Ở chính nơi sản xuất, đóng góp tới gần 15% sản lượng điện cho cả nước, các cán bộ, công nhân Nhà máy Thủy điện Hòa Bình đang phải chắt chiu từng tí điện. Mấy ngày nay, mỗi khi bật một bóng điện người ta cũng phải tính toán một cách kỹ lưỡng xem có thật cần thiết không. Ánh sáng chiếu dọc hơn 300m đường hầm dẫn vào các tổ máy chỉ vừa đủ, đảm bảo an toàn cho việc đi lại. Hệ thống ánh sáng ở đây chỉ được sử dụng 50% công suất. Để tiết kiệm điện, lãnh đạo nhà máy đã yêu cầu, với đèn tuýp đôi thì cứ cách một dàn bật một dàn, còn với hệ thống đèn đỏ hai bóng cứ cách hai chùm bật một chùm.
Ở khu vực vận hành, các tổ máy vẫn chạy đều nhưng so với các tháng trước thì sản lượng điện giảm rất nhiều. Đều đặn, cứ dăm bảy phút lại có một tiếng chuông réo lên. Anh Trần Quang Cảnh ở phân xưởng vận hành cho biết: "Tiếng chuông đó được cài ở chế độ tự động, xảy ra bất kỳ sự cố nào, ở bộ phận nào thì chuông cũng reo để người trực biết và xử lý". Hai ba ngày nay, tần suất của những tiếng chuông này trở nên dày đặc hơn so với trước. Việc này cũng đồng nghĩa với sự tăng lên về cường độ lao động và sự căng thẳng của người thợ.
Tại Phòng Điều khiển trung tâm được coi là "đầu não" của nhà máy, tiếng chuông báo hiệu sự bất ổn liên tục vang lên. Bốn nhân viên không kịp ngẩng đầu lên vì những tiếng chuông phát ra từ tổng đài và hệ thống cảnh báo. Sau mỗi tiếng chuông những người thợ này lại trao đổi với nhau điều gì đó rồi căn chỉnh lại hệ thống nút trên dàn máy. Trước mặt họ, những thông số trên bảng hiệu điện tử liên tục thay đổi. Lúc 13 giờ, công suất của toàn nhà máy chỉ đạt 30MW, hơn hai tiếng sau, thông số trên bảng điện tử cho thấy công suất của toàn nhà máy đạt 132MW, trong đó máy 1 đạt 54MW, máy 5 đạt 45MW, máy 7 đạt 33MW. Anh Đoàn Văn Thịnh - trưởng ca cho biết: "Bình thường công suất của một máy cũng đạt trên 200MW nhưng để tránh xảy ra sự cố, chúng tôi vẫn chạy 4 - 5 máy, trong đó có 1 - 2 máy ở chế độ "bù" (chạy không tải - PV). Khi một máy có sự cố, chúng tôi sẽ cho máy khác phát điện luôn". Vẫn theo anh Thịnh: "Hoạt động trong tình trạng như hiện nay, người trực máy rất căng thẳng, phải liên tục kiểm tra độ rung của trục tua-bin, độ nóng của máy, tình trạng xâm thực ăn mòn tạo ra những vết rỗ trên tua-bin. Sự cố rất dễ xảy ra".
Chị Nguyễn Thị Đoàn ở phân xưởng điện cho biết: "Các anh phải lên lòng hồ mới hình dung ra được sự khan nước của nhà máy". Mực nước quá thấp khiến con đập hiện rõ từng nấc trắng, đậm trên thân, báo hiệu những mức nước khác nhau. Chỉ lên vạch trắng cao nhất, chị Đoàn cho biết: "Đó là mức nước cao nhất mà đập đã từng chứa". Không chắc chắn nhưng theo chị Đoàn, "từ điểm đó so với mực nước hiện tại cũng phải chênh nhau 50 - 60m". Nước cạn đến nỗi chúng tôi đi bộ xuống được tận cửa nhận nước vào các tổ máy. Suốt 17 năm làm việc tại thủy điện Hòa Bình, đây là lần đầu tiên chị Đoàn đặt chân được đến cửa nhận nước này. Hàng rào sắt được làm để chắn gỗ trước cửa nhận nước trồi hẳn lên. Bên trên, cả một mảng bê tông hiện ra, trông như một khoảnh sân, người ta có thể đi lại một cách bình thường.
Kỹ sư Hoàng Văn Lợi, Phòng Thủy văn nhà máy cho biết: "Lượng điện nhà máy phát ra trong thời gian tới có tăng hay không phụ thuộc hoàn toàn vào lũ tiểu mãn. Bình thường lũ tiểu mãn xuất hiện vào khoảng 20/5 nhưng năm nay vẫn chưa có dấu hiệu gì báo hiệu có lũ". Trong khi đó, mực nước đo được tại lòng hồ liên tục giảm. Lúc 10 giờ ngày 23/5, mực nước đo được là 79,32m; đến 13 giờ ngày 24.5 mực nước đã giảm xuống còn 78,54m; đến 13 giờ ngày 25/5 mực nước tiếp tục giảm xuống còn 78,01m. Theo anh Lợi, mựåc nước xuống nhiều hay ít còn tùy thuộc vào lượng điện phát ra. Chẳng hạn ngày 23/5, công suất của nhà máy đạt trên 13 triệu KWh thì mực nước tụt thêm 81cm. Hiện nay, mỗi ngày nhà máy phát khoảng 6 - 8 triệu KWh. Với công suất đó, nếu trong thời gian tới không có lũ tiểu mãn, chỉ khoảng 6 ngày nữa mực nước sẽ rơi vào điểm chết. Ông Nguyễn Văn Thành -Giám đốc nhà máy cho biết: "Trong trường hợp đó, lưu lượng nước về đến đâu, nhà máy sẽ phát điện đến đó".
|
Mua điện của Trung Quốc
Cửa nhận nước lộ rõ do nước cạn kiệt - ảnh: N.Thắng Tại cuộc họp, Tổng giám đốc EVN Đào Văn Hưng đã đề xuất với Chính phủ một số giải pháp như đầu tư xây dựng mạch 2 đường dây 500 KV từ Hà Tĩnh ra Thường Tín (Hà Tây) để có thể tải thêm 10 triệu KWh điện từ phía Nam ra; điều chỉnh tổng sơ đồ phát triển điện năng hiện nay để đưa 15 nhà máy điện hoàn thành sớm trước năm 2010; đàm phán mua điện của Trung Quốc và thực hiện nghiêm ngặt một số chính sách tiết kiệm điện.
Kết luận phiên họp, Phó thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng nhất trí với các đề nghị của EVN. Về vốn đầu tư cho các công trình nguồn điện, Phó thủ tướng đồng ý về việc yêu cầu các ngân hàng giải quyết cho ngành điện vay vượt 15% vốn tự có của các ngân hàng. Phó thủ tướng cũng đồng ý với đề nghị về việc ban hành chỉ thị về tiết kiệm điện.
Trả lời báo chí ngay sau cuộc họp, ông Đào Văn Hưng không thừa nhận thông tin được một đại biểu thuộc Bộ Kế hoạch và Đầu tư đưa ra là năm 2006 sẽ thiếu 500 triệu KWh điện và năm 2007, sản lượng điện thiếu so với nhu cầu có thể lên đến 1 - 1,1 tỉ KWh điện vào mùa mưa. Theo ông Hưng, "Nếu thực hiện tốt các giải pháp, những yêu cầu của Phó thủ tướng thì sẽ có cơ sở để xét lại con số đó". Ông Hưng cho biết trong năm 2006, một số công trình mới đưa vào hoạt động có thể cung cấp 1.200 MW cho hệ thống điện. Ông Hưng cũng cho biết EVN đã lập báo cáo đề nghị Chính phủ phê duyệt việc cổ phần hóa phần lớn các nhà máy điện để có thể thu hút 11.000 - 12.000 tỉ đồng trong các năm tới để đầu tư vào các công trình nguồn điện.
Tổng cục Khí tượng thủy văn không khẳng định có lũ tiểu mãn về hồ Hòa Bình và không xác định khả năng lượng nước về trong các ngày tới là bao nhiêu. Cuối ngày 25/5, việc đấu nối đường dây 500 KV đã hoàn tất để cung ứng điện cho Hà Tĩnh, Nghệ An và Thanh Hóa. Như vậy, cùng với 2 tỉnh Hà Giang, Tuyên Quang đã được cấp đủ điện bằng điện mua Trung Quốc, hiện nay còn 22 tỉnh, thành phố phía Bắc nằm trong tình trạng thiếu điện.
Mạnh Quân |
Xuân Toàn

Bình luận (0)