Từ giảng đường Quảng Ngãi đến sân chơi UAV quốc tế

Một buổi sáng đầu tháng 6, khuôn viên Trường đại học Phạm Văn Đồng (Quảng Ngãi) ngập bóng cây xanh. Không khí yên bình của ngôi trường nằm bên dòng Trà Khúc khiến khó ai nghĩ rằng, chỉ ít ngày trước, những sinh viên và giảng viên nơi đây vừa trải qua những giờ phút căng thẳng tại một sân chơi công nghệ mang tầm quốc tế.

Lần đầu tham dự Cuộc thi Nghiên cứu và thiết kế thiết bị bay không người lái quốc tế UAV Contest 2026, đội thi của Trường đại học Phạm Văn Đồng đã xuất sắc giành giải khuyến khích. Thành tích tuy khiêm tốn nếu nhìn vào bảng xếp hạng, nhưng lại mang ý nghĩa đặc biệt đối với một trường đại học địa phương đang từng bước khẳng định vị thế trong lĩnh vực đào tạo công nghệ và nghiên cứu khoa học.

ẢNH: TRƯỜNG TIẾN

Bước ra sân chơi quốc tế

Cuối tháng 5.2026, tại TP.HCM, vòng chung kết Cuộc thi UAV Contest 2026 quy tụ 10 đội thi đến từ nhiều trường đại học uy tín trong và ngoài nước. Đây là sân chơi công nghệ quốc tế dành cho sinh viên đam mê tự động hóa, trí tuệ nhân tạo và hàng không không người lái. Các đội tham dự đến từ Trường đại học lớn trong nước cùng các đội quốc tế đến từ Cộng hòa Séc và Slovakia.

Trong dàn thí sinh ấy, đội thi của Trường đại học Phạm Văn Đồng được xem là "tân binh". Nhà trường mới đăng ký tham gia cuộc thi trước thời điểm diễn ra khoảng 3 tháng. Không có nhiều thời gian chuẩn bị, nguồn linh kiện khan hiếm, kinh nghiệm thi đấu quốc tế gần như bằng không, nhưng những người trẻ đến từ Quảng Ngãi vẫn quyết định bước vào cuộc chơi với tâm thế học hỏi.

Đề bài năm nay xoay quanh chủ đề cứu nạn cứu hộ và phòng cháy chữa cháy. Các đội phải điều khiển UAV thực hiện hàng loạt nhiệm vụ trên sa hình mô phỏng thực tế, bao gồm cả phần điều khiển bằng tay và vận hành tự động. Mỗi sai sót nhỏ đều có thể khiến đội thi mất điểm hoặc thất bại hoàn toàn.

ẢNH: HẢI PHONG

Những đêm trắng của thầy và trò

Ít ai biết rằng phía sau thành tích đầu tiên ấy là nhiều tháng ngày miệt mài của các giảng viên và sinh viên. Người được nhắc đến nhiều nhất trong đội thi là Võ Hoàng Triết, giảng viên trẻ của Khoa Kỹ thuật - Công nghệ. Năm 2017, sau khi tốt nghiệp THPT, Triết nhận học bổng du học tại Úc, theo học ngành Cơ điện tử. Sau đó anh tiếp tục hoàn thành chương trình thạc sĩ ngành Điện - Điện tử tại Đại học Sydney. Cuối năm 2025, Triết trở về quê hương Quảng Ngãi và đầu quân cho Trường đại học Phạm Văn Đồng. Cơ duyên đến với UAV Contest 2026 bắt đầu khi nhà trường có buổi làm việc với Trường đại học Tôn Đức Thắng và được giới thiệu về cuộc thi. "Ban đầu chúng tôi chỉ xác định tham gia để giao lưu, học hỏi. Đây là sân chơi rất lớn nên không đặt nặng chuyện thành tích", anh Triết nhớ lại.

Nhưng càng tìm hiểu, nhóm càng bị cuốn hút bởi bài toán kỹ thuật mà cuộc thi đặt ra. Riêng việc tìm mua linh kiện đã mất gần một tháng do nhiều thiết bị điện tử chuyên dụng khan hiếm trên thị trường. Sau đó là giai đoạn lắp ráp, lập trình, thử nghiệm và khắc phục lỗi. "Nhiều hôm thầy trò làm việc xuyên đêm. Có những lần UAV vừa cất cánh đã gặp sự cố, phải tháo ra làm lại từ đầu. Mỗi lỗi kỹ thuật đều buộc cả nhóm phải tìm nguyên nhân rồi thử nghiệm lại nhiều lần", anh Triết kể.

ẢNH: HẢI PHONG

Trong đội thi năm nay có Phạm Ngọc Tùng, sinh viên năm nhất Khoa Kỹ thuật - Công nghệ. Tùng là người trực tiếp điều khiển UAV trong phần thi đấu quan trọng nhất. Từ một sinh viên mới bước chân vào giảng đường đại học, mọi thứ về UAV đều xa lạ. Nhờ sự hướng dẫn tận tình của các giảng viên, Tùng bắt đầu làm quen với việc lắp ráp thiết bị, nghiên cứu tài liệu và tập điều khiển thiết bị bay. Ngoài giờ học, nam sinh dành nhiều thời gian xem video hướng dẫn trên mạng, đọc tài liệu kỹ thuật và tự luyện tập. "Ban đầu em rất bỡ ngỡ. Nhưng càng tìm hiểu càng thấy công nghệ UAV rất hấp dẫn", Tùng nói.

Tại vòng chung kết ở TP.HCM, áp lực đè nặng lên các thành viên đội thi. Hai vòng đầu chưa đạt kết quả như mong muốn khiến cả đội không khỏi lo lắng.

Nhưng ở phần thi quyết định, Tùng đã điều khiển UAV thực hiện chính xác nhiệm vụ, đạt điểm tuyệt đối. Khoảnh khắc mô hình được UAV thả chính xác vào ô mục tiêu cuối cùng, cả đội như vỡ òa. "Đó là cảm giác khó quên nhất. Khi biết đội đạt giải khuyến khích, em rất vui và tự hào", Tùng chia sẻ.

Theo anh Triết, đây cũng là khoảnh khắc để lại nhiều cảm xúc nhất với toàn đội. "Khi UAV hoàn thành nhiệm vụ cuối cùng và đạt điểm tuyệt đối, mọi người ôm nhau reo hò. Bao nhiêu áp lực, thức khuya, sửa lỗi đều được đền đáp", anh Triết nói.

ẢNH: HẢI PHONG

Tiến sĩ Võ Trường Tiến, giảng viên Phòng Quản lý khoa học - Hợp tác quốc tế và thông tin tư liệu, cho biết thành công của đội thi đến từ niềm đam mê và tinh thần học hỏi của sinh viên. Dù lần đầu tham dự một cuộc thi quốc tế, các thành viên luôn giữ tâm lý thoải mái và cầu thị. "Điều đáng quý nhất là các em rất ham học hỏi. Trong quá trình thi đấu, các đội bạn cũng hỗ trợ rất nhiều, từ chia sẻ kinh nghiệm đến cho mượn linh kiện khi cần thiết", tiến sĩ Tiến cho biết.

Hướng đến những công nghệ chiến lược

Trường đại học Phạm Văn Đồng được thành lập trên cơ sở nâng cấp và sáp nhập Trường cao đẳng Sư phạm Quảng Ngãi cùng Trường cao đẳng Cộng đồng Quảng Ngãi. Đến nay, nhà trường có 46 năm truyền thống đào tạo, trong đó có 18 năm hoạt động theo mô hình đại học. Hiện trường đào tạo 14 ngành trình độ đại học và 1 ngành cao đẳng Giáo dục mầm non, phát triển theo ba nhóm ngành chủ lực gồm sư phạm, kinh tế và công nghệ - kỹ thuật. Bốn chương trình đào tạo đã được Bộ GD-ĐT công nhận đạt chuẩn chất lượng giáo dục. Năm 2023, trường tiếp tục được công nhận đạt chuẩn kiểm định chất lượng cơ sở giáo dục chu kỳ II.

ẢNH: HẢI PHONG

Theo ông Trần Đình Thám, Hiệu trưởng Trường đại học Phạm Văn Đồng, giải khuyến khích tại UAV Contest 2026 là minh chứng cho hiệu quả đào tạo của đội ngũ giảng viên trẻ, được đào tạo bài bản tại các trường đại học uy tín trong và ngoài nước. "Nhà trường xem đây là tín hiệu tích cực hơn là một thành tích để tự mãn. Điều quan trọng là chúng tôi nhìn thấy tiềm năng rất lớn của sinh viên trong lĩnh vực công nghệ cao", ông Thám nói.

Trong chiến lược phát triển thời gian tới, Trường đại học Phạm Văn Đồng xác định công nghệ số, trí tuệ nhân tạo và UAV là những lĩnh vực trọng tâm. Nhà trường sẽ tiếp tục cập nhật chương trình đào tạo theo định hướng công nghệ chiến lược quốc gia, tích hợp năng lực AI vào các ngành học; đầu tư nâng cấp các phòng thí nghiệm trọng điểm, trong đó có phòng nghiên cứu UAV. Song song đó là mở rộng hợp tác doanh nghiệp, tăng cơ hội thực hành và nghiên cứu cho sinh viên, đồng thời hỗ trợ các nhóm nghiên cứu trẻ tham gia các cuộc thi công nghệ quốc tế.