Nguy cơ khó lường tại Syria

29 Thanh Niên
* Mỹ dọa tiếp tục tấn công, Nga điều tàu chiến
Lược đồ bố trí lực lượng Nga - Mỹ tại khu vực /// Đồ họa: Hoàng Đình Lược đồ bố trí lực lượng Nga - Mỹ tại khu vực - Đồ họa: Hoàng Đình
Lược đồ bố trí lực lượng Nga - Mỹ tại khu vực
Đồ họa: Hoàng Đình
Mỹ và Nga có nguy cơ xô đẩy nhau vào sa lầy tại Syria và gây thêm khó khăn trong cuộc chiến chống IS nếu không cân nhắc kỹ các bước hành động tiếp theo.
Hôm qua, Mỹ tuyên bố nước này sẵn sàng tiếp tục tấn công và áp đặt các biện pháp trừng phạt kinh tế Syria. AFP dẫn lời Đại sứ Mỹ tại LHQ Nikki Haley đưa ra cảnh báo này tại phiên họp khẩn cấp của HĐBA sau khi hai khu trục hạm USS Porter và USS Ross từ phía đông Địa Trung Hải bắn khoảng 60 tên lửa Tomahawk vào căn cứ Shayrat, Syria. Trước đó, Nhà Trắng cáo buộc chính quyền của Tổng thống Bashar al-Assad đứng sau vụ tấn công bằng vũ khí hóa học ở Khan Sheikhoun làm ít nhất 86 người chết hôm 4.4 và xem chiến dịch phóng tên lửa là động thái trừng phạt.
“Mỹ đã thực hiện một bước đi được tính toán rất kỹ. Chúng tôi sẵn sàng tiếp tục hành động nhưng hy vọng sẽ không cần phải làm như thế”, bà Haley nói. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Steven Mnuchin cũng tuyên bố Washington sẽ sớm áp đặt thêm các biện pháp trừng phạt kinh tế Syria.
Nguy cơ đụng độ
Đáp lại, Văn phòng Tổng thống al-Assad ra thông cáo gọi cuộc tấn công của Mỹ là “ngu ngốc và vô trách nhiệm, thể hiện sự thiển cận và mù quáng quân sự lẫn chính trị trước thực tế”. Tương tự, Nga lên án Mỹ đã có “hành động gây hấn” vi phạm luật quốc tế và sẽ gây tổn hại “đáng kể” cho quan hệ song phương. Đến nay, Moscow là đồng minh lớn nhất của Tổng thống al-Assad và có sự hiện diện quân sự đáng kể tại Syria về mặt nhân sự lẫn khí tài. Hôm qua, Nga đã tuyên bố sẽ có biện pháp đáp trả, bao gồm củng cố hệ thống phòng không ở Syria.
Ngay trong ngày, Hãng thông tấn Tass dẫn các nguồn tin quân sự và ngoại giao cho biết tàu hộ tống Đô đốc Grigorovich của Nga đã được triển khai đến căn cứ cảng Tartus ở miền tây Syria và có thể lưu lại trong hơn một tháng. Theo giới quan sát, đây là động thái “thể hiện sức mạnh” đầu tiên của Nga sau vụ tấn công, nhưng hiện chưa có thông tin về tàu Đô đốc Grigorovich sẽ làm gì khi chạm mặt các khu trục hạm Mỹ.
Theo Sputnik, tàu Đô đốc Grigorovich có độ choán nước 4.000 tấn và được biên chế cho Hạm đội Biển Đen vào tháng 6.2016. Tàu được trang bị 8 tên lửa hành trình Kalibr, hệ thống phòng thủ tên lửa Shtil-1, pháo 100 li A-190, cùng súng phòng không và ngư lôi. Hiện, ở vùng biển ngoài khơi căn cứ Latakia của Syria cũng đang có sự hiện diện của 2 tuần dương hạm Nga mang hệ thống phòng không S-300.
Cũng trong ngày 8.4, CNN đưa tin Lầu Năm Góc đang điều tra liệu Nga có dính líu vào vụ tấn công bằng vũ khí hóa học hay không. Đại sứ Mỹ Haley tuyên bố nhiều khả năng Nga “biết vẫn còn vũ khí hóa học ở Syria” hoặc có thể Moscow “đã bị Damascus lừa gạt. Quân đội Mỹ tuyên bố đã ghi nhận một máy bay không người lái “của Nga” hiện diện gần bệnh viện chữa trị các nạn nhân vũ khí hóa học ở Khan Sheikhoun trước khi nơi này bị oanh tạc. Vì thế, Lầu Năm Góc nghi ngờ có thể máy bay Nga ném bom bệnh viện để hủy bằng chứng hay không.
Đáp lại, phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov khẳng định: “Điều đó không đúng sự thật”, còn Bộ Quốc phòng Nga tuyên bố không tiến hành bất kỳ vụ bắn phá nào tại Khan Sheikhoun. Cơ quan này cũng xác nhận máy bay của quân đội Syria đã tấn công thị trấn Khan Sheikhoun hôm 4.4. Về thủ phạm vụ tấn công hóa học, Moscow tuyên bố “thông tin đã được kiểm chứng” cho thấy máy bay quân chính phủ Syria đánh trúng một kho chứa đầy chất độc do “quân khủng bố” sử dụng.
Hiện chưa rõ cuộc điều tra của Mỹ có đẩy hai nước tiến gần hơn đến “bờ vực đụng độ quân sự” như cảnh báo của Thủ tướng Dmitry Medvedev hay không. Tuy nhiên, Nga tỏ ra cương quyết với quyết định ngừng thỏa thuận phối hợp hành động song phương ký vào tháng 10.2015 nhằm tránh nguy cơ xảy ra sự cố ngoài tính toán trên vùng trời Syria. Tass dẫn lời phát ngôn viên Bộ Quốc phòng Igor Konashenkov khẳng định đường dây nóng liên lạc giữa hai nước nhằm thực hiện thỏa thuận chính thức tạm ngưng từ 0 giờ ngày 8.4.
Nguy cơ khó lường tại Syria - ảnh 1
Tàu hộ tống Đô đốc Grigorovich của Nga
Ảnh: Reuters
Hệ quả khôn lường
Trong khi đó, các chuyên gia quân sự Mỹ đều cho rằng nước này cần cân nhắc kỹ lưỡng các động thái tiếp theo và việc mở thêm chiến dịch quân sự tại Syria có thể gây ra nhiều hậu quả khôn lường. Theo tờ The Washington Post, nếu Mỹ tiếp tục chiến dịch quân sự nhằm vào Syria thì điều này có thể làm tăng nguy cơ mở rộng cuộc xung đột, nhất là lôi kéo Nga vào một cuộc đối đầu trực tiếp.
Thách thức lớn nhất cho Tổng thống Donald Trump là sự hiện diện của lính Nga trên chiến trường Syria. Mọi cuộc không kích nhằm vào Syria đều có thể gây thương vong cho cả quân Nga. Trong vụ tấn công vừa qua, khoảng 100 binh sĩ Nga đồn trú tại căn cứ Shayrat đã được báo trước trong khoảng 60 - 90 phút nhưng không có gì bảo đảm điều này sẽ được tiếp tục khi đường dây nóng giữa hai bên đã bị đình chỉ.
Mối lo ngại lớn khác khi Mỹ quyết định mở nhiều đợt tấn công liên tiếp tại Syria là hệ thống phòng không của quân chính phủ lẫn do Nga bố trí sẽ không “nhịn” như hôm 7.4 nữa. “Cả 2 năm nay, máy bay của liên quân quốc tế chống IS do Mỹ dẫn đầu đã bay vòng quanh và xuyên qua hệ thống phòng không Nga và Syria một cách vô sự. Nếu Mỹ tiếp tục tấn công vào chính quyền al-Assad, có thể máy bay liên quân sẽ đối diện nguy cơ rất lớn, cựu quan chức quốc phòng Mỹ Andrew Exum cảnh báo. Điều này có thể dẫn tới một cuộc xung đột toàn diện kéo rất nhiều bên khác tham gia và phe có lợi nhất chính là IS.
Dư địa ngoại giao
Vì những lý do trên, có vẻ như Mỹ và Nga vẫn tỏ ra đang chừa dư địa cho các nỗ lực ngoại giao và chính trị để tránh tình hình vượt tầm kiểm soát. Ẩn ý này thể hiện qua tuyên bố “hy vọng sẽ không cần phải làm như thế” của Đại sứ Nikki Haley, còn Ngoại trưởng Mỹ Rex Tillerson nói Washington đang theo dõi sát sao phản ứng của chính phủ Syria để cân nhắc hành động tiếp theo. Theo dự kiến, ông Tillerson sẽ đến Moscow từ 11 - 12.4 để hội đàm với người đồng cấp Sergey Lavrov cũng như gặp Tổng thống Vladimir Putin, và đến nay Bộ Ngoại giao Nga cho biết chuyến thăm vẫn sẽ diễn ra đúng lịch trình để “chờ nghe giải thích về vụ tấn công”. Giới quan sát cho rằng ngoại trưởng Mỹ sẽ tìm cách bảo đảm với người Nga rằng các cuộc không kích chỉ nhằm trừng phạt chính quyền ông al-Assad vì sử dụng vũ khí hóa học, chứ không nhằm làm nghiêng cán cân trong cuộc nội chiến tại Syria.
Chứng khoán giảm, dầu vẫn cao
Vụ tấn công Syria cùng báo cáo không như mong đợi về tình hình việc làm tại Mỹ khiến chỉ số chứng khoán tại Phố Wall sụt giảm vào lúc kết thúc giao dịch hôm qua.
Theo Reuters, các nhà đầu tư đang chờ đợi những diễn biến tiếp theo sẽ tác động như thế nào đến khả năng duy trì chính sách “thân doanh nghiệp” của Tổng thống Donald Trump. Cụ thể, chỉ số Dow Jones giảm 6,85 điểm còn 20.656,1 điểm, S&P 500 giảm 1,95 điểm còn 2.355,54 điểm, và Nasdaq giảm 1,14 điểm còn 5.877,81 điểm. Tuy nhiên, các công ty quốc phòng lại hưởng lợi từ quyết định tấn công Syria với cổ phiếu của Tập đoàn Raytheon tăng 1,5%, Lockheed Martin tăng 1,2%, Northrop Grumman tăng 0,9% và Boeing tăng 0,8%. Trong khi đó, giá dầu vẫn ở mức cao nhất trong vòng 1 tháng qua; giá dầu Brent tăng 35 xu Mỹ, đạt 55,24 USD/thùng; còn giá dầu WTI tăng 54 xu Mỹ, đạt 52,24 USD/thùng.
Khang Huy

Bình luận

User
Gửi bình luận
Vh

Vh

" Ai vô trách nhiệm " câu này phải dành để chính quyền Syria và Nga trả lời chứ không phải Mỹ . Vũ khí hoá học đã được sử dụng để cướp đi sinh mạng hàng trăm người dân trong đó không ít là trẻ em và hàng trăm người khác bị thương , tại thời điểm xảy ra chỉ có hai hoạt động không quân trên bầu trời Syria là được hoạt động gồm máy bay Nga và Syria . Nếu Nga thông báo tại thời điểm đó không Nga không hoạt động thì chỉ có không quân Syria ném bơm . Nếu Không quân syria nói không sử dụng bơm hoá học và đổ thừa là bơm ném trúng nơi cất vũ khí hoá học của phe nổi dậy thì đây là hành động nguỵ biên . Giả sử nếu phe nổi dậy có vũ khí hoá học tại sao họ không sử dụng để đối phó với phe chính phủ mà lại cất dấu để tự hại mình và làm sao họ lại có thể sở hữu vũ khí hoá học mà cộng đồng thế giới không biết bởi người của LHQ lúc nào cũng có hiện diện tại Syria !? . Chỉ có những ai vô trách nhiệm mới đã kích hành động của Mỹ và im lặng trước những hành động sử dụng vũ khí giết người hàng loạt ( hầu như chưa thấy Nga và chính phủ Syria chính thức lên án về hành động sử dụng vũ khí hoá học tại Khan Sheikhoun .) .
Alo

Alo

Nếu vũ khí nào cũng đem ra sử dụng liền thì cần gì cái kho để mà đánh trúng? giải thích của bạn về việc phe nổi dậy không sử dụng vũ khí hóa học là không hợp lý. Hành động của Mỹ trong trường hợp này là sai hoàn toàn, kiểu như không cần điều tra kĩ lưỡng, không cần bằng chứng, Mỹ muốn là Mỹ làm. Ủa? từ khi nào mà Mỹ tự do hành động như một ông Hoàng của thế giới vậy?
chế miên

chế miên

Hãy xem hiện tình đổ nát , khốn khó của người dân Irak , Liabya thì biết ai là người vô trách nhiệm : tạo chứng cớ giả tạo , tấn công vào một quốc gia có chủ quyền bỏ qua luật pháp quốc tế... những chuyện này có khó nhận ra đâu nhỉ ??
4 phản hồi
Mai Xuân Dinh

Mai Xuân Dinh

Mỹ và Nga đều cho rằng Syria là vấn đề cốt lõi của quốc gia. Vấn đề là trong cuộc chiến này phe chính phủ Syria rất yếu chủ yếu dựa vào Nga. Nga có thể cầm cự ở Syria tính bằng năm chứ không thể hàng chục năm. Rốt cuộc rồi Nga cũng như dã tràng xây cát mà thôi... Mỹ, EU và có thể cả Trung Quốc đều không muốn Nga bá đạo ở Syria... cấm vận quốc tế đối với Nga sẽ dài dài và Nga sẽ sa lầy trong những toan tính mang sức mạnh cơ bắp...
Khac Vy

Khac Vy

Mỹ chẳng có bằng chứng và cũng không có tư cách gì để trừng phạt nước khác. Đây là hành động xâm lược cần phải vạch mặt và lên án. Mỹ đã vi phạm luật pháp quốc tế ỷ đông hiếp cô chứ chẳng sạch sẽ, cũng chẳng dọa nạt được ai đâu.
Vũ

Chuyện 1 chính phủ dùng chất hoá học cấm đối với người dân vô tội không còn là chuyện nội bộ nữa mà là chuyện của thế giới. Giống như trong gia đình mà cha mẹ hành hạ con cái là chuyện của xã hội và bắt buộc chính quyền phải can thiệp. Mỹ tấn công không phải là xâm lược mà là người bảo vệ người. Và đây cũng không phải lần đầu chính phủ Syria dùng vũ khí hoá học.
Nam Nguyen

Nam Nguyen

Biết thì thưa thốt chứ đừng có nói khơi khơi. Obama đã k đánh Syria và cho chuyển mọi vũ khí hóa học qua Nga. Luật à ? Nga vào Syria để giúp đỡ Assad thì ok à ? Khi 1 quốc gia sử dụng vũ khí hóa học hay hạt nhân họ đã vượt qua lằn ranh quy ước quốc tế về vũ khí.
6 phản hồi
baohi

baohi

Tui ko bao giờ cho rằng vì vụ "chất độc" mà Trump quyết định bắn tên lửa Tomahawk.Mọi thứ đã được lập trình từ trước rồi,từ khi gặp Thủ tướng Israel...;Chúng ta sẽ coi xem việc Mỹ dính sâu vào Syria và cái kết đắng thế nào...;ngay việc giúp người Kurd đã chứa đựng mâu thuẫn với Thổ và ko có ánh sáng cho giải quyết mâu thuẫn này...chứ chưa nói vấn đề chống IS...
Xem thêm bình luận

VIDEO ĐANG XEM NHIỀU

Đọc thêm