Tuy nhiên Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết ông vẫn đang chờ xem các chi tiết cụ thể của thỏa thuận. Moscow chưa đưa ra bình luận nào về thông báo ngừng bắn này.
Theo hãng tin Reuters, tuyên bố của ông Trump được đưa ra sau nhiều ngày ông gây áp lực mạnh mẽ buộc Ukraine phải chấm dứt các cuộc tấn công vào các nhà máy lọc dầu của Nga. Ông cho rằng những cuộc tấn công của Ukraine là nguyên nhân khiến giá dầu diesel tăng cao, gây bất lợi cho đảng Cộng hòa của ông trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ vào tháng tới.
Khi quan hệ xuống dốc, hôm 10.10 ông Trump đã cảnh báo rằng ông Zelensky "tốt hơn hết là phải dừng ngay" việc tấn công các nhà máy lọc dầu của Nga, đồng thời kêu gọi người dân Ukraine thay thế nhà lãnh đạo bằng các cuộc bầu cử. Ông Trump cho rằng ông Zelensky đã bỏ lỡ nhiều cơ hội để đạt được thỏa thuận với Moscow.
Trong một bài đăng trên nền tảng Truth Social vào ngày 11.10, ông Trump bất ngờ thông báo: "Có hiệu lực ngay lập tức, một LỆNH NGỪNG BẮN VỀ NĂNG LƯỢNG đã được thiết lập trong cuộc chiến giữa Nga và Ukraine. Cả hai bên đều đã đồng ý. Đừng vi phạm!". Tuy nhiên ông không nói rõ chi tiết.
Một nguồn tin am hiểu tình hình cho biết Mỹ đã đe dọa cắt đứt việc chia sẻ thông tin tình báo với Ukraine cũng như ngừng cung cấp vũ khí theo cơ chế Danh sách Yêu cầu Ưu tiên cho Ukraine (PURL), nhằm gây sức ép buộc Kyiv phải dừng các cuộc tấn công vào các cơ sở năng lượng của Nga.
Một nhà máy lọc dầu ở Moscow, Nga bị Ukraine tấn công hôm 20.9
ẢNH: REUTERS
Nguồn tin này nói thêm rằng ông Zelensky đang thảo luận với các nhà lãnh đạo châu Âu về việc hạ nhiệt căng thẳng trong quan hệ với ông Trump.
Nhà Trắng chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức trước yêu cầu bình luận về vụ việc.
"Hôm nay, Tổng thống Mỹ đã tuyên bố đã đạt được một lệnh ngừng bắn năng lượng. Đây là tin tốt cho tất cả mọi người. Điều quan trọng là nó trở thành hiện thực".
Ông Zelensky cho biết ông đã thảo luận về thông báo ngừng bắn của ông Trump với Tổng thư ký NATO Mark Rutte, Thủ tướng Canada Mark Carney và Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb. Trên kênh Telegram, ông cho biết: "Ukraine ủng hộ lệnh ngừng bắn này, và điều quan trọng là Nga cũng phải ủng hộ nó. Chúng tôi đang chờ thông tin chi tiết từ phía Mỹ".
Tuy nhiên, ở bài phát biểu qua video, ông Zelensky cáo buộc các lực lượng Nga vẫn đang tiến hành các cuộc tấn công đường không vào cơ sở hạ tầng năng lượng, bao gồm một cuộc tấn công nhắm vào nhà máy nhiệt điện kết hợp tại Kharkiv - thành phố lớn thứ hai của Ukraine. Một quan chức Ukraine xác nhận vụ tấn công này đã diễn ra sau khi ông Trump công bố lệnh ngừng bắn.
Trước đó vài giờ, ông Zelensky đã bác bỏ áp lực từ phía Mỹ về việc đơn phương chấm dứt các cuộc tấn công của Ukraine vào các nhà máy lọc dầu của Nga; ông nhắc lại lập trường lâu nay của mình rằng ông chỉ sẵn sàng làm điều đó nếu Tổng thống Vladimir Putin đình chỉ các cuộc tấn công của Nga vào cơ sở hạ tầng điện của Ukraine.
Ông Trump cũng kêu gọi tổ chức bầu cử tại Ukraine – hoạt động vốn bị đình chỉ kể từ khi Nga phát động chiến dịch quân sự vào năm 2022. Đáp lại, ông Zelensky cho biết ông sẽ tổ chức bỏ phiếu nếu ông Putin đồng ý với lệnh ngừng bắn kéo dài 60 ngày.
Ông Zelensky nói rằng việc lựa chọn nhà lãnh đạo là quyền quyết định của "người dân Ukraine", nhưng nhấn mạnh rằng trước tiên cần phải chấm dứt giao tranh. Pháp luật Ukraine quy định cấm tổ chức bầu cử trong thời gian thiết quân luật vì lý do an ninh.
Nhà lãnh đạo Ukraine bác bỏ cáo buộc cho rằng ông là nguyên nhân khiến giá năng lượng tăng cao, đồng thời khẳng định "mọi người trên thế giới" đều biết rằng cuộc chiến ở Trung Đông mới là yếu tố tác động lớn hơn.
Hôm 10.10, ông Zelensky đã phản ứng gay gắt trước thông báo của ông Trump về thỏa thuận cung cấp dầu diesel với Nga; ông cho rằng thỏa thuận này sẽ tiếp thêm động lực cho các cuộc tấn công của Moscow vào Ukraine và gây thêm nhiều tổn thất về nhân mạng.
Theo các điều khoản của thỏa thuận được ông Trump công bố hôm 9.11, Nga sẽ ngay lập tức cung cấp hơn 300.000 tấn dầu diesel cho thị trường Mỹ và toàn cầu, tương đương khoảng 2,25 triệu thùng nhiên liệu. Mỹ hiện xuất khẩu khoảng 1,5 triệu thùng dầu diesel mỗi ngày. Thỏa thuận này cũng bị một số nghị sĩ Mỹ chỉ trích.
Bình luận (0)