Chúng ta chưa có những sản phẩm phái sinh phát triển từ Dế mèn phiêu lưu ký
ẢNH: NXB Kim Đồng
Sân khấu truyền thống cũng có thể trở thành sản phẩm kinh tế du lịch
ẢNH: Cadao Collective
Mong cơ chế hợp tác 3 - 5 năm
Museumoon trân trọng sự cởi mở và đồng hành của Bảo tàng Mỹ thuật TP.HCM trong việc phối hợp công - tư (PPP) để ra mắt mô hình "thắp sáng nghệ thuật về đêm". Tuy nhiên, PPP trong lĩnh vực văn hóa - nghệ thuật vẫn còn mang tính thử nghiệm. Những quy định về quản lý, sử dụng tài sản công khiến thủ tục liên kết, khai thác kéo dài, làm tăng chi phí và rủi ro cho doanh nghiệp sáng tạo.
Ảnh: NVCC
Để các mô hình kinh tế đêm, tổ hợp sáng tạo phát triển bền vững, chúng tôi mong có cơ chế cởi mở hơn ở 3 điểm.
Thứ nhất, thời hạn hợp tác đủ dài. Các dự án đa trải nghiệm cần đầu tư lớn cho công nghệ, ánh sáng, thiết kế nên hợp đồng ngắn hạn rất khó để doanh nghiệp mạnh dạn đầu tư. Chúng tôi mong có cơ chế hợp tác ổn định từ 3 - 5 năm trở lên.
Thứ hai, linh hoạt về khung giờ hoạt động, đi kèm quy chế rõ ràng về an ninh, bảo tồn hiện vật và vận hành.
Thứ ba, linh hoạt về giá thuê và chia sẻ doanh thu thay vì áp dụng mức thuê cố định. Cơ chế chia sẻ doanh thu hoặc ưu đãi trong giai đoạn đầu sẽ giảm áp lực tài chính, giúp hai bên cùng chia sẻ rủi ro và đồng hành lâu dài.
Ông Vân Trình, Giám đốc sản xuất, đạo diễn Museumoon
Thị trường tài sản trí tuệ còn thiếu liên kết
VN có nhiều tác phẩm văn học hay nhưng sản phẩm sở hữu trí tuệ từ văn học chưa phát triển tương xứng. Chuỗi chuyển hóa từ một cuốn sách sang điện ảnh, hoạt hình, sân khấu, trò chơi, sản phẩm giáo dục, đồ chơi, thời trang, vật phẩm và không gian trải nghiệm còn thiếu sự liên kết giữa các ngành.
Ảnh: NVCC
Nhà xuất bản tập trung bán sách, hãng phim quan tâm quyền chuyển thể, đơn vị sản xuất hàng hóa cần hình ảnh có khả năng thương mại, còn tác giả muốn bảo toàn tinh thần tác phẩm. Mỗi bên đang nắm một phần chuỗi giá trị nhưng chưa có nhiều chủ thể kết nối thành một chiến lược chung.
Phát triển IP văn học cần thời gian và sự kiên trì. Một vài sản phẩm ăn theo hay bộ quà tặng ra mắt cùng sách chưa thể tạo thành IP. Nhân vật cần được xây dựng nhất quán, liên tục bổ sung nội dung và tạo những điểm chạm mới với công chúng. Trong khi đó, thị trường vẫn có xu hướng ưu tiên các dự án thu hồi vốn nhanh.
Muốn IP văn học tiến xa, cần tôn trọng nguyên tác nhưng không "đóng khung" tác phẩm trong trang sách, đồng thời xây dựng chu trình từ quản trị bản quyền, chuyển hóa hình ảnh, phát triển sản phẩm đến phân phối và xây dựng cộng đồng.
Khi có một hệ sinh thái đủ chuyên nghiệp, văn học VN hoàn toàn có thể trở thành nguồn nguyên liệu quan trọng của công nghiệp văn hóa. Khi đó, tác phẩm không chỉ để đọc mà còn có thể được xem, chơi, mặc, sưu tầm và tiếp tục sống trong đời sống đương đại.
Bà Dư Thị Mai Linh, Giám đốc chiến lược Anseang (Ann Group)
Đặt chỉ số cụ thể và cung cấp nguồn lực
Lưu trú nghệ sĩ không đơn thuần là chương trình mời nghệ sĩ quốc tế đến VN ở và sáng tác, mà là một mắt xích quan trọng trong hệ sinh thái nghệ thuật quốc tế, thúc đẩy sự luân chuyển nghệ sĩ, giá trị và sản phẩm giữa các vùng, quốc gia.
Ảnh: NVCC
Tuy nhiên, mô hình này chưa tạo ra nguồn thu trực tiếp nên vẫn cần chính sách hỗ trợ từ chính quyền hoặc sự kết hợp công - tư. Các chương trình lưu trú trong nước hiện gặp khó về hạ tầng, nhất là chỗ ở và không gian làm việc cho nghệ sĩ quốc tế.
Nếu có thể đặt ra chỉ số cụ thể về số lượng nghệ sĩ, giám tuyển quốc tế mỗi năm, đồng thời cung cấp nguồn lực để các tổ chức nghệ thuật thực hiện, như tài chính, địa điểm hoặc cả hai, mô hình này sẽ khả thi hơn.
Đài Bắc, Fukuoka (Nhật Bản), Singapore đã có những chính sách tương tự và có thể là những mô hình tham khảo.
Ông Nguyễn Anh Tuấn, Không gian sáng tạo Heritage
Cần cơ chế ổn định để nghệ sĩ sống được bằng nghề
Điều nghệ sĩ mong nhất không chỉ là một khoản kinh phí hỗ trợ, mà là cơ chế ổn định để có thể làm nghề lâu dài. Sân khấu muốn phát triển cần nhà hát, điểm diễn phù hợp, kinh phí đầu tư tác phẩm và quan trọng nhất là người nghệ sĩ có thể sống được bằng nghề.
Ảnh: NVCC
Sân khấu truyền thống cũng không nên chỉ được nhìn như một lĩnh vực cần bảo tồn. Nếu được đầu tư đúng cách, đây hoàn toàn có thể trở thành sản phẩm văn hóa có giá trị kinh tế.
Tôi mong thành phố có chính sách cụ thể để sân khấu có không gian biểu diễn ổn định, đồng thời hỗ trợ sáng tạo, quảng bá và đưa tác phẩm đến với du khách. Tôi cũng mong có những chương trình đưa nghệ thuật truyền thống VN ra nước ngoài. Khi một vở diễn được giới thiệu tại các liên hoan quốc tế hoặc thị trường phù hợp, chúng ta không chỉ quảng bá nghệ thuật mà còn giới thiệu văn hóa và hình ảnh VN.
NSND Trịnh Kim Chi, Chủ tịch Hội Nghệ sĩ sân khấu TP.HCM
Bình luận (0)