Dự án trục đại lộ sông Hồng: Áp dụng chính sách bồi thường, hỗ trợ đặc thù

Theo báo cáo điều chỉnh tổng thể Quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng, tỷ lệ 1/5.000 để thực hiện dự án đầu tư trục đại lộ cảnh quan sông Hồng, Hà Nội áp dụng nhiều chính sách bồi thường, hỗ trợ đặc thù khi thu hồi đất phục vụ dự án.

ẢNH: KHẮC HIẾU

Dự án trục đại lộ cảnh quan sông Hồng có 18 dự án thành phần, trong đó có 2 dự án giao thông trục đại lộ cảnh quan bờ tả và hữu sông Hồng; 11 dự án công viên, 2 dự án kè và chỉnh trị lòng sông, bờ sông, và 3 dự án đô thị định cư, đô thị đa mục tiêu.

Với quy mô nghiên cứu khoảng 11.418 ha, khu vực quy hoạch được định hướng tổ chức không gian theo nguyên tắc cốt lõi là không thu hẹp không gian thoát lũ.

Áp dụng chính sách bồi thường, hỗ trợ đặc thù

Về chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi thu hồi đất, giải phóng mặt bằng, thành phố áp dụng các chính sách bồi thường, hỗ trợ đặc thù phù hợp với luật Thủ đô năm 2026, Nghị quyết số 254/2025/QH15, Nghị quyết số 258/2025/QH15 của Quốc hội, Nghị định số 88/2024/NĐ-CP và các nghị định sửa đổi, bổ sung của Chính phủ; Nghị quyết số 36/2026/NQ-HĐND ngày 15.6.2026 của HĐND thành phố và Quyết định số 40/2026/QĐ-UBND của UBND thành phố.

Đối với bồi thường về đất, mức bồi thường bằng tiền được áp dụng bằng 2 lần so với mức quy định đối với các trường hợp đất ở, đất nông nghiệp, đất phi nông nghiệp có đủ điều kiện về pháp lý theo quy định của luật Đất đai và Nghị định số 88/2024/NĐ-CP của Chính phủ.

Đối với đất ở, các trường hợp đủ điều kiện gồm có quyết định giao đất, cho thuê đất, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, giấy tờ đủ điều kiện cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định; đất sử dụng ổn định, có vi phạm pháp luật trước ngày 1.7.2014 theo quy định.

Đối với đất nông nghiệp, các trường hợp được xác định gồm có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, đủ điều kiện cấp giấy chứng nhận; đất nông nghiệp sử dụng ổn định trước ngày 1.7.2004 nhưng không đủ điều kiện cấp giấy chứng nhận. Đối với đất phi nông nghiệp, áp dụng đối với tổ chức được giao đất hoặc cho thuê đất trả tiền một lần.

Việc bồi thường công trình, tài sản, chi phí đầu tư còn lại vào đất, thiệt hại công trình, cây trồng, vật nuôi được thực hiện theo quy định của luật Đất đai và Nghị quyết số 36/2026/NQ-HĐND của HĐND thành phố.

Về hỗ trợ, thành phố thực hiện theo quy định tại điều 108 luật Đất đai năm 2024, gồm hỗ trợ ổn định đời sống; hỗ trợ ổn định sản xuất, kinh doanh; hỗ trợ di dời vật nuôi; hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc làm bằng 5 lần giá đất nông nghiệp.

Đối với trường hợp được bồi thường về đất nhưng không đủ mua suất tái định cư tối thiểu, Nhà nước hỗ trợ để đủ mua tái định cư. Người dân cũng được hỗ trợ tháo dỡ, phá dỡ, di dời theo quy định.

Ngoài ra, thực hiện 4 biện pháp hỗ trợ khác theo Quyết định số 40/2026/QĐ-UBND của UBND thành phố và 2 biện pháp hỗ trợ theo Nghị quyết số 36/2026/NQ-HĐND.

Đáng chú ý, việc bố trí tái định cư phải được hoàn thành trước khi có quyết định thu hồi đất. Đất ở đủ điều kiện được bồi thường thì được tái định cư. Trường hợp gia đình có nhiều thế hệ, nhiều cặp vợ chồng đủ điều kiện tách hộ thì được thêm suất tái định cư cho từng hộ.

Đối với trường hợp đất không được bồi thường, nếu người dân không còn nhà ở, nơi ở khác trên địa bàn thì được tái định cư. Trường hợp còn nhà ở, đất ở trên địa bàn nhưng diện tích nhỏ hơn diện tích tối thiểu tách thửa thì được tái định cư theo quy định.

Đối với việc di chuyển mồ mả, tổng số cần di dời phục vụ dự án khoảng 109.000 ngôi mộ. UBND thành phố đã chỉ đạo các đơn vị liên quan khẩn trương tập trung nguồn lực, đẩy nhanh tiến độ chuẩn bị đầu tư, giải phóng mặt bằng và đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật các dự án đầu tư nghĩa trang tập trung của thành phố như Yên Kỳ, Thanh Tước, Chuyên Mỹ và các khu vực khác.

Mục tiêu là sớm đưa các nghĩa trang vào sử dụng, đáp ứng nhu cầu tiếp nhận mộ phục vụ công tác giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm của thành phố.

Theo báo cáo, khả năng đáp ứng dự kiến khoảng 116.000 ngôi mộ đến năm 2027 và 330.000 ngôi mộ đến năm 2035.

ẢNH: HỮU THẮNG

Sẽ xem xét thêm chính sách để đảm bảo quyền lợi cho người dân

Về quan điểm chỉ đạo đối với công tác giải phóng mặt bằng các hộ dân sau khi đã bố trí tái định cư, UBND thành phố sẽ chỉ đạo UBND các phường, xã xem xét thêm các chính sách nếu cần thiết, trên nguyên tắc phù hợp với quy định pháp luật và bảo đảm quyền lợi cho người dân bị thu hồi đất, di dời, tháo dỡ tài sản.

Cùng với đó, các quy định về cơ chế, chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư sẽ được công bố, công khai đầy đủ để nhân dân biết, đồng thuận.

UBND thành phố cũng sẽ đôn đốc các chủ đầu tư đẩy nhanh tiến độ xây dựng các khu tái định cư, quỹ nhà tái định cư phục vụ dự án và chỉ thực hiện di dời, giải phóng mặt bằng các hộ dân khi đã bố trí nơi ở mới.

Đây là nguyên tắc được đặt ra cùng với yêu cầu bảo đảm quyền lợi của người dân trong quá trình thực hiện dự án. Việc ưu tiên tái định cư tại địa bàn sinh sống hoặc khu vực lân cận nhằm tạo điều kiện để người dân tiếp tục duy trì việc làm, sản xuất, kinh doanh, học tập, sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng và các mối quan hệ cộng đồng.

Đồng thời, để bảo đảm tiến độ thực hiện dự án trục đại lộ cảnh quan sông Hồng và các hạng mục thuộc dự án, thành phố tổ chức thực hiện giải phóng mặt bằng ngay đối với các khu vực là đất công, đất nông nghiệp và các khu vực đủ điều kiện thu hồi đất, giải phóng mặt bằng theo quy định, kể cả các trường hợp người dân tự nguyện di dời ngay.

Như vậy, cùng với việc chuẩn bị quỹ đất tái định cư, quỹ nhà ở và các khu định cư tập trung, thành phố xác định việc công khai chính sách, bảo đảm quyền lợi và bố trí nơi ở mới trước khi di dời là những yêu cầu quan trọng trong quá trình triển khai giải phóng mặt bằng phục vụ dự án trục đại lộ cảnh quan sông Hồng.