìm cách tối ưu hóa cung cách tiêu dùng của mình và sẽ hưởng lợi từ đó. Nhiều nền kinh tế mới nổi đã trải qua các thời kỳ tương tự trong quá trình phát triển kinh tế của mình, và họ cũng có các mạng lưới an sinh nhằm bảo vệ các nhóm thu nhập thấp trước các cú sốc tăng giá. Hiện nay thì Việt Nam đã có các mạng lưới như vậy và chúng hoạt động rất hiệu quả.
Ông có cho rằng lộ trình tăng giá điện hiện nay là phù hợp không?
Giá điện hiện nay thấp hơn mức giá mà EVN phải bỏ ra để mua điện từ các nguồn trong tương lai, kể cả năng lượng tái tạo và nhiệt điện. Nhu cầu đầu tư sản xuất điện tăng nhanh nhằm đáp ứng tốc độ tăng cầu về điện. Muốn thỏa mãn nhu cầu đó thì giá điện phải lên tới mức 0,143 USD/kwh vào năm 2021. Lượng điện có thể sản xuất từ các nguồn rẻ tiền như thủy điện, than, khí ở Việt Nam đã bị khai thác tới hạn; tất cả sản lượng điện sản xuất mới từ than nhập khẩu và trữ lượng khí trong nước đều sẽ có giá thành cao hơn.
Theo Bộ Công thương, đợt tăng giá này sẽ làm CPI tăng 0,08% trong năm 2017, 0,1% năm 2018 và giảm mức tăng GDP 0,166%. Ông có ý kiến gì về điều này?
Kinh nghiệm quốc tế cho thấy tác động của tăng giá điện lên tỉ lệ lạm phát là khá thấp, nhất là khi áp dụng tăng giá từ từ. Đợt tăng giá này có thể làm cho giá cả tăng mạnh hơn xu thế lạm phát thông thường, nhưng tác động chỉ mang tính nhất thời và không đáng kể. Nguyên nhân là chi tiền điện chỉ chiếm 2,5% giỏ hàng tiêu dùng, mặc dù tác động đó có thể còn lan truyền đôi chút sang các loại hàng hóa và dịch vụ khác có tiêu thụ điện trong sản xuất.
Về tăng trưởng GDP thì có hai hiệu ứng trái ngược. Một mặt giá điện tăng sẽ giúp các công ty sản xuất điện cải thiện tình hình tài chính. Nhờ vậy Chính phủ cũng có thể cắt giảm hỗ trợ cho các doanh nghiệp này, và vẫn có thể đầu tư vào nâng cao năng lực sản xuất, truyền tải và phân phối điện. Điều đó tất nhiên sẽ góp phần thúc đẩy tăng GDP. Nhưng mặt khác, giá điện tăng sẽ làm tăng chi phí sản xuất, nhất là những ngành tiêu thụ nhiều điện năng, ví dụ ngành công nghiệp chế tạo và một bộ phận nông nghiệp.
Các ngành này sẽ chịu một số tác động ngắn hạn, nhưng về lâu dài tăng giá điện sẽ buộc các khách hàng điều chỉnh các sử dụng điện của mình. Họ sẽ chuyển sang sử dụng điện lệch giờ cao điểm để được hưởng giá thấp hơn hay áp dụng các biện pháp tăng cường tiết kiệm điện. Như vậy sẽ góp phần tăng năng suất lao động. Kinh nghiệm chung trên thế giới là quy định mức giá phản ánh đúng chi phí và hợp lý chính là chính sách kinh tế đúng đắn. Qua đó sẽ đảm bảo rằng cả nhà sản xuất và người tiêu dùng đều hướng tới tiết kiệm năng lượng và đầu tư vào các công nghệ tiết kiệm năng lượng hơn.
 Tuy tăng giá điện như vậy nhưng Bộ Công thương cho biết trong giá điện vẫn chưa tính đến trên 8.000 tỉ đồng lỗ do chênh lệch tỉ giá. Điều này rõ ràng áp lực tăng giá còn nhiều?
Chiến lược chung về giá điện của Bộ Công thương là nhằm đảm bảo cho EVN có đủ lãi để bù đắp đủ chi phí hoạt động và hoàn trả vốn vay. Do dựa chủ yếu vào thủy điện nên nếu năm nào có lượng mưa trung bình thì EVN cũng có lãi. Nhưng vấn đề là nhu cầu vốn đầu tư của EVN và ngành điện rất lớn, vào khoảng 4 - 7 tỉ USD mỗi năm từ nay cho tới 2030. Con số đó hiện nay chưa thể hiện trong giá điện và cái khó của EVN và ngành điện là làm sao thu hút được vốn thương mại và sự tham gia của khu vực tư nhân vào đầu tư.

Bình luận 6

Gửi bình luận
Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu
  • Tối thiểu 10 chữ
  • Tiếng Việt có dấu
  • Không chứa liên kết

Thanh

Để dành tiền gắn điện năng lượng mặt trời, sử dụng không hết có thể bán lại cho điện lực , khoẻ thôi.

NVH

Ông Franz Gerner, Trưởng nhóm Năng lượng của Ngân hàng thế giới tại Việt Nam nói giá điện hiện nay thấp hơn mức giá mà EVN phải bỏ ra để mua điện từ các nguồn, giá điện phải lên tới mức 0,143 USD/kwh vào năm 2021. Nếu EVN đang phải bán điện với giá bán thấp hơn giá mua thì việc báo lãi hàng năm của EVN trong khi chưa tính hết chênh lệch tỉ giá và nhu cầu vốn phát triển sẽ phải hiểu như thế nào đây?!

Cugn

bán rẻ điện cho nhà máy công nghệ lạc hậu nên sinh ra thế đấy bạn à.

TTV

thấp hơn mức giá trong tương lai năm 2021 bạn ạ, giờ thì chưa thấp hơn nên đang có lời, tăng từ từ để khỏi sốc

Quoc Hung

Giá bán điện = giá mua điện+chi phí vận hành+lợi nhuân. Ông chuyên gia WB này chỉ căn cứ vào giá mua điện là chưa đủ. Chi hí vận hành điện hiện nay là quá lớn nhiều tầng quản lý, hệ thống quá lớn mà quản lý không hiệu quả, thất thoát điên lớn. Với chi mức chi phí tiền lương ở VN hiện nay chỉ bằng 1/5 , nếu tổ chức vận hành tốt thì giá điện VN phải giảm nữa mới đúng.

Navie Phạm

Sự cạn kiệt tài nguyên thì rất rõ. Việc không có nhà đầu tư nước ngoài nào vào làm nhà máy điện ở VN cho thấy đúng là không còn nguồn điện giá rẻ. Ngược lại, việc có thêm những nhà máy thép tiêu thụ điện nhiều cho thấy giá điện cho sản xuất đang được ưu đãi quá lớn. Người dân đang phải "gánh" một phần cái ưu đãi đầu tư này.

Có thể bạn quan tâm

VIDEO ĐANG XEM NHIỀU

Đọc thêm

Chuối Laba xuất khẩu đi Nhật /// Lâm Viên>

Nông nghiệp cần sự khác biệt

Tư duy truyền thống mang tính bảo thủ “xưa bày nay làm” đã cản trở khả năng sáng tạo sản phẩm của người nông dân trong sản xuất nông nghiệp. Với nông nghiệp công nghệ cao, yêu cầu những sản phẩm khác biệt lại càng lớn.
Phạt nặng hành vi sử dụng chất cấm trong chăn nuôi>

Phạt nặng hành vi sử dụng chất cấm trong chăn nuôi

Theo dự thảo Nghị định quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản đang được Bộ NN-PTNT lấy ý kiến để trình Chính phủ, Bộ đề xuất phạt nặng hành vi sử dụng chất cấm trong chăn nuôi.