1 m3 gỗ keo 2 triệu đồng, qua chế biến tăng lên 2.500 USD

Công nghệ chế biến đẩy giá trị của 1 m³ gỗ keo tăng gấp 30 lần là dẫn chứng bà Đỗ Thị Bạch Tuyết, Tổng giám đốc Công ty CP Woodsland, chia sẻ tại hội nghị có chủ đề: "Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thúc đẩy tăng trưởng ngành nông nghiệp và môi trường" tại miền Bắc. 

Hội nghị do Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp Bộ Công an (cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo 57 T.Ư) tổ chức ngày 27.10, tại Hà Nội, có sự tham dự của Phó thủ tướng Hồ Quốc Dũng và đại diện lãnh đạo UBND các tỉnh, thành phố miền Bắc.

ẢNH: KHƯƠNG TRUNG

Nông sản phải thoát bẫy "xuất thô, lãi mỏng"

Tại hội nghị, đại diện nhiều doanh nghiệp cho rằng, để gia tăng giá trị ngành nông nghiệp và môi trường, phải đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ trong khâu chế biến để thoát khỏi bẫy "xuất thô, lợi nhuận mỏng".

Bà Đỗ Thị Bạch Tuyết, Tổng giám đốc Công ty CP Woodsland, dẫn chứng 1m³ gỗ keo tròn khi đưa về nhà máy giá khoảng 2 triệu đồng. Nhưng sau khi đưa vào dây chuyền chế biến thành sản phẩm nội thất hoàn thiện, giá trị vọt lên 1.500 - 2.500 USD. Theo đó, bà Tuyết khẳng định, dư địa gia tăng giá trị qua công nghệ chế biến, phát triển sản phẩm là vô cùng lớn.

Có cùng quan điểm, đại diện cho "thủ phủ chè Thái Nguyên", bà Nguyễn Thị Vinh, Chủ tịch Công ty CP Chè Quân Chu, nêu thực tế ngành chè đang đối mặt với nhiều điểm nghẽn, sản phẩm chất lượng cao nhưng giá trị gia tăng chưa tương xứng.

ẢNH: KHƯƠNG TRUNG

Phân tích rõ hơn, bà Vinh cho rằng, cây chè đang có chênh lệch lớn giữa nguyên liệu tươi và sản phẩm sau chế biến. Hiện nay, giá chè tươi trên thị trường 25.000 - 30.000 đồng/kg. Nhưng sau khi đưa vào chế biến, giá trị tăng lên vài trăm nghìn, thậm chí vài triệu đồng, tùy chủng loại và phân khúc. 

Từ đó, bà Vinh khẳng định: "Giá trị nông sản hiện nay không chỉ được quyết định trên đồng ruộng mà còn phụ thuộc vào công nghệ chế biến, phát triển sản phẩm và khả năng tiếp cận thị trường".

Ông Đinh Cao Khuê, Phó chủ tịch Hiệp hội Rau quả Việt Nam, Chủ tịch Doveco, cũng nêu dẫn chứng, chuyển đổi giống ở cây dứa giúp giá trị kinh tế tăng vọt. Từ giống dứa có năng suất khoảng 50 tấn/ha, doanh nghiệp chuyển sang giống mới đạt 70 tấn/ha và đang phát triển giống MD2 với năng suất khoảng 100 tấn/ha. Đặc biệt, giống dứa MD2 có giá bán gấp đôi giống truyền thống trước đây nhưng điểm nghẽn lớn nhất là vùng nguyên liệu chưa đáp ứng nhu cầu chế biến.

Ông Khuê cho rằng, năm nay, ngành rau quả dự báo xuất khẩu đạt từ 9,5 - 10 tỉ USD nhưng nếu giải quyết tốt các điểm nghẽn công nghệ giống, vùng nguyên liệu, minh bạch truy xuất nguồn gốc... thì trong những năm tới, kim ngạch xuất khẩu có thể đạt 20 tỉ USD.

Động lực tăng trưởng trực tiếp của ngành nông nghiệp

Phó thủ tướng Hồ Quốc Dũng khẳng định, ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số góp phần gia tăng giá trị ở nhiều ngành hàng chủ lực như: lúa gạo, cây ăn quả, dược liệu, chăn nuôi (lợn, gà, bò sữa), thủy sản, lâm nghiệp và chế biến gỗ...

Để tạo đột phá trong thời gian tới, Phó thủ tướng Hồ Quốc Dũng yêu cầu các bộ, ngành và địa phương cần thống nhất nhận diện đúng điểm nghẽn, tiếp tục nhìn nhận rõ ràng, đầy đủ và thực chất các "nút thắt" hiện hữu để có giải pháp tháo gỡ hiệu quả.

Các bộ, ngành, địa phương xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực trực tiếp thúc đẩy sự phát triển của ngành nông nghiệp; ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số phải được thực hiện thường xuyên, thực chất và lấy hiệu quả thực tế làm thước đo hàng đầu.

Theo đó, Phó thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh, ngành nông nghiệp phải tập trung vào nhóm công nghệ chiến lược quốc gia: phát triển giống thế hệ mới (ứng dụng công nghệ gen và công nghệ tế bào); nghiên cứu, sản xuất vắc xin thú y; phát triển các chế phẩm sinh học phục vụ sản xuất an toàn, bền vững; xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc minh bạch, đáp ứng tiêu chuẩn thị trường trong nước và xuất khẩu.

Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng khẳng định, bộ sẽ tháo gỡ các điểm nghẽn cơ chế, thúc đẩy mô hình liên kết giữa các viện nghiên cứu với doanh nghiệp và thị trường. Đặc biệt, Bộ NN-MT sẽ đẩy mạnh chuyển đổi số, yêu cầu truy xuất nguồn gốc, minh bạch dữ liệu sản xuất sẽ là tiêu chuẩn bắt buộc xuyên suốt trong mọi ngành hàng.