Độc đáo 'Gành Đá Đĩa' trên núi ở Phú Yên với kết cấu địa chất đặc biệt

6 Thanh Niên Online
Một gành đá giống với địa chất của Gành Đá Đĩa ở xã An Ninh Đông, H.Tuy An (Phú Yên) được tìm thấy ở xã An Phú, TP.Tuy Hòa.
Khu gành đá có kết cấu như Gành Đá Đĩa xã An Ninh Đông, H.Tuy An (Phú Yên) vừa mới tìm thấy trong lúc khai thác đá /// Ảnh: Đức Huy Khu gành đá có kết cấu như Gành Đá Đĩa xã An Ninh Đông, H.Tuy An (Phú Yên) vừa mới tìm thấy trong lúc khai thác đá - Ảnh: Đức Huy
Khu gành đá có kết cấu như Gành Đá Đĩa xã An Ninh Đông, H.Tuy An (Phú Yên) vừa mới tìm thấy trong lúc khai thác đá
Ảnh: Đức Huy
Một gành đá giống như Gành Đá Đĩa (thắng cảnh thiên nhiên quốc gia ở xã An Ninh Đông, H.Tuy An, Phú Yên) được phát hiện khi khai thác đá tại mỏ đá ở xã An Phú, TP.Tuy Hòa (Phú Yên).

Phát hiện "Gành Đá Đĩa" thứ hai trên núi ở Phú Yên

Phát hiện cách đây khoảng 15 năm?

Hiện mỏ đá này đã được UBND tỉnh Phú Yên cấp phép cho Công ty Cổ phần xây dựng giao thông Phú Yên khai thác. Khu vực khai thác có ít nhất 3 vị trí với diện tích khá rộng, có bán kính khoảng 1 km. Ở đây có những khối đá lớn nứt theo mạch dọc, tạo thành những cột thẳng đứng hoặc xiên, có chỗ lại xếp trải dài hoặc nghiêng.

Đá chủ yếu có tiết diện hình lục giác, hình vuông, lớp nọ xếp nối lên lớp kia, giống như đĩa chồng lên nhau.

Độc đáo 'Gành Đá Đĩa' trên núi ở Phú Yên với kết cấu địa chất đặc biệt  - ảnh 1

Khu vực khai thác mỏ đá, nơi phát hiện gành đá có kết cấu địa chất đặc biệt

Ảnh: Đức Huy

Theo tìm hiểu của PV Thanh Niên, khu vực này được nhà báo, nhiếp ảnh gia Dương Thanh Xuân phát hiện cách đây khoảng 15 năm trong một lần săn ảnh. Tuy nhiên, ông Xuân cho biết thời điểm đó khi phát hiện chỉ nhìn thấy một vạt rất nhỏ, nên chỉ chụp lại, đăng tin trên Báo Phú Yên.

“Kể từ đó, tôi nghĩ chắc là khu vực này đã khai thác xong rồi. Nhưng không ngờ, bây giờ khu vực này phát lộ ra nhiều vị trí rất đẹp”, ông Xuân nói.

Độc đáo 'Gành Đá Đĩa' trên núi ở Phú Yên với kết cấu địa chất đặc biệt  - ảnh 2

Từng khối đá xếp chồng lên nhau

Ảnh: Đức Huy

Nhiều khu vực có địa chất đá giống Gành Đá Đĩa

Ông Phạm Văn Bảy, Giám đốc Sở VH - TT - DL tỉnh Phú Yên, cho biết ngoài khu vực gành đá ở xã An Phú, TP.Tuy Hòa thì còn nhiều nơi đá có cấu trúc giống như Gành Đá Đĩa được tìm thấy. 
Độc đáo 'Gành Đá Đĩa' trên núi ở Phú Yên với kết cấu địa chất đặc biệt  - ảnh 3

Có những khối đá bị phân hủy không còn nguyên vẹn

Ảnh: Đức Huy

Ở khu vực Vực Hòm (xã An Lĩnh, H.Tuy An) cũng phát hiện những khối đá có hình thù đẹp. Đá nằm sát khu vực mép nước của Vực Hòm và một phần ăn sâu vào vách núi. Các khối đá vuông, dựng thẳng đứng, phía trên có nhiều cây mọc tạo nên không gian hoang sơ. Hay như ở xã An Xuân, H.Sơn Hòa cũng tìm thấy những khối đá ở đây giống như đá Gành Đá Đĩa.
“Hiện Phú Yên đang khảo sát, đánh giá để xây dựng công viên địa chất toàn cầu. Ngoài khu vực này, trên cao nguyên Vân Hòa có nhiều khu vực có địa chất giống Gành Đá Đĩa. Đây là cũng là một trong những điểm nhấn về tiêu chí đánh giá địa chất toàn cầu. Một trong những tiêu chí là phải phát hiện nhiều điểm đặc trưng của địa chất”, ông Bảy nói.
Độc đáo 'Gành Đá Đĩa' trên núi ở Phú Yên với kết cấu địa chất đặc biệt  - ảnh 4

Những khối đá thắng đứng như cũng bị đứt gãy

Ảnh: Đức Huy

Ông Bảy cho biết thêm, qua đợt này, Sở VH - TT - DL tỉnh Phú Yên kiến nghị UBND tỉnh Phú Yên chỉ đạo Sở TN - MT tỉnh Phú Yên khảo sát, thăm dò những khu vực ở cao nguyên Vân Hòa có đặc trưng địa chất tương đồng. “Tôi nghĩ ở Phú Yên còn nhiều nơi có địa chất như Gành Đá Đĩa mà chưa phát hiện ra, vì khu vực này trước đây là núi lửa”, ông Bảy nói thêm.

Cần nghiên cứu bảo tồn

Ông Phạm Văn Bảy cũng cho biết thêm, qua khảo sát thì thấy các khu vực đá này có giá trị về mặt địa chất rất tốt và có thể phục vụ cho phát triển du lịch. Vì thế Sở VH - TT - DL tỉnh Phú Yên sẽ có kiến nghị UBND tỉnh Phú Yên cầu các công ty khai thác đá dừng khai thác và bảo vệ những khu vực đá có hình thù đẹp, có đặc trưng giống như Gành Đá Đĩa.
“Ngoài ra, chúng tôi còn kiến nghị UBND tỉnh Phú Yên chỉ đạo Sở TN - MT tỉnh Phú Yên cùng với các ngành chức năng, trong đó có Sở VH - TT - DL tỉnh Phú Yên tiến hành, khảo sát, đánh giá lại toàn bộ khu vực đó để mà nhận định khu vực này có có nhiều vị trí giống như vị trí đã phát hiện hay không?", ông Bảy nói.
Theo ông Bảy, cần phải bảo tồn những vị trí vừa phát lộ ra. “Theo tôi nhận định, nếu khảo sát vi mô lớn thì chắc còn nhiều vị trí độc đáo nữa. Khu vực này rất thuận lợi vì gần TP.Tuy Hòa, đường đi cũng thuận lợi mà độc đáo là mình đã có Gành Đá Đĩa gần với biển, giờ có gành đá nằm trên đồi. Nếu khảo sát đánh giá tốt để đưa ra phương án bảo tồn thì có thể phát triển du lịch tốt”, ông Bảy nhận định.

Bình luận 6

Gửi bình luận
Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu
  • Tối thiểu 10 chữ
  • Tiếng Việt có dấu
  • Không chứa liên kết
Phong Vu

Phong Vu

Đá basalt này lạ mắt nhưng không quá hiếm trên thế giới, do là loại đá co rút tương đối quá nhiều khi nguội. Núi lửa phun basalt lava nóng chảy, lava nóng đỏ nguội dần từ mặt đất hoặc mặt vách núi tiến vào thân giữa khối đá, các vết nứt do đá basalt co rút từ mặt ngoài chạy dần vào thân đá tao các khối đá xếp khít nhau. Khối đá basalt đa số là hình lục lăng, một ít ngũ lăng và số nhỏ có nhiều hoặc ít cạnh hơn. Hình lục lăng là mạng đường nứt trên mặt khi bắt đầu nguội có tổng chiều dài ngắn nhất, để nứt ít nhất, mà xả ra được thế năng nội ứng nhiều nhất.
trần văn chính

trần văn chính

Có lẽ bạn học địa chất công trình! bạn đã hiểu về nguyên lý, cảm ơn bạn đã phân tích kỹ vậy! cần có người như bạn để xã hội này phát triển!
Nguyễn Phương

Nguyễn Phương

Không hiếm nhưng hình như trên thế giới chỉ có ba điểm giống như Gành đá dĩa Phú Yên, cấu tạo đá rất đều như từ lò đúc ra. Không hiếm thì cũng khó tìm.
Nguyễn Văn Đạt

Nguyễn Văn Đạt

Cho dừng khai thác, để bảo tồn.
cao thi thảo

cao thi thảo

may mà dá này không hiếm thế hệ còn nhìn thấy nó hiếm thì hô biến từ ngàn năm nay rùi
Giang Thanh HN

Giang Thanh HN

Ở Quảng Ngãi cũng có Gành Đá Đĩa, ngay đối diện bến tàu đi đảo Lý Sơn (Cảng Sa Kỳ) - Gọi là Thạch Ky. Cách bãi biển Mỹ Khê chừng 3km. Khu này chỉ có dăm ba em học sinh ra chơi và rất vắng. Diện tích cỡ bàng 1/3 ở Phú Yên.

VIDEO ĐANG XEM NHIỀU

Đọc thêm