3 thói quen gây nguy cơ ung thư đại tràng ở người trẻ

Ung thư đại tràng ngày càng trẻ hóa

Ung thư đại tràng thường được xem là bệnh của người lớn tuổi (>50 tuổi). Tuy nhiên, thực tế cho thấy gần đây số lượng người trẻ tuổi mắc ung thư đại tràng đang tăng lên.

Bác sĩ chuyên khoa I Ung thư Nguyễn Văn Đạt, Bệnh viện đa khoa Bà Rịa (TP.HCM) bần thần khi nhắc lại ca bệnh của một chàng trai mới đây. Khi bệnh nhân nhập viện, khối u xâm lấn gây thủng ruột, viêm phúc mạc. Quá trình điều trị lúc này cho bệnh nhân rất gian nan và kéo dài. Tới hiện tại sau phẫu thuật và 8 lần hóa trị vẫn chưa kết thúc.

Bác sĩ Đạt cũng còn nhớ trường hợp thứ 2 bệnh nhân là nữ (35 tuổi) thi thoảng cảm thấy đau bụng nhẹ thoáng qua nên tặc lưỡi bỏ qua. Ai ngờ, thăm khám nội soi đại tràng phát hiện có một khối u lớn ở đại tràng phải, bề mặt loét và rất dễ chảy máu. Kết quả mô học khẳng định: ung thư đại trực tràng.

ẢNH: THANH ĐA

Trường hợp thứ hai là nam bệnh nhân 31 tuổi hay bị chóng mặt kèm theo rối loạn đi cầu. Khi bác sĩ tiến hành nội soi đại trực tràng thì phát hiện một khối u dạng vòng nhẫn đang chảy máu rỉ rả ở vùng trực tràng. Giải phẫu bệnh một lần nữa gọi tên: ung thư trực tràng.

Đây cũng là thực trạng mà thời gian qua rất nhiều bệnh viện đăng bài cảnh báo. Cụ thể ngày 25.11.2025, trên fanpage Bệnh viện Đại học Y Dược (cơ sở 3) có đăng bài của thạc sĩ - BSCKI, BSNT Ngô Văn Tân, Phòng khám hỗ trợ điều trị ung thư với tựa đề: "Ung thư đại trực tràng vì sao ngày càng trẻ hóa?".

Bác sĩ Tân chỉ ra: "Ở người trẻ, nhiều trường hợp mắc bệnh giai đoạn sớm nhưng lại mang đặc điểm ác tính mạnh hơn, có xu hướng xâm lấn nhanh, thậm chí di căn ngay khi mới phát hiện. Nền tảng bệnh học trên người trẻ có thể có các đột biến gen, rối loạn miễn dịch hoặc những thay đổi bất thường trong hệ vi sinh đường ruột. Một số nghiên cứu hồi cứu cho kết quả rằng, tỉ lệ bệnh nhân trẻ tuổi được chẩn đoán mắc ung thư đại trực tràng ở giai đoạn IV là 38,7% và giai đoạn I là 3,2%". 

Hay như ngày 19.3.2026 trên fanpage Bệnh viện Nhân dân 115 đăng bài cảnh báo: "Ung thư đại trực tràng ở người trẻ - Cẩn trọng với các triệu chứng mệt mỏi, xanh xao không điển hình". Bài viết nêu ra: "Tại phòng khám Nội tiêu hóa - Bệnh viện Nhân dân 115, chúng tôi ghi nhận một thực trạng đáng báo động: Người bệnh ung thư đại trực tràng đang ngày càng trẻ hóa. Đáng nói, rất nhiều bạn trẻ (27 - 35 tuổi) nhận "bản án" ung thư giai đoạn muộn chỉ từ những triệu chứng mà họ vẫn đinh ninh là do "áp lực công việc": mệt mỏi, uể oải, da xanh xao và thỉnh thoảng đau bụng lâm râm"...

Thói quen gây nguy cơ ung thư đại tràng 

Bác sĩ chuyên khoa I Ung thư Nguyễn Văn Đạt nói khoảng 28% bệnh nhân mắc ung thư đại trực tràng ở độ tuổi trẻ có tiền sử gia đình mắc bệnh này. "Những bệnh nhân có người thân cấp một (ví dụ cha - con) mắc ung thư đại trực tràng có nguy cơ mắc bệnh cao gấp bốn lần so với người bình thường", bác sĩ Đạt cho biết.

ẢNH: NVCC

Bác sĩ Đạt cũng thông tin, bệnh nhân 21 tuổi nói trên, gia đình không ai bị ung thư tiêu hoá. Tuy nhiên, khi khai thác kỹ thêm những yếu tố liên quan trong cuộc sống hằng ngày, thì bệnh nhân này có nhiều thói quen sinh hoạt thường gặp làm gia tăng tỉ lệ mắc ung thư đại tràng. 

Bác sĩ Đạt nêu ra lưu ý 3 thói quen sau: 

Một là thói quen sống "western diet": tiện lợi nhưng tiềm ẩn rủi ro. Cuộc hiện đại cùng sự hối hả tất bật khiến bạn trẻ lựa chọn ăn kiểu phương tây "western diet": đồ ăn nhanh, thực phẩm chế biến sẵn, quá nhiều thịt đỏ, nước ngọt có gas, trong khi lại thiếu chất xơ từ rau xanh và trái cây. Bác sĩ Đạt khuyến cáo việc ăn quá nhiều thịt đỏ và thực phẩm chế biến sẵn là yếu tố nguy cơ của một số bệnh như mỡ máu cao, tim mạch, ung thư, đặc biệt là ung thư đại tràng.

ẢNH: HÀ KHÁNH

Hai là thói quen ngồi nhiều, ít vận động. Tùy cơ địa và sức khỏe của từng người để có hình thức tập luyện phù hợp. 

Ba là lạm dụng thuốc kháng sinh. Người trẻ lạm dụng thuốc kháng sinh là một trong những nguyên nhân quan trọng gây thay đổi hệ vi sinh vật, tác nhân gây ung thư đại tràng. "Việc lạm dụng thuốc đôi sẽ làm giảm/hết triệu chứng tạm thời khiến bệnh nhân chủ quan trong việc thăm khám, điều trị, gây kéo dài thời gian phát hiện ung thư dẫn tới khi triệu chứng nặng quá khi tới bệnh viện thăm khám phát hiện thì đã qua giai đoạn vàng điều trị, khả năng bình phục khó hơn", bác sĩ chuyên khoa I Ung thư Nguyễn Văn Đạt khuyến cáo.

PGS.TS.BS Tạ Thị Tuyết Mai, Trưởng khoa Dinh dưỡng Bệnh viện quốc tế Carmel, nguyên Trưởng khoa Dinh dưỡng Bệnh viện Nhân dân Gia Định, phân tích không ít người trẻ hiện nay đang tiêu thụ quá nhiều thức ăn nhanh (khoai tây chiên, hamburger, xúc xích…), uống quá nhiều đồ uống có đường (trà sữa, nước ngọt), ăn quá nhiều thịt, đặc biệt là thịt bò nhưng thiếu chất xơ, rau xanh và trái cây…

"Tổ chức Y tế thế giới khuyến nghị mỗi bữa ăn nên được xây dựng một cách đa dạng và cân bằng, trong đó thành phần không thể thiếu là rau xanh và trái cây. Đặc biệt, người trẻ nên chủ động bổ sung các loại hạt giàu dinh dưỡng như hạt óc chó, hạt mắc ca vào chế độ ăn hằng ngày. Bên cạnh đó, việc đảm bảo đầy đủ các nhóm dưỡng chất từ cá, thịt, trứng, đậu… cũng rất quan trọng để duy trì sức khỏe. Trong khẩu phần ăn hằng tuần, bạn nên dành ít nhất 3 bữa cho cá và từ 1–2 bữa với các món từ đậu…", PGS.TS.BS Tạ Thị Tuyết Mai chia sẻ.