Toàn cảnh ‘siêu đô thị’ TP.HCM tầm nhìn 100 năm

TP.HCM100 NĂM TẦM NHÌN

Đang mở không gian thành phố…

Quy hoạch tổng thể TP.HCM

Toàn cảnh ‘siêu đô thị’TP.HCMTầm nhìn 100 năm

Để vươn tầm thành “siêu đô thị” thuộc top 100 thành phố toàn cầu vào năm 2030, TP.HCM sẽ tái cấu trúc không gian và đầu tư hạ tầng ra sao?

KHÁM PHÁ THÀNH PHỐ ↓

Khu trung tâm hai bờ sông Sài Gòn và khu đô thị mới Thủ Thiêm nhìn từ trên cao. Ảnh: Bùi Quốc Hoàng

Không gian mở rộng
diện tích sau sáp nhập
Bộ máy quản trị
đơn vị hành chính: 113 phường, 54 xã, 1 đặc khu
Quy mô con người
dân số dự kiến năm 2030 và 2050
Cấu trúc phát triển
vùng quản trị · cực động lực · trung tâm vệ tinh

Sau sáp nhập, TP.HCM bước vào quá trình tổ chức lại không gian phát triển trên quy mô chưa từng có. Định hướng cho quá trình này được xác định trong Quy hoạch tổng thể TP.HCM thời kỳ 2025 - 2050, tầm nhìn 100 năm, vừa được UBND TP.HCM phê duyệt tại Quyết định 7308/QĐ-UBND ngày 31.10.

Theo đó, đến năm 2030, TP.HCM trở thành đô thị đặc biệt, văn minh, hiện đại, giữ vai trò trung tâm kinh tế, tài chính, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, logistics, hội nhập quốc tế; có vị trí nổi trội trong khu vực Đông Nam Á và thuộc nhóm thu nhập cao.

Đô thị TP.HCM nhìn từ trên cao.
Đô thị TP.HCM nhìn từ trên cao. Ảnh: Bùi Quốc Hoàng

Không gian phát triển mới này được định hình trên diện tích khoảng 6.772 km² với 168 đơn vị hành chính, gồm 113 phường, 54 xã và đặc khu Côn Đảo.

Để quản trị hiệu quả trên địa bàn rộng lớn, quy hoạch chia thành phố thành 10 vùng quản trị phát triển dựa trên đặc thù và mật độ dân số. Trong đó, vùng lõi đô thị - tài chính - quản trị - di sản chỉ rộng khoảng 17.000 - 17.500 ha nhưng dự kiến có 5,9 - 6,2 triệu dân, mật độ cao nhất thành phố.

BẢN ĐỒ TƯƠNG TÁC

10 vùng quản trị phát triển TP.HCM

Phố đi bộ Nguyễn Huệ đông người dịp cuối tuần.
Du khách nước ngoài dạo phố trung tâm cùng bạn bè người Việt.
Người trẻ tụ hội tại không gian công cộng khu trung tâm.
Người dân và du khách theo dõi chương trình nghệ thuật trước trụ sở UBND TP.HCM.
Du khách chụp ảnh khi pháo hoa thắp sáng bầu trời bên sông Sài Gòn.

Quy mô dân số của thành phố cũng không ngừng gia tăng. Dự kiến đến năm 2030, TP.HCM có khoảng 18 triệu người; lực lượng lao động khoảng 8,2 triệu người.

Đi cùng quy mô dân số ấy, TP.HCM đặt mục tiêu tăng trưởng tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) tối thiểu 10,5%/năm trong giai đoạn 2026 - 2030. Đà tăng trưởng này đưa quy mô kinh tế thành phố đạt 200 - 225 tỉ USD vào năm 2030 và 850 - 900 tỉ USD vào năm 2040.

Từ 14.500 USD năm 2030 lên 90.000 USD năm 2050Mục tiêu GRDP bình quân đầu người tối thiểu theo Quyết định 7308

Tương ứng, GRDP bình quân đầu người dự kiến tăng từ mức tối thiểu 14.500 USD (năm 2030) lên 90.000 USD vào năm 2050, gấp hơn 10 lần so với năm 2025 (khoảng 8.944 USD).

02 / KINH TẾ

GRDP bình quân đầu người

Theo tính toán của liên danh tư vấn VIUP - BCG - Nikken Sekkei, để chuyển từ mức tăng trưởng 5,5%/năm giai đoạn 2022 - 2025 sang tăng trưởng hai con số, TP.HCM cần 10 ngành trụ cột đóng góp thêm 5 - 6 điểm phần trăm. Đóng góp lớn nhất đến từ sản xuất tiên tiến, trung tâm tài chính khu vực, dịch vụ số và trí tuệ nhân tạo (AI), trung tâm logistics tiên tiến.

KINH TẾ / 10 NGÀNH TRỤ CỘT

Động lực cho tăng trưởng hai con số

Cùng với sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế, cơ cấu sử dụng đất của TP.HCM cũng thay đổi theo hướng đô thị hóa. Đến năm 2030, đất xây dựng toàn thành phố tương đương 41 - 43% tổng diện tích quy hoạch (khoảng 280.000 - 290.000 ha).

Đến năm 2050, khu vực phát triển đô thị tăng lên 240.000 - 265.000 ha, trong khi khu vực phát triển nông thôn và sản xuất nông nghiệp thu hẹp dần, từ 295.000 - 330.000 ha năm 2030 xuống còn 185.000 - 205.000 ha.

03 / KHÔNG GIAN ĐẤT

Định hướng sử dụng đất

PHẦN 2

Giao thông đa phương thức, đô thị phát triển theo các tuyến metro

Tuyến metro số 1 Bến Thành – Suối Tiên, tuyến đường sắt đô thị đầu tiên đang vận hành của TP.HCM. Ảnh: Bùi Quốc Hoàng

Để kết nối các cực, các vùng, quy hoạch xác định giao thông là một trong những khâu đột phá chiến lược.

Về đường bộ, thành phố ưu tiên hoàn thiện các tuyến cao tốc, Vành đai 3, Vành đai 4; nghiên cứu Vành đai 5 cùng các tuyến vành đai trung gian 2,5 và 3,5.

Với đường sắt đô thị, quy hoạch xác định đây là xương sống của hệ thống vận tải hành khách công cộng và là công cụ tổ chức lại không gian đô thị. Theo đó, đến năm 2030 thành phố có 7 tuyến đường sắt đô thị, tổng chiều dài khoảng 255 km. Đến năm 2050, thành phố hoàn thành mạng lưới 18 tuyến dài khoảng 960 km, cùng khoảng 450 km đường sắt nhẹ, xe điện mặt đất.

04 / MẠNG LƯỚI METRO

Mạng lưới metro đến năm 2030

Một gia đình chụp ảnh lưu niệm bên đoàn tàu metro số 1 dịp Quốc khánh.
Hành khách chờ tàu trên sân ga trên cao của tuyến Bến Thành – Suối Tiên.
Tuyến metro số 1 chạy song song xa lộ, hướng về khu trung tâm.
Hành khách qua cửa soát vé tại một nhà ga metro.
Người dân đi metro dịp lễ, khi tuyến đường sắt đô thị đầu tiên đã trở thành lựa chọn đi lại quen thuộc.

Gắn với hệ thống giao thông này, quy hoạch định hướng hình thành mạng lưới hành lang TOD (phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng) cấp vùng, cấp thành phố.

Các khu vực quanh nhà ga, đầu mối giao thông phát triển theo hướng đô thị nén, đa chức năng, kết hợp nhà ở, thương mại, dịch vụ và không gian công cộng. Mục tiêu là hình thành mạng lưới đô thị có khả năng kết nối thuận tiện, hướng tới mô hình đô thị 15 phút và thành phố đa tâm 30 phút. Vận tải hành khách công cộng dự kiến đảm nhận khoảng 35 - 50% nhu cầu đi lại năm 2030 và đạt 65% giai đoạn 2045 - 2050.

Khu vực quanh ga Bến Thành, đầu mối của mạng lưới metro.
Khu vực quanh ga Bến Thành, đầu mối của mạng lưới metro. Ảnh: Bùi Quốc Hoàng

Ngoài đường bộ và đường sắt, thành phố định hướng phát triển giao thông thủy, hàng hải, hệ thống cảng sông và các đầu mối trung chuyển hàng hóa. Cảng Cái Mép - Thị Vải, cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ và cụm cảng Cái Mép Hạ được xác định là những hạ tầng chiến lược, tạo kết nối giữa sản xuất, logistics và thị trường quốc tế.

Bên cạnh hạ tầng giao thông, quy hoạch đặt các chỉ tiêu về chất lượng sống như diện tích sàn nhà ở bình quân khoảng 40 m²/người; hệ thống y tế đạt 40 - 50 giường bệnh/10.000 dân.

PHẦN 3

Siêu đô thị đa cực, đa trung tâm

Với cấu trúc 5 cực động lực, 5 hệ liên kết chiến lược và 5 trung tâm vệ tinh, TP.HCM hướng đến mô hình siêu đô thị đa cực, đa trung tâm. Trong đó, các cực động lực tập trung những ngành kinh tế chủ lực; các trung tâm vệ tinh bổ trợ về việc làm, dịch vụ và hạ tầng; còn 5 hệ liên kết chiến lược bảo đảm kết nối toàn thành phố.

5 cực động lực được xác định cụ thể như sau:

01

Cực lõi

Tài chính, dịch vụ quốc tế

Sài Gòn – Chợ Lớn – Thủ Thiêm và hai bên sông Sài Gòn đoạn trung tâm. Trung tâm quản trị, tài chính, thương mại, du lịch, văn hóa và kinh tế sáng tạo; ưu tiên tái thiết đô thị hiện hữu, bảo tồn di sản, khai thác không gian ngầm.

02

Cực Đông

Đổi mới sáng tạo

Thủ Đức – Thuận An – Dĩ An – Tân Uyên, kết nối sân bay Long Thành. Công nghệ cao, AI, bán dẫn, R&D, giáo dục đại học, khởi nghiệp và đô thị tri thức.

03

Cực Bắc

Công nghiệp, logistics

Thủ Dầu Một – Bến Cát – Bàu Bàng. Chuyển từ khu công nghiệp đơn chức năng sang hệ sinh thái công nghiệp – logistics – đô thị – dịch vụ tích hợp.

04

Cực Nam

Cảng biển, thương mại tự do, năng lượng

Từ Châu Đức, Phú Mỹ xuống Long Sơn, Bà Rịa và khu cảng biển Cần Giờ. Cửa ngõ giao thương quốc tế của thành phố và cả nước.

05

Cực Tây

Đô thị, giáo dục, y tế

Từ xã Bình Hưng đến xã Hóc Môn. Khu đô thị đồng bộ, giáo dục, y tế chuyên sâu, triển lãm cấp vùng; hướng phát triển quan trọng để phân bố lại dân cư, giảm áp lực cho khu trung tâm.

PHẦN 4

5 trung tâm vệ tinh, mở rộng không gian sống và việc làm

Nhiều quỹ đất lớn của thành phố vẫn đang chờ phát triển. Ảnh: Bùi Quốc Hoàng

Bên cạnh 5 cực động lực, quy hoạch xác định 5 trung tâm vệ tinh, có chức năng bổ trợ cho các cực động lực, tăng việc làm, dịch vụ và hạ tầng tại chỗ, hạn chế tập trung dân cư quá mức vào khu vực lõi.

01

Côn Đảo

Du lịch sinh thái biển đảo, nghỉ dưỡng chất lượng cao, di sản lịch sử và nghiên cứu khoa học, gắn với bảo tồn hệ sinh thái rừng – biển.

02

Vũng Tàu – Long Hải – Hồ Tràm

Chuỗi đô thị du lịch nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí và dịch vụ biển quốc tế, thể thao biển, hội nghị, sự kiện và kinh tế đêm.

03

Hóc Môn – Củ Chi

Đô thị sinh thái, dịch vụ cửa ngõ Tây Bắc, công nghệ sinh học, nông nghiệp công nghệ cao, logistics nông sản, du lịch văn hóa lịch sử.

04

Bàu Bàng

Đô thị công nghiệp thế hệ mới: công nghiệp công nghệ cao, sản xuất thông minh, công nghiệp xanh, logistics đường bộ, đường sắt.

05

Bắc Tân Uyên

Dịch vụ công nghiệp, logistics, giáo dục đại học và đô thị sinh thái ven sông Đồng Nai.

Từ một đô thị dồn nén quanh khu vực lõi, TP.HCM đang hướng tới diện mạo đa cực, đa trung tâm với mạng lưới metro và các vùng chức năng rộng khắp. Quy hoạch tổng thể không chỉ là bản vẽ cho năm 2030 hay 2050, mà là lời mở đầu cho kỷ nguyên phát triển mới của trung tâm kinh tế lớn nhất cả nước.

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.