Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm bắt đầu thăm cấp Nhà nước Úc

Đón Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tại sân bay, về phía Úc có: Trung tá không quân Andrew Burke, sĩ quan danh dự, đại diện của Toàn quyền Liên bang Úc; đại tá Michael Miller, Tổng Đổng lý Văn phòng Thống đốc, Đại diện Thống đốc bang New South Wales; Bộ trưởng Bộ Công nghiệp và Đổi mới, Bộ trưởng Bộ Khoa học Tim Ayres; Phó thủ hiến bang New South Wales Prue Car; Đại sứ Úc tại Việt Nam Gillian Bird; lãnh đạo Văn phòng Thủ tướng và Nội các… Phía Việt Nam có Đại sứ Việt Nam tại Úc Phạm Hùng Tâm; Tổng lãnh sự Việt Nam tại Sydney Nguyễn Thanh Tùng; Tổng lãnh sự Việt Nam tại Perth Phạm Hải Anh; cán bộ, nhân viên các cơ quan đại diện Việt Nam tại Úc.

Ảnh: TTXVN

GIÁO DỤC LÀ một TRỤ CỘT HỢP TÁC

Đây là chuyến thăm có ý nghĩa đặc biệt khi lần đầu tiên Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Úc trên cương vị mới, cũng là chuyến thăm đầu tiên của lãnh đạo chủ chốt Việt Nam kể từ khi hai nước nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện (tháng 3.2024).

Chuyến thăm khẳng định sự coi trọng của Việt Nam với một đối tác quan trọng tại Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương và quyết tâm đưa khuôn khổ quan hệ mới đi vào chiều sâu, thực chất, hiệu quả. Trong đó, giáo dục là một trong những cột trụ trong quan hệ hợp tác giữa hai nước. Hiện có hơn 35.000 sinh viên Việt Nam đang học tập tại Úc; cộng đồng hơn 350.000 người Việt cùng các mạng lưới trí thức, doanh nhân là cầu nối bền chặt giữa hai dân tộc.

ẢNH: NGỌC LONG

Từng được trao học bổng chính phủ Úc để du học nước này vào năm 1997, thạc sĩ Lù Thị Hồng Nhâm, Giám đốc Công ty tư vấn du học Đức Anh, nhìn nhận Úc từ một nước hiếm người Việt du học, sau gần 3 thập niên đã chuyển mình thành một trong những điểm đến phổ biến nhất. Kết quả này xuất phát từ 3 động lực chính. Thứ nhất là chất lượng giáo dục, được phản ánh qua việc nhiều đại học nước này lọt vào các bảng xếp hạng đại học toàn cầu với thứ hạng cao. Thứ hai là môi trường sống thân thiện, đa văn hóa, an toàn, với cộng đồng người Việt ngày càng đông đảo. Thứ ba là chính sách cho phép đi làm trong thời gian học lẫn sau tốt nghiệp.

Một nguyên nhân khác thúc đẩy người Việt du học Úc là việc rộng cửa tuyển sinh và chính sách học bổng từ các trường và chính phủ. Điểm nổi bật nhất là nhiều trường của 2 nước hiện xét tuyển thẳng học sinh tốt nghiệp THPT ở Việt Nam vào năm nhất nếu đáp ứng yêu cầu học lực và tiếng Anh, thay vì bắt buộc học dự bị đại học hay chứng chỉ (diploma) theo quy định như trước. Theo bà Nhâm, điều này phản ánh "sự tin tưởng ngày càng lớn", giúp học sinh Việt tiết kiệm cả thời gian và chi phí học tập. "Đây là tín hiệu rất tích cực", thạc sĩ Nhâm nhấn mạnh.

Cũng theo bà Nhâm, ở bậc đại học, nhiều trường Úc có học bổng xét tự động dựa trên học lực, với mức hỗ trợ phổ biến từ 20 - 30% học phí. Song không ít trường cấp 50% hoặc lên đến 100% cho hồ sơ xuất sắc. Ở cấp chính phủ, người học có thể ứng tuyển học bổng AAS và một số học bổng do chính quyền liên bang hoặc các bang tài trợ.

Hồi cuối tháng 1, bà Sarah Hooper, nguyên Tổng lãnh sự Úc tại TP.HCM, từng thông tin với Thanh Niên rằng giáo dục là một trong những trọng tâm hợp tác, nhất là khi 2 nước nâng cấp lên quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện. Không chỉ thu hút người Việt du học Úc, các đại học Úc cũng ngày càng mở rộng hiện diện tại Việt Nam, nổi bật là Trường đại học RMIT Việt Nam và Viện đại học Sydney Việt Nam.

Ngoài ra, nhiều đại học Úc cũng triển khai các chương trình đào tạo xuyên quốc gia (TNE) tại Việt Nam, tạo điều kiện để người Việt nhận bằng cấp từ Úc mà không cần phải rời Việt Nam, "giúp mở rộng cơ hội tiếp cận nền giáo dục quốc tế với chi phí thấp hơn", theo bà Hooper. Tính riêng hoạt động liên kết đào tạo, số chương trình hiện ở mức 56, theo thống kê năm 2025 của Bộ GD-ĐT. Các chương trình này thu hút khoảng 17.000 người học Việt Nam, gần bằng một nửa số đang du học trực tiếp tại Úc.

Hoạt động hợp tác giáo dục giữa Việt Nam và Úc cũng mở rộng ra cả cấp phổ thông. Chẳng hạn, một số trường Việt Nam tham gia chương trình trao đổi giáo viên, học sinh với phía Úc, trong khi một số đơn vị Úc như Scotch AGS đang cung cấp chương trình giáo dục phổ thông theo chương trình Úc từ tiểu học đến lớp 12 tại Việt Nam. "Đây là một phần trong mối quan hệ hợp tác giáo dục rất rộng lớn giữa Úc và Việt Nam", bà Hooper nói.

KỲ VỌNG TỪ CHUYẾN THĂM

PGS-TS Ngô Tuyết Mai, chuyên gia ngành TESOL và ngôn ngữ học ứng dụng đại học Flinders (Úc), chia sẻ với Thanh Niên nhiều người Úc gốc Việt như cô đều có khao khát kết nối với quê hương qua những công việc của mình. Điều này vừa giúp quốc tế hiểu rõ hơn về đất nước, con người Việt Nam, vừa hỗ trợ các thầy cô công tác ở Việt Nam được trau dồi năng lực và cọ xát với môi trường toàn cầu, từ đó mở đường phát triển sự nghiệp quốc tế "bằng chính đôi chân mình".

Đó cũng là lý do PGS Mai kỳ vọng sau chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, cộng đồng trí thức Việt ở Úc sẽ được tạo thêm điều kiện để đóng góp thực chất vào công cuộc phát triển của đất nước. Bởi điểm mạnh của học giả trong nước là am hiểu chính sách, bối cảnh thực tiễn tại địa phương, còn người Việt ở nước ngoài lại có nhiều lợi thế về kinh nghiệm quốc tế. Kết hợp lại, đây sẽ là nguồn lực quan trọng thúc đẩy Việt Nam hiện thực hóa các mục tiêu đã đề ra.