Cấu tạo, cơ chế vận hành của khóa thông minh ra sao?
Tiến sĩ Võ Đình Tùng, giảng viên Viện Kỹ thuật, Trường đại học Công nghệ TP.HCM cho biết một bộ khóa thông minh cơ bản thường được cấu thành từ 3 bộ phận chính: cảm biến xác thực (nhận diện vân tay, thẻ từ, mã số), bo mạch điều khiển và cơ cấu chấp hành (thường là motor hoặc nam châm điện). Trong đó, cơ cấu chấp hành là bộ phận trực tiếp quyết định việc đóng hay mở chốt khóa.
Khi sử dụng, chỉ cần thiết lập ghi nhớ vân tay, số hoặc thẻ từ thì một người bình thường vẫn có thể mở khóa một cách dễ dàng và thuận tiện nhất.
Về nguyên lý hoạt động, phản ứng của khóa phụ thuộc vào yếu tố kỹ thuật then chốt như: khóa sẽ tự động mở khi mất nguồn điện (fail - safe), khóa vẫn giữ trạng thái đóng ngay cả khi không có điện (fail - secure).
Khóa thông minh được ưa chuộng lắp đặt nhà ở hiện nay
ẢNH: PHẠM HỮU
Tuy nhiên, về nhược điểm, tiến sĩ Tùng cảnh báo rằng trong điều kiện hỏa hoạn, nhiệt độ cao không chỉ làm bo mạch ngừng hoạt động mà còn gây ra hiện tượng giãn nở, biến dạng cơ khí, dẫn đến tình trạng chốt khóa bị "kẹt cứng". Đây là giới hạn về vật liệu và thiết kế cơ khí chứ không đơn thuần là lỗi điện tử.
Để đảm bảo an toàn, một chiếc khóa thông minh đúng chuẩn cần có các lớp dự phòng như nguồn pin khẩn cấp và đặc biệt là cơ chế mở cơ khí (chìa cơ hoặc tay gạt nội bộ). Tiêu chí quan trọng nhất là khóa phải luôn mở được từ bên trong trong mọi tình huống, kể cả khi mất điện hay cháy, thông qua các thao tác đơn giản một bước để không gây cản trở dòng người thoát nạn.
Giải pháp thiết kế an toàn từ kiến trúc sư
Dưới góc độ không gian sống, thạc sĩ, kiến trúc sư Lê Hải Hồng Phong, Phó trưởng khoa Kiến trúc - nội thất - mỹ thuật ứng dụng, Đại học Nguyễn Tất Thành khẳng định việc tích hợp thiết bị thông minh vào nhà ở là xu hướng tất yếu của công nghệ hiện đại.
Tuy nhiên, sự phụ thuộc quá lớn vào điện tử mà thiếu đi các phương án dự phòng có thể biến những ngôi nhà hiện đại ngày nay thành "cạm bẫy".
Khóa thông minh vẫn còn một số hạn chế nhất định khi sử dụng
ẢNH: PHẠM HỮU
Kiến trúc sư Phong chỉ ra một sai lầm lớn hiện nay tại các nhà trọ, chung cư là việc sử dụng các loại khóa "thuần điện tử" nhưng lại thiếu hệ thống lưu điện hoặc cảnh báo cháy. Khi xảy ra sự cố, nếu thiết bị không đủ nhạy hoặc mất điện đột ngột, việc thoát hiểm sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Về nguyên lý thiết kế kiến trúc, ông Phong nhấn mạnh rằng hạn chế tối đa việc phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn điện cho các cửa thoát hiểm là quy tắc cốt lõi, bởi nguồn điện thường là yếu tố bị ảnh hưởng đầu tiên khi hỏa hoạn xảy ra.
Việc tách biệt rõ ràng giữa tính năng an ninh (chống trộm) và an toàn thoát nạn, kết hợp với các tiêu chuẩn vật liệu chịu nhiệt, sẽ là hướng đi cần thiết cho công nghệ khóa thông minh trong tương lai.
Để khắc phục rủi ro, kiến trúc sư này đưa ra các lời khuyên thiết thực cho gia chủ. Trong đó, về trang bị nguồn dự phòng cần có máy phát điện hoặc bộ lưu điện (UPS) riêng cho các thiết bị thông minh, đặc biệt là cửa chính để đảm bảo hoạt động xuyên suốt khi có sự cố.
Đảm bảo an toàn PCCC với khóa thông minh là việc nhiều người dân quan tâm
ẢNH: PHẠM HỮU
Bên cạnh đó là lựa chọn thiết bị uy tín, người sử dụng nên tìm hiểu kỹ nhà sản xuất để đảm bảo thiết bị có độ nhạy cao và khả năng phản ứng kịp thời với các rủi ro. Cuối cùng là đảm bảo hạ tầng PCCC tổng thể.
Với các loại hình cư trú đông người, bên cạnh khóa thông minh, nhất thiết phải duy trì đầy đủ các biện pháp PCCC truyền thống như thang thoát hiểm và bình chữa cháy.
Bình luận (0)