Sông Đồng Nai đang chết

0
Nguồn cung cấp nước sinh hoạt cho trên 15 triệu người, trong đó có người dân TP.HCM, ngày càng bị ô nhiễm nghiêm trọng, thậm chí nhiều người còn cảnh báo “dòng sông đang chết”...  Nghe đọc bài

Lo ngại từ kết quả xét nghiệm

Kết quả quan trắc nước sông Đồng Nai trong quý 4/2009 của Sở TN-MT Đồng Nai, đoạn đi qua TP Biên Hòa (nơi cung cấp trên 1 triệu m3 nước thô/ngày đêm cho TP.HCM), có 8 thông số vượt quy chuẩn cho phép, trong đó chủ yếu do nhiễm bẩn các chất hữu cơ và các chủng vi khuẩn gây bệnh thuộc nhóm Coliform và E.Coli, kể cả chất rắn lơ lửng (TSS). Với kết quả này, các chuyên gia nhìn nhận chất lượng nước chưa đạt mục đích cấp nước sinh hoạt nếu không có biện pháp xử lý thích hợp.

“Nồng độ ô nhiễm chất COD cao tăng theo từng năm và không có dấu hiệu suy giảm. Với tốc độ gia tăng ô nhiễm như thế này, vài năm nữa nguồn nước sẽ chết” - Ông Trương Khắc Hoành, Phó tổng giám đốc Công ty cổ phần cấp nước BOO Thủ Đức

Trong khi đó, kết quả xét nghiệm trong tháng 10.2009 của Trung tâm Y tế dự phòng TP.HCM cũng đánh giá nguồn nước thô tại trạm Hóa An (TP Biên Hòa) không chỉ bị ô nhiễm chất COD mà còn bị ô nhiễm kim loại với nồng độ sắt đo được là 1,19mg/lít (tiêu chuẩn cho phép 1mg/lít). Còn nguồn nước thô lấy vào tại trạm bơm Bình An của Nhà máy nước Bình An (công suất 100.000m3 nước thô/ngày đêm cung cấp cho TP.HCM - PV) có nồng độ sắt cao đến 1,38mg/lít và amoni là 0,8mg/lít (tiêu chuẩn cho phép là 0,2mg/lít)...

“Kết quả quan trắc từ năm 2006 đến nay cho thấy chất lượng nguồn nước tại khu vực trạm bơm nước thô Hóa An ngày càng ô nhiễm nghiêm trọng. Đặc biệt là nồng độ ô nhiễm chất COD cao tăng theo từng năm và không có dấu hiệu suy giảm. Với tốc độ gia tăng ô nhiễm như thế này, vài năm nữa nguồn nước sẽ chết”, ông Trương Khắc Hoành, Phó tổng giám đốc Công ty cổ phần cấp nước BOO Thủ Đức lo lắng. Hiện Công ty cổ phần cấp nước BOO Thủ Đức có công suất 150.000m³/ngày đêm, dự kiến quý 1/2010 nâng lên 300.000m³/ngày đêm.

Còn lãnh đạo Nhà máy nước Bình An so sánh: “Nếu không có giải pháp, vài năm nữa sông Đồng Nai sẽ “chết” như Thị Vải bởi các KCN phát triển quá nhanh, tàu thuyền neo đậu và xả dầu nhớt cộng với rác thải quá  nhiều xuống dòng sông...”.

Sông Đồng Nai đang chết - ảnh 1

Nước từ họng xả suối Siệp ra sông Đồng Nai kèm theo cả chất độc xyanua - Ảnh: H.Tuấn

Nhiều nguồn thải khó kiểm soát

Nói về nguyên nhân sông “dần chết”, ông Nguyễn Hoàng Hùng, Giám đốc Trung tâm quan trắc Sở TN-MT Đồng Nai, cho biết: “Đây là khu vực chịu tác động bởi nhiều nguồn thải khó kiểm soát, xuất phát từ địa bàn Bình Dương thông qua suối Siệp và từ khu vực TP Biên Hòa, gồm nước thải sinh hoạt cộng với nước thải từ KCN Biên Hòa 1, 2, Amata, Loteco và các cơ sở sản xuất kinh doanh đan xen khu vực dân cư. Đặc biệt, nước từ các con suối Linh, suối Săn Máu và suối bà Lúa bị ô nhiễm hết sức nghiêm trọng”.

Trung tâm Y tế dự phòng TP.HCM cũng cho rằng, nguyên nhân làm ô nhiễm nguồn nước thô đầu nguồn, chủ yếu là do nước thải công nghiệp từ các KCN dọc theo sông Đồng Nai.

Tại cuộc hội thảo "Bảo vệ sự sống các dòng sông" được tổ chức mới đây, ông Trần Văn Ngà, cán bộ Sở TN-MT TP.HCM, đánh giá: "Trước tình trạng sông Đồng Nai ngày càng ô nhiễm, từ năm 2001 Bộ NN-PTNT đã thành lập Ban quản lý lưu vực sông Đồng Nai, nhưng hoạt động chưa hiệu quả. Đến năm 2007, Thủ tướng Chính phủ phê duyệt "Đề án bảo vệ môi trường lưu vực hệ thống sông Đồng Nai đến năm 2020" với 16 nhiệm vụ cụ thể, song thực tế vẫn thiếu một "nhạc trưởng" trong công tác quản lý tài nguyên nước cho toàn lưu vực".

Theo thống kê của Bộ TN-MT, sông Đồng Nai chảy qua 12 tỉnh, thành, là nguồn cung cấp nước sinh hoạt cho khoảng 15 triệu dân, hiện mỗi ngày tiếp nhận nước thải của gần 70 KCX-KCN đang hoạt động với khoảng 1,54 triệu m3, đồng thời "đón" khoảng 1,73 triệu m3 nước thải sinh hoạt từ các khu dân cư.

Chỉ tính riêng tại Đồng Nai, có đến 10/29 KCN xả khoảng 45.500m3 nước thải ra sông Đồng Nai. Trong số này, mới có 6/10 KCN có hệ thống xử lý nước thải, còn lại đang trong quá trình xây dựng. Đặc biệt, tại KCN Biên Hòa 1 hiện đang có khoảng 100 nhà máy, thì phần lớn lượng nước thải đều chưa qua xử lý vẫn xả thẳng ra sông Đồng Nai.

Ông Hoàng Văn Thống, Chi cục trưởng Chi cục Môi trường Sở TN-MT Đồng Nai, phân tích: “Do phần lớn các nhà máy tại đây (KCN Biên Hòa 1 - PV) được xây dựng trước năm 1975 nên không có hệ thống xử lý nước thải. Trong tổng lượng nước thải hiện nay khoảng 15.000m3/ngày đêm, chỉ đưa qua KCN Biên Hòa 2 xử lý được khoảng 600m3, còn phải xả thải ra sông Đồng Nai”.

Nhiều năm nghiên cứu về sông Đồng Nai, GS-TS Lâm Minh Triết, Viện TN-MT thuộc Đại học Quốc gia TP.HCM, bức xúc: “Do các địa phương, nhất là Bình Dương và Đồng Nai kêu gọi đầu tư và thành lập hàng loạt KCN dọc hệ thống sông Đồng Nai. Cách đây 10 năm, nhiều nhà khoa học đã đưa ra những cảnh báo về việc chất lượng nước sông Đồng Nai đang chết vì ô nhiễm, nhưng vẫn chưa thấy ai quan tâm".

Cứu kịp không?

UBND tỉnh Đồng Nai vừa phê duyệt đầu tư 4 trạm quan trắc tự động (khoảng 10 tỉ đồng) để theo dõi chất lượng nước 24/24 giờ (lâu nay vẫn lấy mẫu thủ công đưa về xét nghiệm - PV). Khi có diễn biến ô nhiễm, hệ thống tự động báo về cho Trung tâm quan trắc. Dự kiến đến năm 2011, các trạm quan trắc này sẽ được đưa vào sử dụng. Ngoài ra, dự án thu gom và xử lý nước thải của người dân TP Biên Hòa, công suất 45.000m3/ngày đêm, cũng đang được đối tác Nhật Bản xúc tiến đầu tư. Đây là dự án thực hiện bằng vốn vay ODA khoảng hơn 100 triệu USD.

Ông Võ Văn Chánh, Phó giám đốc Sở TN-MT Đồng Nai, cho biết thêm: "Việc bảo vệ sông Đồng Nai rất được Chính phủ và các địa phương quan tâm. UBND tỉnh đã mạnh dạn chuyển đổi công năng KCN Biên Hòa 1 để giảm bớt sự ô nhiễm. Ngoài ra, phải di dời hàng loạt nhà máy gây ô nhiễm ra khỏi TP Biên Hòa, tăng cường kiểm tra, xử phạt nhà máy gây ô nhiễm...".

GS-TS Lâm Minh Triết cũng cho rằng cần phải có các biện pháp triệt để cứu nguồn nước sông Đồng Nai. Tuy nhiên, với thực trạng ô nhiễm rất nghiêm trọng như trên đã phân tích, liệu có còn kịp không?

Hoàng Tuấn

Bình luận

Gửi bình luận
Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu
  • Tối thiểu 10 chữ
  • Tiếng Việt có dấu
  • Không chứa liên kết

VIDEO ĐANG XEM NHIỀU

Đọc thêm

Chức năng mới

Trang tin tức cá nhân hoá dựa trên sở thích và thói quen của bạn.

Đóng