Rồng bằng đá quý lớn nhất Việt Nam

Những ngày này, anh Nguyễn Văn Hữu (GĐ Công ty đá quý Ngọc Gia Bảo - TP.HCM - ảnh) đang tất bật nộp hồ sơ đề nghị Trung tâm Sách kỷ lục Việt Nam (Vietkings) chứng nhận “Ngọc Long - Đệ nhất linh vật” là con rồng bằng đá quý lớn nhất Việt Nam. Nguyễn Văn Hữu (sinh năm 1962, quê Nam Định) rất thích sưu tầm những hiện vật quý hiếm, độc đáo rồi tập tành chơi đá quý. Cách chơi của Hữu là tùy theo hình dạng còn lại của khối ngọc (sau khi đã bóc tách phần đá thô) rồi định hình và nhờ nghệ nhân chế tác.

Hữu kể, đầu năm 2008 tại vùng rừng núi thuộc huyện Đăkmin (Đắk Nông), một nhóm thợ chuyên khai thác đá đã đào được một “cây đá” nằm ở độ sâu khoảng 20m dưới lòng đất. Theo kinh nghiệm, nhóm thợ này dự đoán nhiều khả năng cây đá này chứa ngọc bên trong. Bằng các phương tiện trục vớt thủ công, phải mất 10 ngày nhóm thợ này mới đưa được cây đá có trọng lượng khoảng 5 tấn này lên mặt đất. Tin tức về việc phát hiện cây đá chứa ngọc mau chóng lan truyền gây xôn xao giới sưu tầm đá quý. Đã có khoảng 20 “đại gia” đổ về đây, trả giá rất cao và tìm mọi cách để có được cây đá này. Nhưng rồi các “đại gia” trên đã phải về tay không bởi... không có duyên! Hữu thừa nhận: “Khi gặp cây đá bỗng như có duyên trời định sẵn. Tôi đã rất may mắn khi mua được”. Nhưng mua được rồi lại gặp phải một trở ngại cực lớn: làm sao đưa được cây đá nặng 5 tấn này về Sài Gòn khi mà nó đang tọa lạc giữa núi đồi trùng điệp, nằm cách quốc lộ 14 khoảng 70 km mà lối đi chỉ là những con đường mòn cheo leo hiểm trở? Hữu vận động anh em, bạn bè giúp đỡ và rồi một “đoàn quân cơ giới” gồm 2 xe ủi đất, 1 xe cạp và 1 rờ-moóc vừa san lấp mở đường vừa vận chuyển đá “nhích” dần về hướng quốc lộ 14. Sau 47 ngày ròng rã, cây đá mới có dịp “diện kiến” con đường tráng nhựa. Khi Hữu đang tính đến chuyện phải quay về TP.HCM thuê xe chuyên dụng lên chở đá về thì bất ngờ xuất hiện một chiếc xe tải chuyên dụng cỡ lớn, phía sau là một xe cẩu, họ dừng lại hỏi Hữu đường về Sài Gòn. Thế là Hữu không bỏ lỡ cơ hội.

Phải tận mắt chiêm ngưỡng con “ngọc long” này mới thấy được sự tài hoa của các nghệ nhân xứ Huế. Nét chạm khắc tinh tế, vi diệu cộng với việc tận dụng những chỗ “tạo hóa đã phối sẵn màu” để định vị các họa tiết một cách chuẩn xác và hài hòa về sắc màu. Những kỳ, vây, vảy, móng được chăm chút đến từng chi tiết. Thân rồng chủ yếu chạm khắc trên màu vàng. Điểm xuyết trên thân rồng là những cuộn mây mang màu ngọc bích. Tận dụng bề rộng nhất ở phía bên phải đuôi rồng, các nghệ nhân đã tạo nên một mảng mây cuồn cuộn như để cho rồng thỏa sức hí lộng giữa trời cao...

Hỏi vì sao anh quyết định chọn hình tượng con rồng để chế tác, Nguyễn Văn Hữu bộc bạch: “Sau khi về đến TP.HCM, tôi tức tốc ra Huế tìm gặp những nghệ nhân có tay nghề cao nhất Việt Nam hiện nay và mời họ vào TP.HCM. Đoàn nghệ nhân có 19 người gồm thợ phá, thợ chế tác, thợ đánh bóng, thợ gỗ... Do cần có mặt bằng rộng rãi để chế tác nên tôi phải mượn khuôn viên cơ sở sản xuất ván ép của một người bạn nằm trên đường Nguyễn Cửu Vân (xã Tân Kiên, huyện Bình Chánh). Sau khi bóc tách phần đá thô, tôi quyết định chế tác thành con rồng là “đắc sách” nhất. Bởi theo quan niệm Á Đông, rồng là con vật đứng đầu trong “tứ linh” (long, lân, quy, phụng). Riêng nòi giống Việt Nam vẫn tự hào với truyền thuyết “con Rồng, cháu Tiên”. Tôi đem ý tưởng này bàn bạc với các nghệ nhân và họ đã nương theo thế đá để phác thảo nên một con rồng đầu vươn cao, đuôi cuộn trong mây... Kể từ lúc khởi công cho đến những công đoạn cuối cùng là vừa tròn 6 tháng”.

Theo các chuyên gia về đá quý thì chất liệu để tạo nên tác phẩm “Ngọc Long - Đệ
nhất linh vật” là Casidon được liệt vào hàng đá quý. Kích thước của tác phẩm: dài 3,76m, chỗ rộng nhất: 1,23m, chỗ hẹp nhất 0,58m; trọng lượng 1.548 kg. Được biết ngày 23.10.2008, Vietkings sẽ chính thức xác nhận kỷ lục cho tác phẩm này. Nguyễn Văn Hữu cũng đang xin giấy phép để tổ chức một lễ rước rồng thật long trọng. Sau đó, con rồng này sẽ được đặt lộ thiên (trong hộp kính) để ai cũng có thể đến chiêm ngưỡng. 

Hà Đình Nguyên