Bộ Nông nghiệp và Môi trường giao Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, phối hợp Viện Nghiên cứu rau quả tổ chức lấy ý kiến góp ý vào dự thảo tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) về quy trình sản xuất, sơ chế rau bảo đảm an toàn thực phẩm.
Ông Nguyễn Xuân Điệp nhấn mạnh, tiêu chuẩn quốc gia về rau an toàn tập trung kiểm soát 3 nguy cơ: hóa học, sinh học và vật lý
ẢNH: P.H
Đại diện đơn vị chủ trì xây dựng dự thảo, ông Nguyễn Xuân Điệp, Viện Nghiên cứu rau quả, cho biết mỗi năm Việt Nam sản xuất hàng chục triệu tấn rau và có nhiều sản phẩm xuất khẩu. Rau là sản phẩm thiết yếu trong bữa ăn hằng ngày của người dân nhưng thực tế ngành rau đang đối mặt với thách thức lớn về an toàn thực phẩm, ô nhiễm nguồn nước, đất canh tác và lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật.
Cũng theo ông Điệp, tham gia sản xuất rau hiện nay phần lớn là hộ nông dân quy mô nhỏ lẻ, nếu áp dụng VietGAP, chi phí đầu tư, năng lực quản lý và duy trì chứng nhận tương đối cao, vượt quá khả năng của nhiều hộ.
Theo Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, sau 15 năm triển khai tiêu chuẩn VietGAP, đến năm 2025, cả nước chỉ có hơn 8.000 ha được cấp chứng nhận VietGap, tương đương khoảng 0,5 - 0,6% tổng diện tích sản xuất (1,15 triệu ha trồng rau).
Cũng theo ông Điệp, điểm mới nổi bật của dự thảo TCVN là tiếp cận theo chuỗi và quản lý rủi ro, tập trung kiểm soát 3 nhóm mối nguy chính ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người tiêu dùng: hóa học (dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, kim loại nặng); sinh học (vi khuẩn, nấm gây bệnh) và vật lý (dị vật, tạp chất).
Theo dự thảo đang xây dựng, nông dân chỉ cần ghi chép, lưu trữ các thông tin cốt lõi trong quá trình sản xuất rau như: tên cơ sở, giống, loại phân bón, thuốc bảo vệ thực vật sử dụng, thời gian cách ly...
Kiến nghị kiểm soát nitrat trong rau an toàn
Góp ý cho ban soạn thảo, GS-TS Trần Khắc Thi, nguyên Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu rau quả, cho rằng rau có mức độ rủi ro an toàn thực phẩm cao hơn nhiều loại nông sản khác. Nhiều loại rau được sử dụng trực tiếp mà không qua chế biến và xử lý nhiệt nên nguy cơ về an toàn thực phẩm ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người tiêu dùng nên việc xây dựng, sớm ban hành tiêu chuẩn quốc gia về rau an toàn là cần thiết.
GS-TS Trần Khắc Thi cho rằng, trong nhóm kiểm soát chỉ tiêu hóa học, chưa thấy đề cập đến nitrat và kiến nghị bổ sung kiểm soát chất này trong TCVN. Nếu tích tụ trong rau ở mức độ cao, nitrat có thể chuyển hóa thành các chất gây ung thư.
Ông Nguyễn Quý Dương, Phó cục trưởng Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, khẳng định dự thảo TCVN mới về rau đảm bảo an toàn không phải để thay thế các tiêu chuẩn đang hiện hành. Thực tế có một số tiêu chuẩn hiện nay yêu cầu nông dân ghi chép nhiều quá, dẫn đến khó thực hiện.
Thực tế hiện nay, nhiều nông dân trồng rau chỉ sản xuất nhỏ lẻ, diện tích chỉ vài sào. Trong khi đó, luật An toàn thực phẩm chỉ bắt buộc các cơ sở lớn phải đáp ứng đầy đủ điều kiện về an toàn thực phẩm và cho phép những hộ sản xuất nhỏ lẻ chỉ phải cam kết.
Từ đó, ông Nguyễn Quý Dương cho rằng, để những hộ nhỏ lẻ sản xuất đảm bảo an toàn thực phẩm, cần thiết phải có một tiêu chuẩn với những điều kiện đơn giản hơn, dễ làm, dễ kiểm soát sẽ thu hút số lượng nông dân tham gia chuỗi giá trị nông sản an toàn nhiều hơn giúp đảm bảo nguồn cung thực phẩm sạch ổn định cho người dân, nâng cao giá trị xuất khẩu.
Cũng theo ban soạn thảo, TCVN về rau an toàn được xác định là công cụ kỹ thuật hỗ trợ và bổ sung cho VietGAP chứ không thay thế VietGAP.
Nếu VietGAP hướng tới hệ thống quản lý toàn diện và chứng nhận sản xuất tốt, thì tiêu chuẩn này tập trung vào các yêu cầu kỹ thuật cơ bản nhằm bảo đảm an toàn thực phẩm và mở rộng khả năng áp dụng trong thực tế. Dự kiến tiêu chuẩn này sẽ được ban hành trong năm nay.
Bình luận (0)