Tòa nhà Bảo tàng TP.HCM (Dinh Gia Long xưa) được xây dựng từ năm 1885 - 1890, do kiến trúc sư người Pháp - Alfred Foulhoux thiết kế theo phong cách nghệ thuật tân cổ điển của kiến trúc Đông - Tây.
Sau khi xây dựng xong, tòa nhà không được dùng làm bảo tàng thương mại như dự kiến ban đầu mà trở thành Dinh Thống đốc Nam Kỳ (Pháp, Nhật), Dinh khâm sai Nam Kỳ (thời chính phủ Trần Trọng Kim), trụ sở chính phủ Nam Kỳ tự trị, Dinh Thủ hiến Nam phần, Dinh Quốc khách, Dinh Tổng thống, trụ sở Tối cao Pháp viện. Trước năm 1975, tòa nhà thường được gọi là Dinh Gia Long.
Bảo tàng TP.HCM nằm trên đường Lý Tự Trọng, phường Sài Gòn được xây dựng từ 1885, khi xưa thường được gọi là Dinh Gia Long
ẢNH: PHẠM HỮU
Hệ thống hầm bí mật nằm phía sau khuôn viên tòa nhà. Hầm được xây dựng từ năm 1962 từ thiết kế của kiến trúc sư Ngô Viết Thụ
ẢNH: PHẠM HỮU
Lối vào hầm bí mật nằm ở 2 đầu hành lang cuối của dinh
ẢNH: PHẠM HỮU
Khu vực hầm có các phòng chức năng nhỏ. Hầm được đào sâu cách đất 4 m, đúc bằng xi măng cốt thép với 170 kg sắt trên một mét khối bê tông, có tường dày đến 1 m
ẢNH: PHẠM HỮU
Hầm có 1 lối đi chính, thông theo chiều dài của tòa nhà. Tổng diện tích mặt bằng hầm khoảng 1.400 mét vuông, được chia làm 6 phòng thông nhau qua các hành lang
ẢNH: PHẠM HỮU
Sau Cách Mạng Tháng 8 năm 1945, tòa nhà được sử dụng làm trụ sở Ủy ban Hành chánh lâm thời Nam Bộ. Ngày 9.1.1950, hàng ngàn học sinh, sinh viên đã tập hợp về đây biểu tình đòi thực dân Pháp và chính quyền Bảo Đại trả tự do cho những học sinh yêu nước bị giam giữ, bị chính quyền thực dân Pháp đán áp dã man.
Năm 1962, khi Dinh Độc Lập (Hội trường Thống Nhất) hư hại do bị ném bom thì công trình này thành nơi ở và làm việc tạm thời của Tổng thống Việt Nam Cộng hòa Ngô Đình Diệm.
Trong thời gian chờ Dinh Độc Lập mới hoàn thành, lo sợ bị đảo chính hoặc ném bom nên gia đình họ Ngô nghĩ đến việc thiết kế căn hầm trú ẩn ở Dinh Gia Long. Chính kiến trúc sư Ngô Viết Thụ được giao thiết kế căn hầm. Hầm được khởi công từ tháng 5.1962 và đến 30.10.1963 hoàn thiện.
Sau ngày Thống nhất đất nước 30.4.1975, Ủy ban Quân quản Sài Gòn - Gia Định đã sử dụng tòa nhà làm nơi sinh hoạt văn hóa, biểu diễn nghệ thuật và triển lãm các chuyên đề thời sự phục vụ nhân dân thành phố.
Ngày 12.8.1978, UBND TP.HCM ra quyết định thành lập Bảo tàng Cách mạng TP.HCM. Năm 1999, sau hơn 20 năm hoạt động, bảo tàng được trùng tu, tôn tạo và nâng cấp thành Bảo tàng TP.HCM. Tòa nhà bảo tàng được công nhận là di tích kiến trúc nghệ thuật quốc gia năm 2012.
Chiếc máy phát điện nằm trong hầm bí mật dùng để sử dụng cho giai đoạn trước năm 1975. Tuy nhiên, bảo tàng vẫn chưa xác định được máy phát điện có từ năm nào
ẢNH: PHẠM HỮU
Khu vực này từng là phòng khách trước 1975, sau được hoán cải thành khu vực trưng bày hình ảnh và hiện vật
ẢNH: PHẠM HỮU
Chiếc bàn, ghế gỗ vẫn còn lưu giữ tại vị trí cũ cách đây hàng chục năm
ẢNH: PHẠM HỮU
Hầm có 6 cửa sắt được đúc nguyên khối, có bánh lái để khóa, chốt sắt lớn để cài. Đây là hệ cửa bánh lái tay thuyền, chỉ có người bên trong mới có thể mở và đóng lại
ẢNH: PHẠM HỮU
Bảo tàng TP.HCM là nơi nghiên cứu, trưng bày và giới thiệu về tự nhiên, lịch sử, văn hóa và con người của TP.HCM, gắn liền với lịch sử và văn hóa đất nước Việt Nam. Năm 2015, Bảo tàng TP.HCM là 1 trong 3 bảo tàng của cả nước được công nhận là điểm tham quan hàng đầu Việt Nam do Tổng cục Du lịch Việt Nam bình chọn.
Ngoài những hiện vật theo các chủ đề được trưng bài, trong Dinh Gia Long trước đây còn có đường hầm bí mật. Bảo tàng TP.HCM đã tiến hành nghiên cứu, tham khảo ý kiến nhân chứng và kết hợp cùng các tư liệu tại Trung tâm Lưu trữ Quốc gia II và đưa vào giới thiệu 2 trong số 6 phòng của đường hầm cùng với một số tài liệu, hình ảnh phục vụ khách tham quan.
Khu vực lối lên của hầm
ẢNH: PHẠM HỮU
Hầm cũng có 2 lối thoát nằm phía sau, cách khu vực tòa nhà khoảng 20 m, cửa hầm hướng về đường Nam Kỳ Khởi Nghĩa và đường Pasteur
ẢNH: PHẠM HỮU
Bình luận (0)