Tàu khu trục Mỹ Sampson sắp được cho phép ghé vào cảng của New Zealand /// Reuters
Tàu khu trục Mỹ Sampson sắp được cho phép ghé vào cảng của New ZealandReuters
Tàu khu trục Mỹ Sampson được phép vào cảng của New Zealand tháng tới để thực hiện chuyến thăm đầu tiên trong lịch sử của một tàu quân sự Mỹ kể từ khi New Zealand thông qua luật chống hạt nhân 30 năm trước.
Tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường lớp Arleigh Burke, chiếc USS Sampson dự kiến sẽ tham dự lễ kỷ niệm 75 năm ngày thành lập Hải quân hoàng gia New Zealand (diễn ra từ ngày 17 đến 22.11) sau khi Thủ tướng New Zealand, ông John Key đồng ý chuyến thăm của tàu quân sự Mỹ.
Theo luật phi hạt nhân của New Zealand, Thủ tướng chỉ có thể chấp thuận nếu ông chắc chắn rằng bất kỳ tàu quân sự nước ngoài nào vào New Zealand đều không có trang bị vũ khí hạt nhân.
"Tôi đã phê chuẩn chuyến thăm này sau khi đã xem xét cẩn thận cùng với lời khuyên của Bộ Ngoại giao và thương mại", Thủ tướng Key nói hôm nay 18.10, theo Reuters. Sự chấp thuận của New Zealand được cho là theo đề nghị của Phó tổng thống Mỹ Joe Biden nhân chuyến thăm của ông đến New Zealand hồi tháng 7.2016.
Vào giữa những năm 1980, chính phủ của đảng Lao động công bố quyết định cấm tàu chạy bằng năng lượng hạt nhân hoặc có trang bị vũ khí hạt nhân cập cảng New Nealand, quốc gia muốn giữ vị thế trung lập của mình.
Mỹ và Úc xem động thái này là một sự vi phạm hiệp ước ANZUS giữa ba nước Mỹ, Úc và New Zealand ký hồi năm 1951. Năm 1986, Mỹ tuyên bố đình chỉ thực hiện nghĩa vụ hiệp ước ANZUS với New Zealand.
Mặc dù có sự rạn nứt về quan hệ quân sự, nhưng cả hai vẫn là đồng minh thân cận của nhau. New Zealand ủng hộ cuộc chiến chống khủng bố tại Afghanistan do Mỹ dẫn đầu và đã gửi quân giúp đào tạo lực lượng vũ trang ở Iraq.
Truyền thông New Zealand hồi tháng 9.2016 cho biết một tàu trinh sát quân sự của Trung Quốc ghé cảng của New Zealand khiến công dân mạng nước này khó chịu vì cho rằng đang bị Bắc Kinh theo dõi.

Minh Quang

Bình luận