Biểu hiện của người bị sỏi mật

Sỏi mật là tình trạng hình thành một viên sỏi trong lòng đường dẫn mật. Đường mật của chúng ta có nhiệm vụ dẫn mật liên tục từ gan xuống ruột để thực hiện chức năng tiêu hóa. Khi có viên sỏi, lưu thông mật bị tắc và mật bị ứ lại. Lâu dần, số lượng mật bị ứ lại quá lớn, làm đường mật bị giãn và gây đau. Tắc mật càng nhiều thì ống mật càng giãn và bệnh nhân càng đau. Mức độ đau do sỏi nặng đến mức người bệnh không thể chịu được. Đường mật bị gián đoạn, mật bị ứ lại, lâu dần gây viêm gan do mật, xơ gan mật. Mật bị thấm ngược trở lại vào máu gây sốc mật. Đây là một cấp cứu ngoại khoa đặc thù. Nếu không xử trí cấp cứu nhanh chóng kịp thời, người bệnh có thể tử vong.

Sỏi mật đã được mổ có tái phát? - ảnh 1
Một bệnh nhân sau ca mổ sỏi mật tại TP.HCM - Ảnh: T.Tùng

Ngoài biến chứng gây giãn đường mật, cơ thể còn bị chứng không đủ mật trong ruột để tiêu hóa thức ăn nên quá trình tiêu hóa bị đình trệ, nhất là khi thức ăn có nhiều chất béo. Người bệnh có biểu hiện bị rối loạn tiêu hóa, hay đi phân lỏng nát, hay đau bụng, nhất là phần bụng dưới sườn bên phải và vùng xung quanh rốn. Ngoài các biểu hiện trên, người bệnh còn có các triệu chứng khác như vàng da, gan to, mẩn ngứa khắp người...

Giải quyết được viên sỏi nghĩa là chúng ta giải quyết được tình trạng ứ mật và do đó ngăn ngừa viêm gan, xơ gan mật. Phẫu thuật được xem là một biện pháp khá triệt để, vì phẫu thuật giúp “gắp” bỏ hoàn toàn viên sỏi ra khỏi đường mật. Tuy nhiên, phẫu thuật chỉ đảm bảo hết sỏi tại thời điểm lấy; không đảm bảo sau phẫu thuật viên sỏi không hình thành một lần nữa.

Phòng tái phát sau mổ

Để phòng sỏi mật không quay lại, cần điều chỉnh lối sống thật phù hợp. Hay nói một cách đơn giản hãy “kiêng khem” thật tốt như những điều dưới đây.

Thứ nhất, khi có biểu hiện đau ở vùng dưới bờ sườn bên phải thì cần phải đi khám và xử lý ngay. Bởi đó có thể là một dấu hiệu chỉ điểm tình trạng đường mật bị viêm đau. Viêm đường mật là cơ hội lớn nhất cho ứ mật và viên sỏi tái hình thành. Nếu được điều trị kịp thời, mọi biểu hiện viêm sẽ không còn, mật sẽ không bị ứ lại và như vậy không có nguy cơ tạo sỏi.

Thứ hai, hãy thực hiện một chế độ ăn kích thích ruột vận động để kích thích lưu thông mật, đó là dùng nhiều rau. Rau giúp ruột tăng co bóp đồng thời kích thích mở cơ Oddi để mật xuống ruột. Thế nên rau rất có lợi để dự phòng sỏi.

Thứ ba, điều chỉnh hàm lượng mỡ ăn vào. Làm sao chỉ ăn đủ mỡ, đặc biệt là cholesterol để cơ thể đủ dùng mà không gây ra sự dư thừa tạo sỏi. Nên nhớ, thành phần chính tham gia hình thành sỏi là cholesterol. Hãy thực hiện giảm mỡ, giảm cholesterol để mầm mống tạo sỏi bị bài trừ. Khuyến cáo mọi người không nên ăn quá 50g mỡ mỗi ngày, và riêng cholesterol không nên sử dụng quá 250 mg mỗi tuần - tương đương không nên sử dụng quá hai quả trứng một tuần và càng không nên sử dụng liên tiếp trong một ngày.

BS Yên Lâm Phúc
(Học viện Quân y)

Bình luận

Gửi bình luận
Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu
  • Tối thiểu 10 chữ
  • Tiếng Việt có dấu
  • Không chứa liên kết