Ukraine cho biết có thể sẽ có một vòng đàm phán mới để chấm dứt cuộc chiến với Nga trong tuần này, khi cuộc xung đột chết chóc nhất châu Âu kể từ Thế chiến 2 bước sang năm thứ 5.
Một số vòng đàm phán đã diễn ra khi Washington tìm cách làm trung gian để chấm dứt xung đột, vậy tại sao một thỏa thuận lại khó đạt được đến vậy?
Điểm mắc kẹt chính là gì?
Hai bên không thể thống nhất về tương lai của Donetsk, một trong hai khu vực tạo nên vùng Donbass. Moscow hiện đã kiểm soát gần như toàn bộ khu vực còn lại là Luhansk.
Tổng thống Nga Vladimir Putin đang yêu cầu Ukraine rút lui khỏi 20% lãnh thổ Donetsk mà Nga chưa kiểm soát. Nhưng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky bác bỏ bất kỳ động thái nào như vậy.
Tổng thống Nga Vladimir Putin yêu cầu Ukraine rút lui khỏi 20% lãnh thổ Donetsk
Trong khi Moscow khẳng định Donetsk thuộc về "vùng đất lịch sử" của Nga, thì sự công nhận của quốc tế vẫn nghiêng hẳn về Ukraine.
Ông Samir Puri, chuyên gia về xung đột tại Đại học King's College London: "Người Nga muốn người Ukraine tự nguyện nhượng lại những vùng lãnh thổ đó, đặc biệt là ở Donetsk. Người Ukraine đã chiến đấu hết sức mình trong 11 năm qua để bảo vệ những vùng lãnh thổ đó, nhưng cũng lo ngại rằng việc tự nguyện từ bỏ có thể mở đường cho Nga vào các vùng lãnh thổ xa hơn về phía tây của Ukraine".
Đề xuất hòa bình 20 điểm là gì?
Dự thảo kế hoạch phác thảo các đảm bảo an ninh và hỗ trợ kinh tế cho Ukraine, cùng với một khuôn khổ không xâm phạm có giám sát với Nga. Dự thảo giữ nguyên quy mô quân đội hiện tại của Kyiv và lộ trình gia nhập EU của nước này.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky nói ông không có thẩm quyền từ bỏ lãnh thổ
ẢNH: REUTERS
Tuy nhiên, các vấn đề then chốt - bao gồm số phận của Donetsk, cách vận hành nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia, và ai sẽ giám sát khu phi quân sự nào - vẫn chưa được giải quyết. Một Hội đồng Hòa bình do ông Trump chủ trì sẽ giám sát thỏa thuận có tính ràng buộc pháp lý, thỏa thuận này sẽ kích hoạt lệnh ngừng bắn ngay lập tức khi tất cả các bên ký kết.
Có thể thỏa hiệp không?
Ông Zelensky cho biết Washington đề xuất biến Donbass thành một khu vực kinh tế tự do phi quân sự, nơi không có quân đội Nga hay Ukraine đồn trú.
Moscow cho biết có thể triển khai lực lượng vệ binh quốc gia và cảnh sát tại Donbas theo một thỏa thuận hòa bình thay vì quân đội chính quy, nhưng đây là một ý tưởng mà Kyiv khó có thể chấp nhận.
Ông Zelensky cho biết vào tháng 12 rằng Mỹ vẫn chưa quyết định ai sẽ quản lý khu vực này. Nhà Trắng chưa bình luận về các chi tiết.
Ukraine có thể từ bỏ lãnh thổ không?
Ông Zelensky cho biết ông không có thẩm quyền từ bỏ lãnh thổ Ukraine, vì hiến pháp yêu cầu phải có trưng cầu dân ý cho bất kỳ thay đổi lãnh thổ nào.
Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ chủ trì Hội đồng Hòa bình nếu thỏa thuận được ký kế
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã phản đối ý tưởng cần có một cuộc trưng cầu dân ý mà nói rằng ông mong đợi 'một số cuộc trao đổi lãnh thổ' sẽ diễn ra.
Ai đang thắng thế trên chiến trường?
Trong năm đầu tiên của cuộc chiến, Ukraine đã đẩy lùi được lực lượng Nga khỏi vùng ngoại ô Kyiv và giành lại nhiều phần lãnh thổ. Nhưng năm sau đó, cuộc phản công của họ đã thất bại.
Kể từ đó, Nga đã tiến quân chậm nhưng chắc chắn dọc theo mặt trận dài khoảng 1.200 km.
Tuy nhiên, Tổng tư lệnh Ukraine hôm 23.2 cho biết gần đây đã giành lại quyền kiểm soát hơn 240 km2 lãnh thổ dọc theo tiền tuyến phía nam. Hãng tin Reuters chưa thể xác nhận ngay tuyên bố này và Moscow cũng chưa có bình luận.
Bình luận (0)