Sau khi nhận được nguồn tin, chúng tôi lập tức liên lạc với Trung tâm Khí tượng thủy văn miền Trung, một cán bộ của trung tâm xác nhận: Sáng nay, thông tin từ ngành hàng không cho biết, khi các máy bay của họ bay qua không phận Đà Nẵng đã phát hiện tại ngoài khơi vùng biển này có hiện tượng lạ, nghi là những cột sóng cao và đề nghị trung tâm xác minh lại thực chất hiện tượng này. Bằng nghiệp vụ và các phương tiện hiện có cộng với thông tin trong ngành, trung tâm khẳng định không có dấu hiệu nào cho thấy có sóng thần nên không có thông báo gì về việc này. Thế nhưng, trong lúc đó tại quận Liên Chiểu đã xảy ra cảnh tượng huyên náo...
***
Trở lại trưa ngày 9/7, trên Đài Truyền thanh phường Hòa Hiệp Nam, quận Liên Chiểu, phát nhiều lần bản thông báo gây chấn động sau đây (nguyên văn):
12 giờ ngày 9/7/2005
Thông báo khẩn cấp
UBND phường Hòa Hiệp Nam thông báo khẩn cấp cho người dân ven biển được biết. Hiện nay thông tin của Bộ đội biên phòng TP Đà Nẵng cảnh báo có cột sóng thần (thần - chữ thần sau đó được xóa bằng bút lông đen) cao 45m cách bờ biển Đà Nẵng 50 hải lý đang tiến về phía địa bàn phường chúng ta. Vậy UBND phường thông báo cho người dân ven biển đề phòng và chuẩn bị ứng phó với các tình huống xảy ra. Đề nghị các đồng chí trong Ban Phòng chống lụt bão phường tập trung về tại UBND phường để làm nhiệm vụ.
(Có chữ ký của Chủ tịch UBND phường Hòa Hiệp Nam)
Ngay khi có thông báo khẩn cấp của UBND phường Hòa Hiệp Nam, hàng ngàn người dân trong phường, nhất là các hộ dân nằm ven bờ biển chỉ kịp vơ vội một số quần áo, tư trang dắt díu nhau bỏ chạy. Tất cả các loại phương tiện từ xe đạp, xe máy, xe chở khách, xe tải... đều được huy động để cố đưa người ra khỏi làng càng nhanh càng tốt. Một người phụ nữ còn rất trẻ tay bế đứa con mới chừng 2 tuổi mặt thất thần chạy trên đường quốc lộ, trên tay ôm một túi ni-lông nhỏ với một ít áo quần. Chị không biết tìm đâu ra phương tiện để lên Hòa Bắc, Hòa Liên hay đèo Hải Vân cho nhanh. Trong khi đó, dòng người từ trong các thôn xóm vẫn không ngớt đổ ra đường, họ mang theo bất cứ thứ gì có thể mang được. Nhiều gia đình có xe gắn máy thì cho lên xe tất cả những tài sản đáng giá nhất của mình như tivi, đầu máy, kể cả... tủ lạnh ! Ngay con hẻm đối diện UBND phường Hòa Hiệp Nam, ba mẹ con chị Hương mặt cắt không còn giọt máu, tay xách nách mang đủ thứ đồ dùng, tay vẫy liên hồi những người đi đường với mong muốn họ thương tình cho đi nhờ một đoạn để lên núi. Chị Hương cho biết, chị vừa nghe tin từ đài báo là lôi ngay mấy đứa nhỏ đang ngủ trưa dậy và chạy khỏi nhà, chưa kịp khóa cửa nẻo gì ! Nhiều nhà trong xóm cũng làm như chị, lao ra khỏi nhà và chạy chứ chưa biết chạy đi đâu. Cảnh "di tản tránh sóng thần" hỗn loạn dễ nhận thấy nhất là ven Quốc lộ 1A với hàng trăm túi xách, va-ly để dọc đường, chờ xe vận chuyển lên núi. Trên dọc tuyến đường Quốc lộ 1A hơn 10 km
|
|
Hàng trăm người dân thuộc các thôn Nam Ô 1, Nam Ô 2, Xuân Thiều, cả những gia đình đang ở khu tập thể Xi măng Hải vân 2 vẫn còn gùi xách đứng trên núi Ông Bà ở phía nam cửa hầm Hải Vân nhìn xuống cửa biển với vẻ mặt thất sắc. Anh Phan Thành ở thôn Nam Ô 2 cho biết, các thông báo được phát đi làm ai nấy đều lo ngại và bàn cách đưa đàn bà trẻ con đi trước. Chị Hạnh ở khu tập thể Xi măng Hải Vân 2 đang bồng con nhỏ nói: "Lúc 12 giờ trưa, thấy nhà hàng Xuân Thiều bỗng nhiên dọn tất cả bàn ghế, vật dụng rất vội vã. Hỏi ra mới biết sắp có sóng thần, thế là chúng tôi bồng bế nhau chạy". Ngay tại chân đèo Hải Vân, nhiều người dân cho biết tiện đâu chạy đó, có nhiều hộ chạy lên tận các xã Hòa Sơn, Hòa Liên cách bờ biển cả chục cây số.
Trong các tiệm bán hàng, số lượng người mua mì tôm và các thứ cần thiết tăng đột biến, họ giành giật nhau từng thứ hàng có thể dự trữ được để mang đi. Khi chúng tôi đi sâu vào trong các ngôi nhà nằm ven biển, cũng có rất nhiều người còn ở lại trong nhà mà không đi. Đa phần họ là những thanh niên tráng kiện. Tôi hỏi anh Dũng vì sao không đi ? Anh tỉnh táo trả lời: "Vợ con và bà già đi cả rồi, còn tôi ở lại để giữ nhà và chờ coi sóng thần. Hồi sóng thần ở Indonesia cao có 16m mà chết quá trời. Chứ ở đây mấy ổng (chỉ UBND phường - NV) thông báo cao 45m, lại cách bờ 50 hải lý thì... chạy đâu cho khỏi. Lên núi cũng chết".
Tại UBND phường Hòa Hiệp Nam, mặc dù đã 15 giờ chiều, người dân trong vùng vẫn đến tụ tập rất đông trước cổng ủy ban. Tất cả người dân vẫn không khỏi bàng hoàng, cứ liên tục níu tay tất cả những người bước từ UBND phường ra để hỏi thông tin. Thầy giáo Hân - Hiệu trưởng Trường THCS Hòa Bắc trên xe vẫn nguyên tay nải áo quần vẻ mặt thể hiện sự hốt hoảng, kể lại: "Tôi đang học dưới Đà Nẵng, nghe thông tin vợ gọi về, bán tín bán nghi. Song nghe từ bản tin truyền thanh của phường thông báo thì không dám nghi ngờ gì nữa, chở vội vợ con lên vùng núi Hòa Bắc để trú tạm, sau nghe nhiều bạn bè gọi, bảo là thông tin không có thật, nên "liều" chạy về đây xem thử!". Thầy giáo Hân cho biết, nếu như thông tin này xuất phát từ quần chúng nhân dân, có thể còn bán tín bán nghi, nhưng từ UBND đọc qua đài truyền thanh thì làm sao không tin được.
Trong khi đó, trả lời Thanh Niên, ông Bùi Văn Quốc - Chủ tịch UBND phường Hòa Hiệp Nam, người trực tiếp viết nên bản tin trên ngay tại... nhà, lại cho biết: "Thực tế chúng tôi chỉ thông báo cho người dân, chủ yếu cho tàu thuyền ở xa đề phòng. Sau khi nghe thông tin này từ bộ đội biên phòng, tôi đã xin ý kiến chỉ đạo của quận, và ngồi ngay tại nhà để viết bản tin, sau đó tập hợp anh em của chương trình truyền thanh phường và ban phòng chống lụt bão lại, nhanh chóng phối hợp để thông báo cho nhân dân. Thật sự người dân nghe thông tin quá hấp tấp, chúng tôi chỉ thông báo cho người dân cảnh giác, không ngờ người dân lại quá nhạy bén, bỏ chạy tán loạn!". Nhưng ngay sau đó, ông lại thản nhiên: "Sau lần này, tôi cho rằng người dân vùng biển Nam Ô rất có ý thức. Sau khi thông báo, người dân đã lập tức di dời, chứng tỏ họ đã rất ý thức trong việc di tản ngay khi có tin bão lũ xảy ra. Mặc dù thông tin không chính xác, nhưng có thể xem đây như một cuộc tổng diễn tập chính thức (!?)".
Theo thông tin từ quần chúng nhân dân, bản tin trên không chỉ được phát ra một lần, mà đến 6 lần, nên người dân khu vực này càng hoảng loạn thật sự. Ông Đàm Quang Hưng, Phó chủ tịch UBND quận Liên Chiểu cho rằng, nguyên nhân chủ yếu vẫn là do "người dân Nam Ô chủ yếu sống ven biển, nên khi nhân dân nghe như vậy tưởng có gì nên nhốn nháo. Thêm nữa, hiện tượng sóng thần đã xảy ra tại một số khu vực vùng biển châu Á nên người dân rất... nhạy cảm khi nghe thông tin trên.
Khi UBND quận Liên Chiểu và các cơ quan chức năng thông báo chưa có xảy ra sóng thần và yêu cầu người dân trở về nhà, đến 15 giờ ngày 8/7, nhiều gia đình đã bắt đầu trở về với tâm trạng hết sức lo âu. Đại úy cảnh sát giao thông Trần Đình Tân cùng một đồng sự lên tận chân núi vận động bà con trở về. Nhưng có người vẫn còn lo sợ bảo: "Lệnh của Nhà nước hẳn hoi sao các anh lại bảo về?". Đại úy Tân không trả lời vì sao lại có chuyện chính quyền địa phương và cơ quan chức năng thông báo tin sóng thần trước đó, nhưng khẳng định: "Đó là tin bắt nguồn từ kẻ xấu, vậy bà con cứ trở về" (!!!).
Đến cuối buổi chiều ngày 9/7, UBND phường Hòa Hiệp Nam cho biết trật tự đã được vãn hồi, trong lúc đó, điện thoại của Văn phòng đại diện Báo Thanh Niên tại miền Trung vẫn liên tục đổ chuông, nhiều người dân TP Đà Nẵng sống và làm việc xa quê vẫn hỏi về hậu quả của sóng thần và liên hệ với Báo Thanh Niên để làm công tác cứu trợ...
Hữu Trà - Diệu Hiền - Thế Thịnh - T.Đ.Thắng
|
Các chuyên gia khí tượng thủy văn nhận định: Chiều 9/7, Trung tâm Khí tượng thủy văn quốc gia khẳng định rằng, thời tiết, hải văn, khí tượng vùng biển miền Trung sáng hôm qua vẫn bình thường, đồng thời đã chuyển đến Báo Thanh Niên bản báo cáo nhanh từ Đài Khí tượng thủy văn khu vực Trung Trung Bộ. Bản báo cáo cho biết, vào lúc 9 giờ ngày 9/7, Đài Khí tượng thủy văn khu vực Trung Trung Bộ nhận được thông tin không chính thức từ Cụm cảng Hàng không Miền Trung về việc quan trắc thấy một hiện tượng sóng lạ, cách bờ biển Quảng Nam - Đà Nẵng khoảng 50 dặm. Sau khi nhận được thông tin trên, đài đã tổ chức trực theo dõi, quan trắc sóng, thủy triều, thời tiết, đồng thời đã cử cán bộ Trạm hải văn Sơn Trà liên hệ với Vùng III Hải quân, vùng ngư dân ven biển TP Đà Nẵng để thu thập thông tin về hiện tượng sóng thần và kết quả là mọi hiện tượng thời tiết hải văn diễn ra bình thường. Tổ chức thu thập quan trắc sóng, thủy triều tại đảo Cồn Cỏ, Lý Sơn cho thấy, tình hình sóng, gió, thủy triều vẫn bình thường. Cho đến 16 giờ ngày 9/7, chưa có một hiện tượng thời tiết hải văn bất thường nào xảy ra. Đài Khí tượng thủy văn khu vực Trung Trung Bộ cử cán bộ tiếp tục theo dõi tình hình thời tiết ở vùng biển này. Thạc sĩ Lê Thị Xuân Lan, Phó phòng dự báo - Đài Khí tượng thủy văn khu vực Nam Bộ chiều 9/7 khi nhận được thông tin này cũng đã khẳng định: khi nào có chấn động ở ngoài khơi thì mới có thể xảy ra sóng thần. Nếu đó thực sự là sóng thần thì cơn sóng thần này đã lập tức tràn vào bờ ngay sau đó. Thời tiết miền Trung vào mùa này là mùa nắng nóng, thỉnh thoảng xảy ra giông, trong những ngày qua chỉ ở vùng biển phía Nam mới có biển động, còn ở miền Trung thì biển bình thường. Có khả năng đây chỉ là một cơn sóng cao hoặc hiện tượng vòi rồng trên biển. Mai Vọng |
Bình luận (0)