Hầu hết người dùng internet thường có tâm lý chủ quan khi cho rằng một mật khẩu Wi-Fi phức tạp pha trộn nhiều ký tự là đã đủ để bảo vệ an toàn cho mạng gia đình. Tuy nhiên, mật khẩu Wi-Fi thực chất chỉ là lớp phòng thủ bề nổi. Bộ định tuyến (router) nắm giữ quyền lực lớn hơn nhiều, khi là nơi quyết định quyền thay đổi hệ thống, cơ chế giao tiếp và mức độ tin cậy của mọi thiết bị. Nếu không thiết lập chính xác các cài đặt chuyên sâu trong bảng quản trị, hệ thống mạng của bạn vẫn hoàn toàn trống trải trước các làn sóng tấn công không gian mạng.
Những điểm yếu 'chí mạng' biến router Wi-Fi thành công cụ cho hacker
Lỗ hổng đầu tiên và phổ biến nhất nằm ở mật khẩu quản trị (admin) của router, thứ vốn kiểm soát toàn bộ quy luật của hệ thống mạng chứ không chỉ dừng lại ở quyền truy cập mạng như mật khẩu Wi-Fi. Theo khảo sát năm 2025 của Broadband Genie, có tới 81% người dùng chưa bao giờ thay đổi mật khẩu quản trị mặc định, giúp kẻ gian dễ dàng tra cứu thông tin đăng nhập từ các cơ sở dữ liệu có sẵn để kiểm soát toàn bộ router. Người dùng cần truy cập ngay địa chỉ bảng quản trị (như 192.168.0.1 hoặc 192.168.1.1) để đổi thông tin đăng nhập của tài khoản admin, đồng thời tắt tính năng quản trị từ xa nếu không thực sự có nhu cầu sử dụng khi ở bên ngoài.
Nhiều người thường bỏ qua việc đổi mật khẩu quản trị của router
ẢNH: PHONG ĐỖ
Yếu tố nguy hiểm tiếp theo đến từ các thiết bị "vẫn chạy tốt" nhưng đã hết hạn hỗ trợ. Việc router vẫn truyền tải mượt mà luồng dữ liệu mạng hoàn toàn không liên quan đến vấn đề bảo mật. Khi router hết hạn, nhà sản xuất sẽ ngừng vá lỗi, biến chúng thành mục tiêu dễ tấn công. Cảnh báo từ FBI (Cục Điều tra liên bang Mỹ) vào tháng 5.2025 chỉ ra tội phạm mạng đang ráo riết cài mã độc vào các router cũ này để làm máy chủ trung gian (proxy) che giấu hành vi bất hợp pháp mà người dùng không hề hay biết. Do đó, người dùng cần bật tính năng tự động cập nhật firmware, chọn chuẩn mã hóa WPA3-Personal tiên tiến thay vì các chuẩn lỗi thời như WEP hay TKIP, đồng thời tắt bỏ các tính năng tiện ích dễ bị lạm dụng như WPS và UPnP.
Cuối cùng, sự bùng nổ của các thiết bị nhà thông minh (smart TV, camera, bóng đèn thông minh) cũng tạo nên mối đe dọa lớn do thói quen cập nhật firmware kém cỏi của chúng. Nếu một thiết bị thông minh bị xâm nhập, nó có thể trở thành bàn đạp để tin tặc tấn công trực tiếp vào máy tính chứa dữ liệu công việc của bạn. Cách khắc phục tốt nhất là thiết lập một mạng khách (Guest Network) riêng biệt dành riêng cho các thiết bị thông minh này, kết hợp kích hoạt tính năng cách ly máy trạm (Client Isolation) để chặn đứng mọi hành vi dòm ngó dữ liệu chéo lẫn nhau giữa các thiết bị.
Cài đặt mã hóa WPA3 tiên tiến và cách ly máy trạm (Client Isolation) cho mạng Wi-Fi
ẢNH: CHỤP MÀN HÌNH
Tóm lại, một hệ thống mạng kiên cố đòi hỏi người dùng phải chủ động quản lý rủi ro thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào một dãy mật khẩu Wi-Fi. Chỉ bằng việc dành ra vài phút để kiểm tra bảng quản trị, thay đổi các thông tin mặc định, cách ly thiết bị thông minh và loại bỏ các phần cứng lỗi thời, bạn đã có thể tự xây dựng một tấm khiên bảo mật vững chắc để bảo vệ toàn diện không gian số của gia đình trước các mối đe dọa trực tuyến.
Bình luận (0)