Với nhiều người trẻ, cài đặt ứng dụng, xác thực tài khoản hay tích hợp giấy tờ trên điện thoại chỉ mất vài phút. Nhưng với một bộ phận người cao tuổi, người ít sử dụng điện thoại thông minh, những thao tác tưởng chừng đơn giản ấy có thể trở thành trở ngại.
Đó cũng là khoảng trống mà những đoàn viên mặc áo xanh tại Quảng Ninh đang tìm cách lấp đầy trong mùa hè năm nay.
Thay vì chỉ tuyên truyền về chuyển đổi số, họ đến Trung tâm Phục vụ hành chính công, khu dân cư, chợ, trường học, khu công nghiệp, hộ kinh doanh để trực tiếp cầm điện thoại hướng dẫn từng thao tác. Người chưa biết sử dụng VNeID được hướng dẫn đăng nhập, người gặp vướng mắc về xác thực thông tin được hỗ trợ xử lý, trường hợp cần thiết được kết nối với cơ quan chức năng.
Sau hơn một tháng triển khai Mùa hè số cùng VNeID, hơn 85.000 lượt người dân trên địa bàn Quảng Ninh đã được hỗ trợ tiếp cận, sử dụng các nền tảng và tiện ích số.
120 đội hình xuống tận cơ sở
Tháng 6.2026, Ban Thường vụ Tỉnh Đoàn Quảng Ninh phát động chiến dịch "Mùa hè số cùng VNeID, hướng dẫn công dân số, đồng hành cùng nhân dân thực hiện Đề án 06".
Một trong những mục tiêu được đặt ra là đưa lực lượng thanh niên am hiểu công nghệ đến những nơi người dân thực sự cần hỗ trợ.
Toàn tỉnh đã thành lập, duy trì 120 đội hình tình nguyện với hơn 3.250 lượt cán bộ Đoàn, đoàn viên, thanh niên tham gia. Bên cạnh hơn 85.000 lượt người được hỗ trợ trực tiếp, gần 135.000 lượt người được tuyên truyền, hướng dẫn về tài khoản định danh điện tử VNeID và những tiện ích số thiết yếu.
Các con số cho thấy quy mô của chiến dịch, nhưng công việc tại cơ sở lại bắt đầu từ những thao tác rất nhỏ.
Với VNeID ngày càng tích hợp nhiều thông tin, giấy tờ và tiện ích phục vụ người dân, nhu cầu sử dụng ứng dụng cũng tăng lên. Tuy nhiên, không phải ai có điện thoại thông minh cũng thành thạo các bước xác thực, tích hợp giấy tờ hay sử dụng dịch vụ công trực tuyến.
Khó khăn rõ hơn ở một bộ phận người cao tuổi, người lao động, đồng bào dân tộc thiểu số và người dân tại khu vực miền núi, biên giới, hải đảo.
Bởi vậy, các đội hình Mùa hè số cùng VNeID không được bố trí theo một mô hình cố định. Tùy đặc điểm địa bàn, đoàn viên có thể trực tại nơi giải quyết thủ tục hành chính hoặc xuống khu dân cư, chợ dân sinh, trường học, khu công nghiệp, hộ gia đình và cơ sở kinh doanh.
Đoàn viên xã Tiên Yên hướng dẫn người dân sử dụng công cụ số
Tại Trung tâm Phục vụ hành chính công, thanh niên hỗ trợ người dân thực hiện các thao tác trên nền tảng số trong quá trình giải quyết thủ tục. Ở khu dân cư, nội dung được mở rộng sang VNeID, dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt và các tiện ích phục vụ đời sống.
Trước khi xuống địa bàn, các đội hình được tập huấn về cách sử dụng VNeID, dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt và nguyên tắc bảo đảm an toàn thông tin.
Đây là yêu cầu quan trọng bởi hỗ trợ công nghệ cho người dân có liên quan trực tiếp đến thông tin cá nhân. Đoàn viên phải biết hướng dẫn đúng thao tác, đồng thời giúp người sử dụng hiểu dữ liệu nào cần bảo vệ, những thông tin nào không được tùy tiện cung cấp cho người khác.
Khi thanh niên trở thành "trợ lý số" ở khu dân cư
Một trong những cách làm của chiến dịch là phối hợp giữa các đội hình thanh niên với lực lượng công an tại cơ sở.
Khi người dân chưa hoàn thiện tài khoản định danh điện tử, gặp khó khăn trong xác thực thông tin hoặc tích hợp giấy tờ, đoàn viên trực tiếp hướng dẫn. Những vướng mắc vượt quá khả năng xử lý được chuyển tới cơ quan chức năng.
Cách làm này giúp việc phổ cập công nghệ đi vào từng nhu cầu cụ thể thay vì dừng ở việc phát tài liệu hay hướng dẫn chung.
Đối với người dân chưa quen sử dụng smartphone, việc có người đứng bên cạnh hướng dẫn từng bước cũng giúp họ tự thực hiện lại vào những lần sau. Đây là một trong những mục tiêu của Mùa hè số cùng VNeID: người dân không phụ thuộc mãi vào lực lượng hỗ trợ mà dần hình thành kỹ năng sử dụng các tiện ích số.
Đoàn viên xã Hải Lạng hướng dẫn người dân sử dụng các ứng dụng số, tiện ích số
Ông Nguyễn Vũ, Chủ tịch Hội LHTN Việt Nam tỉnh, Phó bí thư Tỉnh Đoàn Quảng Ninh, cho biết trong kỷ nguyên số, thanh niên cần nhanh nhạy tiếp cận, học tập, làm chủ công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Theo ông Vũ, những chương trình như "Bình dân học vụ số", "Mùa hè số cùng VNeID" tạo môi trường để thanh niên học công nghệ từ thực tiễn, đồng thời đưa những kỹ năng mình có đến phục vụ nhu cầu của cộng đồng.
Ở chiều ngược lại, chính quá trình hỗ trợ người dân cũng đặt đoàn viên vào những tình huống thực tế mà một buổi tập huấn khó bao quát hết: người dùng quên mật khẩu, chưa quen thao tác trên màn hình cảm ứng, gặp vướng mắc khi xác thực dữ liệu hay chưa biết cách bảo vệ thông tin cá nhân.
Mỗi trường hợp được giải quyết trở thành một bài thực hành về công nghệ đối với chính người trẻ.
Chuyển đổi số từ những thao tác nhỏ
VNeID, dịch vụ công trực tuyến hay thanh toán điện tử chỉ phát huy hiệu quả khi người dân biết và chủ động sử dụng. Bởi vậy, bài toán chuyển đổi số ở cơ sở không đơn thuần nằm ở việc có thêm một ứng dụng hoặc một nền tảng mới.
Khoảng cách số đôi khi xuất hiện ngay giữa những người cùng sử dụng smartphone: một người có thể hoàn thành thủ tục trực tuyến trong vài phút, trong khi người khác vẫn phải nhờ hỗ trợ ngay từ bước đăng nhập.
Hơn 3.250 lượt cán bộ Đoàn, đoàn viên, thanh niên tham gia Mùa hè số cùng VNeID đang tập trung vào khoảng cách ấy.
Sau hơn một tháng, hơn 85.000 lượt người được hỗ trợ sử dụng các nền tảng, tiện ích số và gần 135.000 lượt người được tiếp cận thông tin về VNeID. Phía sau những con số là hàng loạt việc nhỏ: hướng dẫn đăng nhập, xác thực thông tin, tích hợp giấy tờ, thực hiện dịch vụ công hay cảnh báo người dân không tùy tiện cung cấp dữ liệu cá nhân.
Từ chiếc điện thoại trên tay người dân, chuyển đổi số vì thế được cụ thể hóa bằng những thao tác có thể sử dụng ngay trong cuộc sống hằng ngày. Và những đoàn viên trẻ đang đóng vai trò người hướng dẫn để quá trình ấy bớt đi một rào cản.
Bình luận (0)