Phép thử từ một kết quả

PGS-TS Vũ Hải Quân

PGS-TS Vũ Hải Quân

(Phó hiệu trưởng Trường ĐH Khoa học tự nhiên - ĐH Quốc gia TP.HCM)

1 Thanh Niên
Cũng giống như kết quả của kỳ khảo sát Pisa 2 năm trước, đa số mọi người có thái độ hoài nghi trước thông tin VN được xếp vị trí thứ 12 trong bảng tổng sắp về giáo dục khoa học và toán học toàn cầu do Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế (OECD) thực hiện, sẽ chính thức công bố vào tuần sau.

Cũng giống như kết quả của kỳ khảo sát Pisa 2 năm trước, đa số mọi người có thái độ hoài nghi trước thông tin VN được xếp vị trí thứ 12 trong bảng tổng sắp về giáo dục khoa học và toán học toàn cầu do Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế (OECD) thực hiện, sẽ chính thức công bố vào tuần sau.

Người lạc quan cho rằng kết quả này phản ánh chất lượng giáo dục phổ thông của VN. Nhưng nếu lướt qua các ý kiến trong 2 ngày vừa qua về vấn đề này, có thể thấy số lượng này rất ít.

Người bi quan lại cho rằng kết quả khảo sát này không đáng tin cậy. Họ hoài nghi về tập mẫu (quy trình tuyển chọn các học sinh (HS) tham gia kỳ thi), về sự trung thực trong quá trình khảo sát. Một vài người còn đặt vấn đề rằng nếu chất lượng đã tốt như vậy, tại sao chúng ta lại phải thực hiện việc đổi mới căn bản và toàn diện nền giáo dục nước nhà?

Nếu từ kết quả này để nói rằng chất lượng giáo dục phổ thông của VN tốt là một sự suy diễn. Có thể kể ra một ví dụ tương tự thường thấy cho cách suy diễn này là quốc gia đạt được nhiều huy chương vàng toán quốc tế thì trình độ của nền toán học quốc gia đó phải cao. Cần khẳng định là chưa thấy có công trình nghiên cứu khoa học nào chỉ rõ một cách tường minh mối liên hệ giữa kết quả khảo sát về toán và khoa học với chất lượng của nền giáo dục quốc gia. Cũng như việc đoạt nhiều huy chương vàng về toán quốc tế chưa đủ thông tin để khẳng định trình độ cao của nền toán học quốc gia đó.

Vì vậy, kết quả này cho thấy kiến thức về toán và khoa học của HS VN ở lứa tuổi 15 đã được trang bị đầy đủ và các em đã tiếp thu hiệu quả hơn so với HS cùng lứa tuổi ở nhiều nước tiên tiến như Mỹ, Anh và Úc… Hay nói cách khác, cho thấy khối lượng kiến thức, phương pháp truyền đạt và thời gian học tập cho cùng đối tượng HS độ tuổi 15 ở mỗi quốc gia là khác nhau. Kết quả này không có nghĩa là năng lực tư duy sáng tạo, kỹ năng giải quyết vấn đề, kỹ năng sống… của HS VN tốt hơn. Hay rộng ra là chất lượng nền giáo dục phổ thông của VN tốt hơn các nước tiên tiến này.

Như bất kỳ cuộc thi nào, chúng ta có quyền tự hào về thành tích mà HS VN đã đạt được từ kết quả khảo sát này. Tuy nhiên chúng ta không nên ảo tưởng xem đây là nền tảng để phát triển giáo dục theo hướng này trong quá trình cải cách giáo dục đang diễn ra.

Những kết quả như thế này và thái độ của người dân trước bảng xếp hạng như là phép thử cho lãnh đạo của ngành giáo dục VN. Có lẽ chỉ những người đang trực tiếp làm trong ngành mới hiểu rõ chất lượng thật sự của nền giáo dục và những gì chúng ta còn thiếu.

Giáo dục phổ thông tuy thỉnh thoảng le lói một số thành tích nhưng vẫn còn quá nhiều điều bất cập và thiếu bền vững. Giáo dục đại học còn lắm ngổn ngang và khoảng cách quá xa với các nước tiên tiến. Nhưng điều quan trọng nhất làm thế nào tạo dựng một niềm tin cho giáo dục nước nhà. Để trước những thông tin như thế này người ta vui chứ không mỉa mai, nghi ngờ.

 

 

 

Bình luận 1

Gửi bình luận
Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu
  • Tối thiểu 10 chữ
  • Tiếng Việt có dấu
  • Không chứa liên kết
Hoài Yên

Hoài Yên

Tôi tin kết quả này. Nhưng từ đó kết luận là giáo duc của ta tốt hơn cả Anh Mỹ thì đúng là suy diễn.

Giáo dục của ta không khuyến khích sáng tạo , các em tốt nghiệp có kiến thức uyên bác, nhưng khi tốt nghiệp được nhận vào làm việc thì trình bay một email các em cũng rất lúng túng, văn viết lủng củng. Cách nhìn vấn đề cũng rất "cao siêu" nhưng xa rời hắn thực tế.

Theo suy nghĩ chủ quan của tôi thì điểm cơ bản khác nhau giữa giáo dục Việt Nam và các nước phương Tây là: giáo dục phương Tây đào tạo tương đốí toàn diện, chú trọng vào kỹ năng, sáng tạo, làm việc theo nhóm. Tóm lại giáo dục phương Tây trang bị kỹ năng, đào tạo nên một con người để làm việc. Còn giáo dục của ta đào tạo nên các nhà lý thuyết. Đôi khi hướng dẫn của thầy cũng rất xa rời thực tế. Có lần một em sinh viên học về kinh tế hỏi tôi làm thế nào để tiếp cận được tổng giám đốc của các công ty lớn và hỏi chi tiết về chiến lược kinh doanh của công ty. Ai cũng biết là điều này gần như không thể, vì chiến lược kinh doanh thuộc về bí mật công ty. Tôi hỏi vì sao em lại muốn điều khó khăn như thế. Em sinh viên này bảo đó là yêu cầu của thầy ! Thực tế là tại nhiều công ty ở Việt Nam thuê Tây ba lô làm việc, đa phần các Tây ba lô này bằng cấp không cao, nhiều ngưới nói họ không thể cạnh tranh và sống rất khó khăn ở chính nước họ. Tức là họ thuộc loại "yếu". Nhưng những Tây 'yếu" này lại làm việc tốt và có kỹ năng hơn rất nhiều sinh viên mới tốt nghiệp của ta. Đây là một thực trạng rất đau lòng.
Thứ hạng 12 hay hạng 01 đi nữa, tôi nghĩ không nói lên được điều gì nhiều. Điều quan trọng là nền giáo dục nào đào tạo nên được những con người có kỹ năng cần thiết để làm việc và có ý thức làm một công dân tôt, tuân thủ pháp luật, thì đó là nền giáo dục đúng nghĩa . Thực tế cho thấy các em sinh viên du học từ các nước Anh Mỹ, xếp thứ hạng sau ta, làm việc cũng vẩn có kỹ năng hơn nhiều sinh viên học trong nước.

Thứ hạng 12 này chỉ như một chiếc áo đẹp bề ngoài, nó không nói lên được thực chất của người mặc áo.

Áo cà sa không làm nên nhà tu.

VIDEO ĐANG XEM NHIỀU

Đọc thêm

Báo cáo mới - trật tự cũ

Báo cáo mới - trật tự cũ

Giải pháp kiểu “ra văn bản” với “có văn bản” ấy thì đúng là chỉ duy trì được trật tự cũ đã là may, chứ làm sao có thể ra một trật tự mới văn minh như mong đợi.
'Ông' cầu đường chờ 'ông' cấp nước

'Ông' cầu đường chờ 'ông' cấp nước

Kịch bản 'ông' cầu đường chờ ông điện, ông viễn thông, ông cấp thoát nước tưởng chỉ có hàng thập niên về trước, ai ngờ lại tái hiện ngay tại thời buổi mà người ta chỉ cần nhấp chuột là có thể phối hợp xuyên biên giới.
Lá chắn của 'cát tặc'

Lá chắn của 'cát tặc'

Phó chủ tịch UBND tỉnh Bình Thuận “yêu cầu UBND H.Bắc Bình tổ chức kiểm điểm trách nhiệm các tổ chức, cá nhân, người đứng đầu huyện, xã”.
Ngành thuế đã thực sự quyết liệt?

Ngành thuế đã thực sự quyết liệt?

Năm 2019, nhiệm vụ trọng tâm mà ngành thuế đặt ra là thu hồi nợ đọng. Thế nhưng kết quả thật đáng buồn, tính đến hết 6 tháng đầu năm, nợ thuế vẫn tăng mạnh, lên tới trên 83.000 tỉ đồng, tăng hơn 7.000 tỉ đồng so với cuối năm 2018.