Gia đình nghệ thuật kỳ nữ Kim Cương: Cô đào hát bội lọt mắt xanh vua Thành Thái

6
Đã 10 năm NSND Bảy Nam qua đời (2004), để lại nỗi tiếc thương khó phai trong lòng NSND Kim Cương - con gái bà -  và người hâm mộ. Để tưởng nhớ cây đại thụ của cải lương và kịch nói miền Nam, chúng tôi xin phác họa những ngày tháng quang vinh trong dòng họ nghệ thuật của bà.

Đã 10 năm NSND Bảy Nam qua đời (2004), để lại nỗi tiếc thương khó phai trong lòng NSND Kim Cương - con gái bà -  và người hâm mộ. Để tưởng nhớ cây đại thụ của cải lương và kịch nói miền Nam, chúng tôi xin phác họa những ngày tháng quang vinh trong dòng họ nghệ thuật của bà.

 Cô đào hát bội lọt mắt xanh vua Thành Thái 1
Ảnh vua Thành Thái trên bàn thờ gia tộc tại nhà Kim Cương - Ảnh: Tư liệu gia đình

“Nữ tướng” lãnh đạo đoàn hát

Khán giả từng ngạc nhiên và ngưỡng mộ bà bầu Thơ của đoàn Thanh Minh - Thanh Nga như một “nữ tướng” lãnh đạo đoàn hát thăng hoa, vượt qua biết bao sóng gió. Thì lạ sao, trong dòng họ của NSND Kim Cương hầu như cũng xuất hiện toàn “nữ tướng” như thế, chỉ trừ ông Nguyễn Ngọc Cương, còn lại từ bà cố, bà nội, dì, mẹ và bản thân Kim Cương đều có duyên làm bầu.

Bắt đầu từ bà cố với gánh hát bội lừng lẫy ở vùng Chợ Lớn Sài Gòn. Gánh tên là Phước Thắng, nhưng bà cố tên gì thì nghệ sĩ Kim Cương rất tiếc là không biết được, vì thời gian đã quá xa. Theo lời kể của gia đình mà Kim Cương được nghe từ lúc nhỏ thì bà cố không biết hát nhưng lại mê nghề hát, nên lập gánh để được thỏa chí. Gánh hát bội thời ấy hoạt động sôi nổi vì cải lương chưa ra đời, nên bà cố rất oai phong. Người ta gọi bà là “bà lớn” vì cung cách của bà nghiêm nghị, đi đứng, ăn nói đều ra cái “uy” của người lãnh đạo, như thế mới điều khiển nổi mấy chục con người mà lại toàn là “nghệ sĩ”, có những nét không thể giống như người bình thường. Kim Cương nói: “Hồi đó hát bội thường được chọn để vào đình cúng Ông. Nghi lễ long trọng lắm. Tới giờ cúng, các vị hương chức khăn đóng áo dài chỉnh tề đứng hai bên, nổi 3 hồi trống kèn rồi bà cố xuất hiện, với chiếc áo dài đỏ tay rộng, uy nghi. Bà đốt nhang xong thì từng cặp đào kép dâng từng món lên cúng Ông. Rồi ba ngày ba đêm hát thả dàn không bán vé”. Hình ảnh bà cố chỉ còn lại bấy nhiêu thôi, nhưng cái khí chất ấy còn chảy trong dòng máu con cháu để sau này tiếp tục là những “nữ tướng” cầm đầu những đoàn hát lớn.

Gánh Phước Thắng được truyền lại cho bà nội của Kim Cương, là cô đào Ba Ngoạn. Bà vừa đẹp vừa hát hay vừa có tài lãnh đạo, đổi tên gánh thành Phước Xương, hoạt động mạnh hơn, cất luôn một rạp hát ở Chợ Lớn gọi là rạp Palikao, là rạp hát đầu tiên của Sài Gòn có lầu. Lúc đó người Pháp đã sang Việt Nam, bà Ba Ngoạn hấp thụ văn minh phương Tây, lịch lãm, tân thời, thậm chí bà dám thi lấy bằng lái xe hơi, là người thứ 100, cũng là người phụ nữ duy nhất trong 100 người được Pháp cấp bằng lái xe. Bà còn đào tạo diễn viên trẻ, trong đó có cô đào Năm Nhỏ nức tiếng, sau này thành dâu của bà. 

 Cô đào hát bội lọt mắt xanh vua Thành Thái 2
Bà Ba Ngoạn - Ảnh: tư liệu gia đình

Mối tình với vua

Và một chuyện ly kỳ mà NSND Kim Cương giấu kín cho đến tận bây giờ, vì không muốn mọi người nghĩ mình “thấy sang bắt quàng làm họ”. Đó là chuyện bà Ba Ngoạn lọt vào mắt xanh của vua Thành Thái khi ông đi du ngoạn phương nam. Mối tình ngắn ngủi đó đã sinh ra người con trai Nguyễn Ngọc Cương (ba của Kim Cương).

Vua Thành Thái vốn tâm hồn nghệ sĩ, lãng mạn, nên gặp cô đào Ba Ngoạn tài sắc như thế làm sao ông khỏi rung động. Và bà Ba Ngoạn ắt không chỉ phải lòng vua vì ông “là vua”, mà còn vì những đồng cảm nghệ thuật, những  tiếng cầm tiếng sắt hòa quyện bên chén trà, bên hoa cỏ tri âm... Trong lịch sử vẫn còn ghi, vua Thành Thái rất giỏi hát tuồng (hát bội), thường ngồi đánh trống tuồng thành thạo, thậm chí có khi lên đóng một vai ở Duyệt Thị Đường cho mọi người trong cung thưởng thức. Xem ra như thế cũng không ngạc nhiên khi ông bị tiếng sét ái tình với cô đào hát tuồng lừng danh đất phương nam. Thành Thái còn là người cấp tiến, học tiếng Pháp, học lái xe, nghiên cứu vũ khí Pháp, gặp bà Ba Ngoạn cũng cấp tiến, cũng biết lái xe, lãnh đạo oai phong, quả là đồng điệu. Khi ấy, mối tình của vua với bà Ba Ngoạn được giấu kín, cho đến lúc vua bị đi đày sang đảo Rénion thì càng được giấu hơn nữa. Nhưng sau giải phóng, hậu duệ của vua ở Huế có đi tìm nghệ sĩ Kim Cương để nhận dòng họ, và Kim Cương cũng ra Huế bái lạy lăng tẩm hoàng triều. Nhưng Kim Cương không chịu công khai nhìn nhận, bà sợ người ta nói bà bắt quàng người sang. Cuối cùng, tên bà cũng được ghi vào gia phả, âm thầm suốt mấy chục năm nay. Trên bàn thờ gia tộc tại nhà Kim Cương vẫn có tấm ảnh của vua Thành Thái mặc khăn đóng áo dài, dù không ghi chú chữ gì nhưng Kim Cương nói: “Đó là ông nội tôi”. Và bà trầm ngâm: “Chắc lá rụng về cội. Trong thời gian má tôi dẫn đoàn hát đi diễn từ bắc tới nam thì má tôi lại đẻ tôi đúng ngay cửa Thượng Tứ, Huế. Sau này, khi dòng họ của vua vô tìm tôi thì nhận ra ngay dấu hiệu di truyền của vua là mắt lớn mắt nhỏ, từ cha tôi tới anh em tôi đều có đôi mắt như vậy. Thời gian đã phủ lớp rêu phong lên một chuyện tình, hãy để nó ngủ yên với sự lãng mạn như tấm màn nhung sân khấu khép lại sau một đêm dài”. (Còn tiếp)

Hoàng Kim 

>> NSND Kim Cương với niềm vui “7 tỉ đồng”
>> NSND Kim Cương trở lại sau 15 năm: Trả nợ ân tình
>> NSND Kim Cương "như cá về với nước
>> Live show đầu tiên của NSND Kim Cương 

Bình luận 6

Gửi bình luận
Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu
  • Tối thiểu 10 chữ
  • Tiếng Việt có dấu
  • Không chứa liên kết
tonydo

tonydo

Nói cho rỏ so với bài viết trên đây.Vua Phế Đế Thành thái mà dân Nam thường gọi là Ông Hoàng Lân vì húy là Bửu Lân.Lúc ông ở Nam coi như bị an trí hay bị đày chờ khi có tàu đồng của Pháp đưa qua đảo renion.Viết đây cho rỏ khúc nôi kẻo đời sau ko ai biết.Người viết ít câu nầy quả quyết trúng 100%.Còn cái mến mộ ông Vua nầy thì khỏi nói ai cũng biết rồi.Có dịp nói thêm duyên mai ai đưa ông Hoàng Lân lên làm Vua là ông phụ Chánh người miền Nam Diệp văn Cương;có thời gian làm hội trưởng Lăng Đức Tả Quân Lê quận công trên chợ Bà Chiểu
Trần minh tuấn

Trần minh tuấn

Phế đế là cách gọi của Pháp dành cho cựu hoàng Thành Thái ( 1879-1951) , chứ người Việt ta vì sự tôn kính đối với nghĩa cử yêu nước của Ngài không ai dùng chữ Phế đế bao giờ . Vừa mới lên ngôi ( 1889) , Vua Thành Thái đã tỏ rõ ý chí chống Pháp ngay , và cùng các văn thân Cần Vương chống Pháp . Năm 1907 , cho rằng Ngài mắc bệnh điên ( lấy cớ) Pháp đày Ngài sang Reunion , và mãi đến năm 1951 mới hồi cố quốc và mất tại Huế . Ngài được an táng cạnh vua cha ( Dục Đức) , và sau này ( 1987) , con của Ngài - cựu hoàng Duy Tân cũng được đưa về nằm cạnh tổ tiên .Trong thời gian tại vị ( trước 1907) , cựu hoàng Thành Thái có du hạ Nam tuần và có được sự gặp gỡ này
Tung Lam

Tung Lam

Nói như vậy là nghệ sĩ Kim Cương là cháu nội của Vua Thành Thái phải không các bạn?
Trương Hữu Nghĩa

Trương Hữu Nghĩa

"Vua Phế Đế Thành thái" Bạn tonydo viết sai chính tả và sai ngữ pháp rồi: những từ "Phế Đế", "Ông Hoàng", "Thành thái", renion phải viết là "phế đế", "ông hoàng", "Thành Thái", "Réunion" (La Réunion), gọi là "vua bị phế" hoặc "phế đế" chứ không ai gọi là "vua phế đế", người Việt Nam khi gọi 3 vị vua nhà Nguyễn bị phế và chịu cảnh đi đày là "cựu hoàng" để thể hiện sự tôn kính, từ phế đế chỉ dùng trong sử nhà Nguyễn mà thôi
tonydo

tonydo

Nếu nói kẻ hèn nầy sai thì tiên khởi phải kể người viết bài tên Hoàng Kim;người miền Nam thì biết sao nói vãy miển thiên hạ hiểu thì được rồi.mong ông Hữu Nghĩa xứ Ba Thắc cúng quê quán với lảo tiên sinh Vương hồng Sển hiểu cho[kẻ hèn nầy chỉ sợ viết bậy cái đề tài chớ dân NKLT hơn 300 năm rồi cũng ko cần văn phạm cũng ko cần cham khắc đẻo gọt câu văn miển đừng Tam sao Thất bổn sửa mủi mấn là ok rồi Đa Tạ
tonydo

tonydo

Nói thêm cho người sau biết.Lúc còn sanh tiền Tây cử giáo Sư Diệp Văn Cương dân hoc Sorbon có tú tài 2 pháp ra làm Phụ Chánh đại thần;ông có tình ý với bà Trưởng công Chúa anh em với vua cha Dục Đức;sau 3 năm làm vua DK đột ngột qua đời;Pháp truyền lựa người lên ngôi Cửu Ngủ ông DVC rành tiếng Pháp hơn mấy quan trong trong triều nên sắp đặt bài kế để cho ông Hoàng Lân vai Cháu vợ lên ngôi;ông Diệp văn Kỳ và ông hoàng Lân là anh em đồng đường Cô Cậu.Nhờ lảo Tiên Sinh DVC cho nên ông cháu vợ lên ngôi là vua Thành Thái;sau nầy ông DVC về Nam day trường trung học mẫu quốc Chasseloup gì đó[tài liệu của ông Vương Hồng Sển để lại]
Xem thêm bình luận

Có thể bạn quan tâm

VIDEO ĐANG XEM NHIỀU

Đọc thêm

Tuấn Hưng được khán giả biết đến khi là thành viên của nhóm nhạc Quả dưa hấu. Sau khi nhóm tan rã, nam ca sĩ hoạt động solo và ghi dấu ấn bởi những bài hát như 'Cầu vồng khuyết', 'Nắm lấy tay anh', 'Tìm lại bầu trời'... /// Ảnh: FBNV

Tuấn Hưng giàu có cỡ nào?

Bên cạnh những bản hit đình đám, Tuấn Hưng còn khiến người hâm mộ ghen tị bởi cuộc sống giàu sang, hạnh phúc bên bà xã và các con. Nam ca sĩ được mệnh danh là tay chơi siêu xe thứ thiệt của showbiz Việt.