Thảm họa Alcantara
Sau một hành trình dài và gian khó, người Brazil tiến những bước cuối cùng trong việc ghi tên mình lên một vị trí trang trọng trên bản đồ ngành không gian quốc tế. Đó là những ngày tháng 8/2003, khi tên lửa VLS-1 VO3, sản phẩm thứ 3 thuộc dòng VLS (Veiculo Lancador de Satelites), mang theo 2 vệ tinh khoa học loại nhỏ đã được lắp vào bệ phóng tại rừng Alcantara bên bờ Đại Tây Dương. Nếu phóng được vệ tinh vào quỹ đạo, không những mảnh đất samba khẳng định được bản lĩnh mà còn mở ra cho mình những cơ hội lớn. Một trong những cơ hội đó là việc bán tên lửa cho Cơ quan Không gian châu u (ESA). Giấc mơ và hiện thực chỉ còn cách nhau một gang tay. Trên bệ phóng Alcantara, công trình mang tên VLS-1 VO3 trị giá 6,5 triệu USD nằm im chờ ngày thăng thiên. Thế nhưng, ngày 22/8/2003, 72 giờ trước lúc cất cánh, giấc mơ của gần 200 triệu dân Brazil đã tan thành mây khói. Một trong 4 mô-tơ của tên lửa VLS-1 VO3 bốc cháy kèm theo những tiếng nổ vang trời. Cả giàn phóng chảy thành nước; 6,5 triệu USD và một tham vọng tiêu tan; 21 chuyên gia không gian hàng đầu vĩnh viễn ra đi. Cuộc điều tra sau đó cho thấy vụ nổ là hậu quả của một quá trình bảo quản sơ sài và công nghệ chế tạo tên lửa chưa đủ độ chín.
Trước khi VLS-1 VO3 nổ tung, Brazil đã hơn 1 lần thất bại trong nỗ lực chinh phục không gian bằng tên lửa VLS. Năm 1997, tên lửa VLS-1 VO1 mang theo vệ tinh rơi xuống Đại Tây Dương ngay sau khi phóng lên. Sau đó 2 năm, Cơ quan Kiểm soát an ninh không gian Brazil cũng buộc phải cho nổ công trình VLS-1 VO2 chỉ 3 phút sau khi phóng lên do trục trặc kỹ thuật. Hai vụ nổ vào các năm 1960 và 1980 đã cướp đi sinh mạng của 140 người.
Kỳ tích Alcantara
|
Căn cứ Alcantara qua hình chụp từ vệ tinh IKONOS của Mỹ |
Bí ẩn Alcantara
Lợi thế lớn nhất của người Brazil trong cuộc hành trình vào không gian chính là cứ địa Alcantara, một địa điểm bí mật với hàng rào an ninh hết sức nghiêm ngặt, nơi chỉ có thể tiếp cận bằng đường thủy và đường không. Nằm trong một khu rừng rậm bên bờ Đại Tây Dương và chỉ cách đường xích đạo 2,3 độ về phía Nam, Alcantara được coi là địa điểm lý tưởng cho việc phóng tên lửa không gian. Đây là nơi mà trái đất quay với vận tốc cao nhất, giúp tên lửa có lực phóng mạnh hơn ở những nơi khác. Điều này giúp tiết kiệm nhiên liệu đồng thời gia tăng sức tải của tên lửa.
Cách Alcantara không xa, ESA cũng xây dựng trạm phóng tên lửa tại vùng Kourou bên bờ Đại Tây Dương trên phần lãnh thổ French Guiana (thuộc Pháp). Căn cứ này nằm về phía Bắc đường xích đạo và từng giúp Brazil phóng một vài vệ tinh truyền thông. Tuy nhiên, địa cứ Kourou không có được một vị trí tuyệt vời như Alcantara nên Brazil vẫn là mảnh đất mà các đại gia không gian luôn nhắm tới. Hiện nay, một trong những kế hoạch ưu tiên của Brazil là cho các cường quốc không gian thuê địa điểm phóng tên lửa. Sau khi Ukraine ký hợp đồng phóng tên lửa Cyclone-4 của mình tại Alcantara vào năm ngoái, Israel cũng đã thỏa thuận xong việc sử dụng nơi đây làm bệ phóng tên lửa Shavit của mình. Nga cũng sắp mang sản phẩm Proton tới Alcantara, còn người Trung Quốc đang muốn làm điều tương tự với tên lửa Long March. Những diễn biến gần đây khiến Brazil có vẻ như đang trên đường trở thành nơi hội tụ của những tham vọng chinh phục không gian.
Đỗ Hùng
(Theo Space Today)
Bình luận (0)