Giữa tuần này, đoàn thanh tra của Tổng thống V.Putin đã tới vùng đất Chukotka hoang vu ở vùng Đông Bắc nước Nga. Qua những gì mà đặc phái viên K.Pulikovsky của điện Kremlin tiết lộ, có thể thấy nhiệm vụ chính của chuyến đi là "kiểm tra tư cách" tỉ phú Roman Abramovich, người đang giữ cương vị tỉnh trưởng Chukotka. "Tổng thống giao cho tôi quyền được đề cử các ứng viên cho vị trí lãnh đạo Chukotka, tôi thấy không có lý do gì không đề cử ngài Roman Arkadyevich (Abramovich) thêm một nhiệm kỳ nữa", Pulikovsky đã thốt lên như thế trong buổi họp báo hôm thứ tư. Theo chỉ thị của ông Putin, Pulikovsky có thể giới thiệu nhiều ứng viên nhưng ông chỉ nhắc đến một cái tên duy nhất, đó là Abramovich, người đàn ông giàu có nhất nước Nga và có lẽ cũng nổi tiếng nhất nước Nga. Pulikovsky cũng không ngần ngại nói rằng trong số 10 tỉnh trưởng miền Đông, Abramovich làm việc hiệu quả nhất.
Phẩm chất gì ở Roman Abramovich đã khiến đặc phái viên của Tổng thống Putin mê mẩn đến vậy? Theo số liệu thống kê, kể từ khi Abramovich lãnh đạo Chukotka, mức sống của người dân ở vùng đất xa xôi và lạnh giá nhất nước Nga này đã được cải thiện đáng kể. Năm 2003, khi Abramovich mua đội bóng Chelsea của nước Anh, hãng tin BBC cho biết lương bình quân của công nhân tại Chukotka khoảng 36 bảng Anh/tháng (66 USD). Với mức lương này, để mua một căn nhà bình thường tại khu Chelsea ở London, một công nhân phải mất tới 1.493 năm làm việc. Báo cáo tài chính mới nhất cho thấy lương trung bình hiện nay tại Chukotka đã tăng gấp đôi so với con số thống kê của BBC. Trùm tài phiệt đã dốc hàng triệu USD tiền riêng ra để xây trường học, bệnh viện, chung cư và tổ chức các kỳ nghỉ hè tại Biển Đen cho học sinh Chukotka. Việc tiếp quản Chelsea của Abramovich cũng góp phần giúp vùng đất hoang sơ nằm bên biển Bering được thế giới quan tâm nhiều hơn. Khả năng làm việc hiệu quả của Abramovich đã thuyết phục được Tổng thống V.Putin, nhưng theo các nhà phân tích Nga, mối quan hệ thân thiện giữa ông và điện Kremlin mới chính là yếu tố quyết định.
Thực ra, mối quan hệ này cũng từng trải qua nhiều sóng gió. Tháng 1/2004, Cục kiểm toán liên bang phát hiện rằng số tiền nợ ngân sách hơn 300 triệu USD của tỉnh Chukotka đã chảy vào tập đoàn dầu khí Sibneft do ngài tỉnh trưởng làm chủ. Một cuộc thanh tra khác còn phát hiện Sibneft nợ thuế tới 1 tỉ USD. Sau khi Abramovich mua Chelsea, Giám đốc cơ quan kiểm toán liên bang S.Stepashin bình phẩm: "Trong khi ông ta ném hàng trăm triệu USD vào một đội bóng thì một quỹ từ thiện giúp đỡ trẻ em vô gia cư trên toàn quốc phải chạy toát mồ hôi mới có được 1 triệu USD". Những lời chỉ trích nhắm về phía Abramovich ngày một dồn dập và chứng cứ chống lại ông cũng ngày một nhiều hơn. Đã có lúc người ta nghĩ rằng Abramovich sẽ đi theo vết xe đổ của B.Berezovsky và M.Khodorkovsky. Thế nhưng, sau cơn sóng gió, vị thế của Abramovich vẫn không ngừng được củng cố. Ông không bị truy tố vì nợ thuế mà còn thành công trong việc thương lượng giảm tiền nộp thuế từ 1 tỉ USD xuống còn 300 triệu. Sau những vụ lùm xùm năm ngoái, Abramovich từng tuyên bố sẽ không tiếp tục cương vị tỉnh trưởng Chukotka thêm một nhiệm kỳ nữa. Thế nhưng, Kremlin vẫn chọn ông. Nhiều nhà phân tích cho rằng thái độ thờ ơ trước quyền lực và chính trị đã giúp Abramovich được Kremlin sủng ái.
Đỗ Hùng
(Theo Interfax, BBC)
Bình luận (0)