Nỗi đau nơi lưng trời

Khoác lên mình chiếc áo mưa, ngồi lên “con” xe gắn máy cà tàng, vượt quãng đường cả trăm km từ thị xã Bắc Kạn đến xã Bộc Bố (H.Pác Nặm). Gửi xe, đi bộ thêm 20 km nữa, tổng cộng mất hơn 5 giờ đồng hồ vật lộn với bùn đất, có đoạn phải leo lên đống đổ nát mà đi, chúng tôi mới đến được thôn Khên Lền (xã Công Bằng).

Qua 2 ngày mưa lũ, thôn Khên Lền trông thật hoang tàn. Toàn thôn bốc lên mùi hôi thối do xác súc vật chết. 45 hộ gia đình trong thôn may mắn sống sót phải di dời gấp, đang sống trong cảnh màn trời chiếu đất. Trước đó, người dân thôn Khên Lền vẫn luôn cho rằng, nơi mà họ đang sinh sống là “bất khả xâm phạm” vì nó nằm ở độ cao trên 1.000m so với mặt nước biển, hơn nữa từ khi chuyển từ H.Bảo Lạc (tỉnh Cao Bằng) xuống đây lập nghiệp (năm 1975), chưa bao giờ xảy ra sạt lở hay lũ quét. Vì thế, trận lũ quét gây sạt lở hàng trăm nghìn m3 đất đá vừa qua khiến họ hoàn toàn bất ngờ, không kịp trở tay. Và hậu quả để lại thật nặng nề: 6 ngôi nhà với 10 người bị đất đá vùi lấp.

Gặp chúng tôi, ông Triệu Kiêm Vàng, 55 tuổi, vẻ mặt thất thần kể lại tai nạn kinh hoàng đối với gia đình ông và người dân trong thôn: “Sáng hôm ấy, khi đang chuẩn bị dắt bò đi chăn thì bỗng nghe “ầm” một tiếng, trời đất rung chuyển, tôi chỉ kịp chạy ra chỗ đất trống, nhìn lại thấy ngôi nhà của mình đã bị đất đá vùi lấp hoàn toàn. Hai con trai, hai con dâu và hai cháu nội nằm sâu dưới đống đất đá”. Mẹ đẻ ông Vàng là bà Triệu Thị Máy cũng bị thương nặng, nhưng phải đến sáng qua 6.7, chờ mưa ngớt, gần chục thanh niên khỏe mạnh mới có thể thay phiên nhau khiêng bà Máy đến điều trị tại bệnh viện huyện. Còn ông Vàng đang sống trong sự đùm bọc của bà con hàng xóm trong căn lều tạm cách xa nơi những đứa con ông nằm dưới đất khoảng 3 km.

Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Trung ương thông báo: Trong 1-2 ngày tới, rãnh thấp mờ dần, hội tụ gió suy giảm nên ở các tỉnh kể trên tuy vẫn còn mưa nhưng chỉ là mưa nhỏ, mưa rào nhẹ, tập trung chủ yếu vào chiều tối và đêm, ngày có lúc trời nắng nhẹ. Do mưa giảm nên mực nước trên sông Đà và hạ du sông Lô đang biến đổi chậm với xu thế xuống dần. (Q.D)

Đi một quãng, chúng tôi gặp 2 cháu gái tên Bàn Thị Pết và Bàn Thị Khé, con ông Triệu Văn Kiều, đang gào khóc đòi gặp bố, mẹ. Trong buổi sáng định mệnh ấy, ông Kiều cùng vợ và 2 đứa con khác đã bị đất vùi lấp. Ông Tạ Mình Phú, Trưởng thôn Khên Lền, bùi ngùi kể lại: “8 giờ sáng ngày 4.7, tôi nghe tiếng đất đá lăn ầm ầm, sau đó mọi người trong thôn báo là đất đã vùi lấp 6 hộ gia đình nên huy động mọi người đến ứng cứu”. Trời vẫn mưa, mây mù dày đặc, rất khó cứu hộ. Trong khi đó sức dân nhỏ giọt, người bới được tí đất nào, mưa và bùn lại vùi lên... Đến cuối chiều 6.7, việc cứu hộ vẫn gặp nhiều khó khăn. Ông Hoàng Lường Phùng, Chủ tịch UBND xã Công Bằng, nói: “Việc cứu hộ 2 ngày nay liên tục bị gián đoạn do mưa lũ, rất khó để có thể tìm thấy những người bị nạn”. Chiều cùng ngày, hơn 100 chiến sĩ công an, quân đội vào thôn Khên Lền để cứu hộ, nhưng hy vọng người bị nạn còn sống là rất mong manh...

Trong khi đó, những người còn sống cũng đang phải đối mặt với tình cảnh "đi thì dở, ở thì lo", do sáng 5.7, dãy núi sau thôn Khên Lền lại xuất hiện một vết nứt dài khoảng gần

1 km, rộng khoảng 5 cm, nguy cơ sạt lở rất cao. Hơn nữa, trong 63 hộ dân của thôn thì có tới 43 hộ nghèo, cơm ăn hằng ngày còn chưa đủ, vì vậy nếu di chuyển đi sống nơi khác thì lấy đâu đất và tiền dựng lại nhà mới, rồi còn trăm khó khăn phát sinh theo.

Hiện 45 hộ gia đình trong thôn ở gần điểm sạt lở đang phải chia nhau ra sống ở 5 điểm tái định cư và căng bạt để ở trên các đỉnh núi cách xa thôn khoảng 3 - 5 km. Cuộc sống của họ vốn khó khăn, nay càng khó khăn hơn: không điện, không nước, cơm ăn phải lo từng bữa...

Ít nhất 26 người chết vì mưa lũ   Trước khi cơn lũ đi qua, nơi đây là một ngôi nhà ở huyện Pác Nặm, Bắc Kạn - Ảnh: Vũ An Tổng hợp của PV Báo Thanh Niên từ Ban chỉ huy Phòng chống lụt bão và tìm kiếm cứu nạn các tỉnh Hà Giang, Lào Cai, Cao Bằng, Lai Châu, Bắc Kạn và Sơn La cho thấy, tính đến chiều tối qua 6.7, đã có ít nhất 26 người chết, 7 người bị mất tích do mưa lớn, lũ quét và sạt lở đất gây ra. Cụ thể, Bắc Kạn có 13 người chết, Hà Giang 4 người chết và 3 người mất tích, Cao Bằng 3 người chết và 2 người mất tích, Lai Châu 3 người chết và 1 người mất tích, Sơn La 2 người chết và 1 người mất tích, Lào Cai 1 người bị chết. Thiệt hại vật chất lên tới hàng chục tỉ đồng. Theo ghi nhận của Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Trung ương, hôm qua các tỉnh Bắc Bộ vẫn còn mưa rải rác, nhưng phổ biến là mưa nhỏ đến mưa thường với lượng mưa từ 5 - 20 mm, chỉ riêng ở hai tỉnh Điện Biên và Lai Châu còn mưa vừa, mưa to với lượng mưa từ 20 - 70 mm. Tại tỉnh Bắc Kạn, tỉnh lộ 258B đã thông xe bước 1, các lực lượng cứu hộ cứu trợ đã có thể đi bộ vào các xã Công Bằng và Nhạn Môn (H.Pác Nặm). Địa phương đã hỗ trợ những gia đình có nhà bị sập 10 kg gạo/người, gia đình có người chết 3 triệu đồng/người. Bộ Công an cũng đã mang chó nghiệp vụ tới hiện trường, tham gia tìm kiếm thi thể nạn nhân xấu số. Mưa ngớt, nước đã rút nên 500 hộ tại thị xã Cao Bằng đã thoát khỏi cảnh ngập lụt. Đường từ thị xã Cao Bằng đi H.Bảo Lạc đã thông nhưng tuyến đường từ H.Bảo Lạc đi Bảo Lâm vẫn còn ách tắc, thông tin liên lạc vào Bảo Lâm qua điện thoại bị cắt hoàn toàn, vẫn chưa khôi phục được. Ông Đào Ngọc Hưởng, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Lai Châu, cho biết đến chiều qua tỉnh lộ đi biên giới của H.Phong Thổ bị ách tắc khiến 6 xã vùng biên giới vẫn bị cô lập, nhiều tuyến đường liên xã chưa được giải tỏa, các điểm sạt lở trên đường đi Mường Tè và đi Điện Biên chưa được khắc phục xong. Chiều cùng ngày, 10 xe chở 200 tấn gạo cứu trợ cho người dân vùng mưa lũ vẫn đang tắc tại địa bàn xã Lê Lợi (H.Sìn Hồ). Trong khi đó, nước trong thị xã Hà Giang (tỉnh Hà Giang) đã rút hết, 10 thôn thuộc các xã Yên Định và Minh Ngọc (H.Bắc Mê) cũng đã hết ngập, nhiều tuyến đường đã được thông xe. Hôm qua 6.7, Đoàn chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ VN gửi điện thăm hỏi chính quyền, nhân dân các tỉnh gánh chịu hậu quả nặng nề của mưa lũ và thông báo sẽ hỗ trợ các gia đình có người bị chết, mất tích 3 triệu đồng/người và 1 triệu đồng/người bị thương để góp phần khắc phục hậu quả thiên tai. Quang Duẩn

Vũ An – Bùi Trần