Tại đình Tân An (TP.HCM), một cây đa trăm tuổi với bộ rễ chằng chịt ôm kín cổng đình cổ khiến những ai lần đầu nhìn thấy đều ngỡ ngàng.
Được xây dựng từ năm 1820, đình Tân An (đình Bến Thế) là một trong những ngôi đình có lịch sử lâu đời ở TP.HCM, gắn với quá trình khai phá và hình thành làng xóm ở vùng Bến Thế xưa.

Cây đa trăm tuổi với bộ rễ ôm kín cổng đình Tân An (TP.HCM) gây ấn tượng mạnh
ẢNH: NI NA
Ký ức tuổi thơ của nhiều thế hệ
Đứng sừng sững trước cổng đình Tân An, cây đa trăm tuổi với bộ rễ ôm trọn lấy cổng phụ của đình như một chứng nhân thầm lặng của lịch sử và văn hóa địa phương. Những rễ cây dài, chằng chịt ôm lấy phần tường gạch, mang theo dấu tích thời gian và gắn liền với ký ức tuổi thơ của nhiều thế hệ.

Cổng chính của đình Tân An
ẢNH: NI NA
Theo người dân địa phương, cây đa này đã hơn trăm tuổi. Dù không có ghi chép chính xác về tuổi đời, cây đa vẫn được người dân xem là biểu tượng cho sự bền bỉ của thiên nhiên và văn hóa khu vực này.

Ông Trần Tàn Phát đều đặn mở cửa đình từ 7 giờ - 10 giờ sáng mỗi ngày
ẢNH: NI NA
Ông Trần Tàn Phát (75 tuổi), người lo việc coi giữ, nhang đèn ở đình Tân An suốt 27 năm cho biết cây đa đã hiện diện từ khi ông còn nhỏ. "Ngày xưa cổng đình luôn mở, cây đa đứng đó đã bao đời", ông Phát kể. Cách đây khoảng gần 20 năm, một cây cổ thụ đằng sau cổng đình đổ vào khiến một nhánh của cây đa gãy. Giờ chỉ còn lại hai nhánh chính, nhưng cây đa vẫn vươn cao và phát triển khỏe mạnh, tạo bóng mát và là điểm nhấn đặc trưng cho kiến trúc đình.

Bộ rễ của cây đa trăm tuổi ôm chặt bức tường, giữ cho cổng đình không bị sập
ẢNH: NI NA
Khi nhắc đến cây đa trăm tuổi trước cổng đình Tân An, anh Nguyễn Đức Mạnh (35 tuổi) không giấu được vẻ hoài niệm: "Cổng đình này là tuổi thơ của tôi và nhóm bạn". Anh kể, ngày xưa cứ tầm 4-5 giờ chiều, cả nhóm lại tụ tập dưới bóng mát của cây đa để chơi đủ trò: bắn bi, ô ăn quan, bịt mắt bắt dê. Cây đa cao vút, tán rộng, phủ bóng mát một khoảng đường dài trở thành điểm hẹn quen thuộc cho những đứa trẻ quanh vùng.

Cận cảnh nhiều nhánh rễ đan xen, quấn chặt vào nhau
ẢNH: NI NA

Những nhánh rễ chính bám chặt xuống mặt đất
ẢNH: NI NA
Ngày nay, các cổng phụ của đình được đóng lại để đảm bảo an toàn cho người dân và du khách, nhưng cây đa vẫn giữ nguyên vẻ uy nghiêm, thu hút những ai yêu thích không gian văn hóa lịch sử đến tìm hiểu và chụp ảnh.
Di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia
Gắn liền với cây đa trăm tuổi trước cổng, đình Tân An được coi là trung tâm văn hóa tâm linh lâu đời của người dân địa phương. Xây dựng từ năm 1820, ngôi đình thờ Tiền quân Nguyễn Văn Thành, một trong những công thần khai quốc triều Nguyễn.

Bàn thờ Tiền quân Nguyễn Văn Thành tại Đình Tân An
ẢNH: NI NA
Ngay từ cổng có thể cảm nhận không gian cổ kính được bao quanh bởi các cây gỗ quý xanh tốt quanh năm, tạo nên một bức tranh thiên nhiên hòa quyện cùng kiến trúc truyền thống. Bước qua cổng tam quan, ba khu chính hiện ra: nhà võ ca, chánh điện và hậu điện.
Nhà võ ca là nơi tổ chức ca múa lễ hội. Chánh điện là nơi trưng bày 15 hương án, lễ vật hiến tế cùng hàng loạt hoành phi, liễn đối chữ Hán tinh xảo. Hậu điện, nơi thờ thần Thành Hoàng Bổn Cảnh với bàn thờ 3 bậc, Tả - Hữu ban hầu cận.

Bàn thờ cổ trong hậu điện của đình Tân An
ẢNH: NI NA
Kiến trúc đình mang đặc trưng sắp đọi (3 gian chính), toàn bộ bằng gỗ sao, mái lợp ngói vây cá, trang trí lưỡng long tranh châu và cá hóa rồng ở các góc. Nền lát gạch đỏ hình lục giác, sân đình rộng thoáng, là không gian vừa phục vụ nghi lễ tín ngưỡng, vừa là nơi sinh hoạt cộng đồng qua nhiều thế hệ.
Đình Tân An vẫn giữ vai trò trung tâm của các hoạt động lễ hội truyền thống. Dịp rằm tháng 11 âm lịch, người dân tổ chức các nghi lễ, hát bội và dâng hương.

Không gian bên trong đình rộng, thoáng với mái đình lợp ngói vảy cá cổ kính
ẢNH: NI NA

Lối đi bên trong đình Tân An được tạo điểm nhấn bởi những cột gỗ lớn, trên bề mặt được chạm khắc chữ Hán tinh xảo
ẢNH: NI NA
Ngoài giá trị văn hóa - lịch sử, đình từng là phim trường cho nhiều bộ phim như Ván bài lật ngửa, Vó ngựa trời Nam, Lục Vân Tiên và Đất phương Nam.

Các giải thưởng được treo trang trọng trên tường, ngay lối vào đình
ẢNH: NI NA
Năm 2014, đình Tân An được xếp hạng di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia. Hằng năm, đình vẫn được trùng tu, bảo quản nhằm đảm bảo gìn giữ giá trị văn hóa cho các thế hệ mai sau.
Bình luận (0)