Nhà giáo nghỉ hưu sẽ vẫn được ký hợp đồng lao động toàn thời gian

Không bị giới hạn tuổi khi ký hợp đồng

Hôm nay 24.3, Bộ GD-ĐT đã công bố dự thảo thông tư quy định về nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu và nhà giáo thỉnh giảng (dự thảo thông tư 2026) để lấy ý kiến góp ý. Nếu thông tư được ban hành, lần đầu tiên Nhà nước có quy định nhà giáo nghỉ hưu vẫn được ký hợp đồng lao động toàn thời gian.

ẢNH: VNUHCM

Cụ thể, dự thảo thông tư 2026 dành riêng chương 2 (từ điều 4 đến điều 7) để quy định về "nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu", với các nội dung: điều kiện, hình thức hợp đồng và nguyên tắc thực hiện; thời giờ làm việc và nghỉ ngơi; chế độ và chính sách; quyền và trách nhiệm của cơ sở giáo dục.

Theo đó, nhà giáo sau khi nghỉ hưu được ký hợp đồng lao động xác định thời hạn theo quy định của bộ luật Lao động, không bị giới hạn về độ tuổi cao nhất.

Tiền thù lao và việc thanh toán cho nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu thực hiện theo thỏa thuận giữa cơ sở giáo dục và nhà giáo, tương xứng với năng lực và kinh nghiệm, đồng thời không thấp hơn mức lương tối thiểu vùng.

Nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu được giảng dạy, hoạt động giáo dục phù hợp chuyên môn đào tạo; được tham gia xây dựng, phát triển chương trình đào tạo…; được tham gia sinh hoạt chuyên môn, bồi dưỡng nghiệp vụ, được tạo điều kiện thực hiện hoạt động khoa học, được hưởng chính sách ưu đãi trong hoạt động khoa học; được đối xử bình đẳng trong hoạt động và phát triển nghề nghiệp.

Đặc biệt, trong thời gian hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu, nhà giáo được xem xét bổ nhiệm chức danh giáo sư, phó giáo sư; xét, phong tặng danh hiệu nhà giáo nhân dân, nhà giáo ưu tú khi đáp ứng đủ tiêu chuẩn, điều kiện.

Cơ sở giáo dục nào sử dụng nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu thì được sử dụng đội ngũ này như một nguồn lực để đánh giá năng lực của cơ sở mình.

Tạo sự minh bạch trong sử dụng nhân lực

Cho đến nay, việc sử dụng nhà giáo sau khi nghỉ hưu được "vận dụng" các quy định của Thông tư số 44/2011/TT-BGDĐT ban hành năm 2011 và thông tư sửa đổi Thông tư 44 (Thông tư 11/2013/TT-BGDĐT, ban hành 2013). Nhà giáo sau khi nghỉ hưu được tiếp tục làm việc trong các cơ sở giáo dục với tư cách là nhà giáo thỉnh giảng, hoặc báo cáo viên.

Theo Bộ GD-ĐT, thực tế này dẫn đến khó khăn trong việc xác định trách nhiệm pháp lý, phân bổ thời gian làm việc, khối lượng giảng dạy, nghĩa vụ nghiên cứu khoa học và việc tính toán các điều kiện bảo đảm chất lượng theo quy định.

Thực trạng này ảnh hưởng đến tính minh bạch trong quản lý đội ngũ giáo viên, giảng viên, gây bất cập trong công tác kiểm định chất lượng giáo dục, xếp hạng cơ sở giáo dục và quản lý nhà nước về giáo dục. Bên cạnh đó, trong bối cảnh đổi mới, tự chủ và hội nhập quốc tế đòi hỏi mối quan hệ pháp lý rõ ràng giữa giáo viên/giảng viên và cơ sở giáo dục.

Việc xây dựng và quy định về nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu tại một cơ sở giáo dục nhằm bảo đảm tính ổn định, gắn bó lâu dài của đội ngũ; chuẩn hóa được công tác quản lý nhân sự, tạo cơ sở pháp lý rõ ràng cho công tác tuyển dụng, bố trí, phân công nhiệm vụ, đánh giá và sử dụng giáo viên, giảng viên.

Trong khi đó, việc tìm kiếm giáo viên, giảng viên có trình độ phù hợp để thỉnh giảng không dễ dàng, đặc biệt ở các bộ môn đặc thù, dẫn tới nguy cơ thiếu hụt nguồn thỉnh giảng. Các địa phương, đặc biệt là vùng sâu, vùng xa gặp nhiều khó khăn trong việc thu hút nhà khoa học, giáo viên, giảng viên trình độ cao hoặc nhà giáo đã nghỉ hưu đến thỉnh giảng.

"Đội ngũ giáo viên, giảng viên thỉnh giảng, đội ngũ nhà giáo đã nghỉ hưu là lực lượng bổ trợ, có vai trò hỗ trợ và tăng cường cho đội ngũ giáo viên, giảng viên cơ hữu. Do đó, việc ban hành quy định nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu nhằm xây dựng đội ngũ thường xuyên tham gia vào quá trình giảng dạy, nghiên cứu khoa học phục vụ cộng đồng", đại diện Bộ GD-ĐT chia sẻ.