Lãi suất neo cao, tỷ giá hối đoái diễn biến ngược

Lãi suất tiết kiệm đứng ở mức cao

Ngay trước kỳ nghỉ lễ Quốc khánh 2.9, chị Thanh Thư (P.Diên Hồng, TP.HCM) đáo hạn sổ tiết kiệm và gửi lại kỳ hạn 6 tháng tại một ngân hàng (NH) thương mại và nhận được lãi suất 8,8%/năm. So với kỳ hạn 6 tháng trước đó, lãi suất đã tăng thêm 1%. Tuy nhiên, đây chưa phải là mức lãi suất cao nhất trên thị trường.

Trên một số diễn đàn tài chính, nhiều nhân viên tín dụng vẫn "chào" khách hàng gửi tiết kiệm xuyên lễ với lãi suất cao hơn biểu lãi suất công bố của các nhà băng, từ 9 - 9,5%/năm tùy thuộc vào số tiền gửi. Một nhân viên có nick Joy... rao: "Ai có tiền gửi liên hệ em, chỉ từ 100 triệu đồng gửi tại quầy 9%/năm và online cao nhất 9,3%/năm". Một người khác ngay sau đó chào cao hơn với lời nhắn "Ngân hàng VikkiBank 6 tháng 9,4%". Có người tiết lộ "gửi 6 tháng nếu không rút trước hạn là 9,5%/năm"... Nổi bật là các NH số như MBV, VikkiBank, Cake by VPBank đều huy động tiết kiệm với lãi suất thuộc hàng "top" trên thị trường. Như Cake by VPBank triển khai chương trình cộng thêm 2%/năm cho khách hàng gửi tiết kiệm lần đầu, với số tiền từ 100.000 đồng, kỳ hạn từ 6 - 12 tháng và không tất toán trước hạn. Ưu đãi áp dụng đối với tiền gửi tiêu chuẩn và tiền gửi tích lũy trên ứng dụng CAKE BANK trong suốt tháng 9. Với lãi suất cao nhất mà NH này công bố áp dụng cho tiền gửi kỳ hạn từ 7 - 24 tháng thì tương ứng sau khi cộng ưu đãi, lãi suất đối với khoản tiền gửi có thể lên tới 9,4%/năm...

ẢNH: NGỌC THẮNG

Bên cạnh đó, để thu hút khách gửi tiền, nhiều NH không chỉ cạnh tranh bằng lãi suất mà còn bằng những phần thưởng có giá trị đặc biệt lớn. Khách hàng gửi tiền tại các NH này có cơ hội trúng căn hộ, biệt thự trị giá hàng chục tỉ đồng hay sổ tiết kiệm, quà du lịch và vàng SJC. Cụ thể, NH Quốc dân (NCB) đang triển khai chương trình khuyến mại đặc biệt "Tiết kiệm siêu đặc quyền" với tổng giá trị giải thưởng lên tới 65 tỉ đồng dành cho khách hàng gửi tiết kiệm có kỳ hạn từ 6 tháng. Theo đó, khách hàng mở mới sổ tiết kiệm từ 2 tỉ đồng và không tất toán trước hạn, sẽ có cơ hội tham gia quay thưởng hằng tuần. Phần thưởng cao nhất mỗi tuần là một căn hộ chung cư trị giá 10 tỉ đồng tại dự án Blanca City, P.Phước Thắng, TP.HCM do Sun Group phát triển. Đối với khách hàng có tổng giá trị sổ tiết kiệm mở mới trên 5 tỉ đồng còn được tham gia kỳ quay thưởng cuối tháng với giải đặc biệt là một căn biệt thự diện tích khoảng 195 - 205 m², trị giá 25 tỉ đồng, tại dự án Charmora City do Sun Group phát triển tại P.Nam Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa.

Tại NH TMCP Phát triển TP.HCM (HDBank), khách hàng gửi tiền được tham gia chương trình "Tiết kiệm tỉ phú - hè vàng đại cát" với 5 kỳ quay số, phần thưởng là sổ tiết kiệm đến 200 triệu đồng, quà du lịch và giải đặc biệt 16 lượng vàng SJC (tương đương hơn 3 tỉ đồng). Chương trình diễn ra từ ngày 15.4, dành cho khách hàng gửi tiết kiệm từ 50 triệu đồng, kỳ hạn tối thiểu một tháng và đáp ứng các điều kiện theo thể lệ để được cấp mã số dự thưởng....

Giá USD đi lùi

Ngược với lãi suất tiết kiệm, giá USD trong các NH có diễn biến ngược khi liên tục giảm trong tháng 8. Cụ thể, NH Vietcombank chốt phiên cuối tháng 8 với mức mua chuyển khoản 25.880 đồng, bán ra 26.260 đồng/USD, giảm khoảng 230 đồng sau một tháng. Nếu so với đầu năm, giá USD hiện giảm gần 120 đồng, tương ứng giảm khoảng 0,5%. Giá USD trong các NH thương mại đi lùi hoàn toàn trái ngược với tỷ giá trung tâm giữa VND với USD do NH Nhà nước (NHNN) công bố. Cụ thể, tỷ giá trung tâm giữa VND với USD do NHNN công bố cuối tháng 8 là 25.610 đồng/USD, tăng 272 đồng so với đầu tháng 8 và tăng 489 đồng so với đầu năm, tương ứng tăng 1,9%. Với biên độ ±5%, tỷ giá giao dịch của các NH thương mại được phép dao động trong vùng 24.329 - 26.890 đồng/USD. Như vậy, hiện giá USD được nhiều nhà băng bán ra ở mức 26.260 đồng, thấp hơn 630 đồng so với trần quy định. Tương tự, giá USD trên thị trường tự do cũng giảm mạnh liên tục thời gian qua, xuống còn khoảng 26.020 đồng so với mức cao trên 27.000 đồng/USD vào đầu năm.

ẢNH: NGỌC THẮNG

TS Ngô Minh Vũ (ĐH Kinh tế TP.HCM) nhận định tình trạng các NH thương mại giảm giá bán USD so với đầu năm là hiện tượng "khá lạ", cho thấy chính sách điều hành tỷ giá USD/VND của NHNN khá linh hoạt và chủ động. Tỷ giá trung tâm gia tăng mà không dựa vào diễn biến ngắn hạn trên thị trường sẽ tạo ra bộ đệm chính sách để các NH thương mại có thể điều chỉnh tỷ giá khi thị trường biến động. Đồng thời điều này cũng góp phần ổn định tâm lý, không tạo ra căng thẳng trên thị trường.

"Trước đây khi NHNN duy trì tỷ giá trung tâm ở mức sát thị trường thì các NH luôn bán USD ở mức kịch trần, từ đó gây hiệu ứng về căng thẳng trong tỷ giá USD/VND. Gần đây dù thị trường không căng thẳng nhưng tỷ giá trung tâm vẫn tăng liên tục thì các NH thương mại sẽ chủ động giao dịch trong biên độ cho phép. Đây là sự điều hành linh hoạt nhưng chủ động hơn của NHNN để ứng phó trước những biến động vĩ mô trong thời điểm cuối năm. Nhất là nhiều nhà kinh tế đã dự báo xác suất gần 70% rằng Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) có khả năng sẽ một lần tăng lãi suất trong năm nay và điều đó sẽ tăng áp lực lên tỷ giá hối đoái của nhiều nước, trong đó có VN", TS Ngô Minh Vũ phân tích. Tuy nhiên, VN sẽ có một số yếu tố để làm giảm áp lực đó như vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và vốn FDI giải ngân vẫn gia tăng. Song song, cán cân thương mại dự báo các tháng cuối năm có thể đảo chiều với thặng dư ở mức dương. Từ đó sẽ bổ sung thêm nguồn dự trữ ngoại hối, tăng dư địa cho NHNN áp dụng chính sách hối đoái linh hoạt, vì có thể bán USD khi cần thiết để ổn định tỷ giá.

Do vậy, TS Ngô Minh Vũ dự báo, khả năng từ nay đến cuối năm, tỷ giá trung tâm sẽ tăng từ 3 - 4%, tương tự VND tại các NH thương mại cũng giảm so với USD trong biên độ này. Điều này cũng tác động khiến lãi suất tiền gửi tiết kiệm vẫn đi ngang và neo ở mức cao như hiện nay.