Sinh năm 1926, y được đặt tên là Chhit Choen và được đào tạo làm một tu sĩ Phật giáo tại Trường Pali ở Phnom Penh. Trong những năm 1940, y tham gia chiến đấu chống thực dân Pháp và phát xít Nhật. Với biệt danh Ta Mok, y gia nhập phong trào Khmer Issarak chống Phááp vào năm 1964. Sau đó y rời Phnom Penh để đi theo Khmer Đỏ. Cuối thập niên 60 của thế kỷ trước, y được thăng tướng và trở thành chỉ huy trưởng quân đội của Khmer Đỏ. Y bị mất một chân khi đang chiến đấu vào khoảng năm 1970.
Khmer Đỏ giành quyền kiểm soát Campuchia vào năm 1975 sau 5 năm nội chiến với nhiều vụ thảm sát có bàn tay của Ta Mok. Trong suốt thời gian cầm quyền của Khmer Đỏ từ năm 1975 đến 1979, khoảng 1,7 triệu người đã bị xử tử, chết vì đói kháát và làm việc khổ sai. Kẻ đạo diễn các vụ thanh trừng những người mà chế độ Khmer Đỏ cho là những "vật ký sinh", bao gồm các trí thức, thị dân và người tàn tật, trên những "cánh đồng chết" cũng vẫn là Ta Mok. Chính vì hành động này mà y được đặt biệt hiệu là "tên đồ tể". Sau khi chế độ Khmer Đỏ sụp đổ năm 1979, Ta Mok vẫn là một nhân vật có thế lực, từ căn cứ ở Anlong Veng kiểm soát khu vực phía Bắc trong vùng lãnh thổ còn nằm trong quyền kiểm soát của Khmer Đỏ. Năm 1997, Khmer Đỏ tan rã. Ta Mok lật đổ Pol Pot trong một cuộc xung đột đẫm máu và buộc các thủ lĩnh khác phải theo y. Pol Pot, người mà Ta Mok cho là "chẳng khác gì phân bò", chết trong sự giam hãm của Ta Mok 1 năm sau đó.
Sau khi căn cứ Anlong Veng "thất thủ", Ta Mok trốn chạy nhiều năm trong những khu rừng rộng lớn ở khu vực biên giới Campuchia-Thái Lan. Vào ngày 6/3/1999, Ta Mok bị quân đội Campuchia bắt giữ và bị đưa về Phnom Penh, nơi y bị giam giữ cùng với đồng sự cũ là Khang Khek Ieu tại trung tâm giam giữ của quân đội Campuchia, bị buộc tội diệt chủng và các tội ác chống lại loài người.
Theo B.Samay, luật sư của Ta Mok, y đã qua đời tại một bệnh viện quân sự ở Phnom Penh vào lúc 4 giờ 45 phút sáng qua sau khi bị hôn mê hồi tuần qua. Ta Mok nhập viện vào cuối tháng 6 do bị huyết áp cao, lao và những biến chứng về hô hấp, không lâu trước khi các thẩm phán và công tố viên tuyên thệ nhận nhiệm vụ bắt đầu phiên tòa xét xử các cựu thủ lĩnh Khmer Đỏ, trong đó có Ta Mok.
Cái chết của Ta Mok gây ra những phản ứng khác nhau tại Campuchia. R.Sambath, người phát ngôn của phiên tòa xét xử các thủ lĩnh Khmer Đỏ tỏ ý tiếc khi mất một nguồn thông tin quan trọng trong khi B.Meng, ông già 65 tuổi nằm trong số những người may mắn sống sót dưới chế độ Khmer Đỏ, thì vô cùng tức giận vì quá trình lập tòa án quá chậm chạp và rằng những thủ lĩnh còn sống của Khmer Đỏ có thể chết trước khi ra trước công lý vì quá già. Ngoại trừ Khang Khek Ieu bị giam giữ và còn khỏe mạnh đôi chút, những thủ lĩnh còn lại như Noun Chea, Ieng Sary và Khieu Samphan vẫn đang được tự do nhưng đều có những vấn đề về sức khỏe.
Trùng Quang
(Theo BBC, Wikipedia, AP, Reuters)
Bình luận (0)