Ban Bí thư giám sát 4 vấn đề 'nóng' của ngành giáo dục

Đánh giá thật khách quan kết quả đạt được và chỉ ra các điểm nghẽn

Chiều 13.10, tại cơ quan Bộ GD-ĐT, Đoàn giám sát của Ban Bí thư do ông Trịnh Văn Quyết, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương, làm trưởng đoàn, đã bắt đầu buổi làm việc đầu tiên với Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ GD-ĐT về thực hiện Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị, chuyên đề công tác giáo dục phổ thông.

ẢNH: DUY MẠNH

Lý giải về việc lần đầu tiên Ban Bí thư thành lập đoàn giám sát do Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng làm trưởng đoàn, ông Trịnh Văn Quyết cho biết, cuộc giám sát lần này mang tính toàn diện đối với chuyên đề giáo dục phổ thông, khác với một số đợt kiểm tra vụ việc cụ thể hay giám sát một vài nội dung chuyên ngành trước đây.

Mục tiêu là nhằm đánh giá nhiều chiều, có cái nhìn thật khách quan và đối chiếu trực tiếp với các quy định pháp luật để làm rõ vấn đề nào còn phù hợp, vấn đề nào không còn phù hợp, cần sửa đổi, điều chỉnh, từ đó tham mưu Bộ Chính trị, Ban Bí thư ban hành các chủ trương, quyết sách phù hợp trong giai đoạn mới.

Ông Trịnh Văn Quyết nhấn mạnh: "Đây không phải là cuộc kiểm tra khi có dấu hiệu vi phạm hay kỷ luật. Đây là cuộc giám sát theo chương trình tổng thể của Ban Bí thư nhằm đánh giá thật khách quan kết quả đạt được, chỉ ra những điểm nghẽn, những tồn tại mà nhân dân và cả hệ thống chính trị quan tâm".

Cũng theo ông Trịnh Văn Quyết, Nghị quyết 71 xác định đột phá phát triển GD-ĐT là yêu cầu chiến lược. Trong GD-ĐT, giáo dục phổ thông chính là nền móng. Móng có vững thì tòa nhà nguồn nhân lực và nhân tài quốc gia mới bền vững. Nhân tài cốt lõi và hữu dụng nhất chính là con người Việt Nam được đào tạo bài bản.

4 nhóm vấn đề "nóng" của giáo dục phổ thông

Theo kế hoạch của đoàn công tác, cuộc giám sát tập trung làm rõ 4 nhóm vấn đề lớn được toàn xã hội đặc biệt quan tâm: chương trình giáo dục phổ thông; sách giáo khoa; cơ sở vật chất, trường lớp; tổ chức bộ máy và đội ngũ nhà giáo.

Về chương trình giáo dục phổ thông, đoàn sẽ đánh giá kỹ tính khoa học, tính kế thừa, liên thông giữa các cấp học; sự phù hợp với tâm sinh lý học sinh và điều kiện vùng miền; giải quyết các bất cập về tải trọng, giảm tải, dạy học tích hợp và môn học lựa chọn.

Về sách giáo khoa, đoàn tập trung đánh giá các nội dung giáo dục đạo đức, lịch sử, chính trị tư tưởng, lối sống (đặc biệt các môn văn, sử, giáo dục công dân). Thẳng thắn nhìn nhận chủ trương "một chương trình, nhiều bộ sách giáo khoa", làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm đối với các gánh nặng chi phí hoặc những điểm còn gây băn khoăn trong dư luận. Đặc biệt, trưởng đoàn giám sát yêu cầu nghiên cứu loại bỏ hoặc có giải pháp thay thế đối với các loại sách bài tập viết trực tiếp dùng một lần gây lãng phí cho phụ huynh.

Về cơ sở vật chất, trường lớp, đoàn sẽ đánh giá thực trạng thiếu trường, thiếu lớp. Đánh giá hiệu quả quyết sách xây dựng các trường phổ thông nội trú, liên cấp tại các xã biên giới - một quyết sách đúng đắn của Đảng và Tổng Bí thư giúp nâng cao dân trí vùng cao.

Về tổ chức bộ máy và đội ngũ nhà giáo, đoàn sẽ đánh giá tình trạng thừa, thiếu giáo viên cục bộ và nguyên nhân. Về chế độ chính sách, phải tính trên tổng thu nhập thực tế trong tháng (lương và các phụ cấp) so với mặt bằng chung công chức để đánh giá đúng mức độ đãi ngộ.

Đoàn giám sát sẽ trưng cầu ý kiến độc lập từ các chuyên gia, nhà khoa học, nhà giáo uy tín ngoài ngành lẫn trong ngành để có góc nhìn đa chiều. Đồng thời, đoàn sẽ chia làm 3 tổ khảo sát thực tế tại các địa phương đại diện cho 3 vùng miền Bắc, Trung, Nam (gồm cả thành phố lớn, đồng bằng, miền núi, biên giới).

Nêu ý kiến tiếp thu, Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Hoàng Minh Sơn khẳng định, Bộ GD-ĐT xem đây là cơ hội quan trọng để báo cáo thực chất, thẳng thắn chỉ ra các vướng mắc từ thực tiễn. Bộ GD-ĐT cam kết chuẩn bị báo cáo đầy đủ, trung thực, có số liệu minh chứng và nộp về đoàn đúng hạn trước ngày 20.10.

Mốc thời gian giám sát được xác định từ năm 2023 đến ngày 30.9.2026. Đoàn làm việc với Bộ GD-ĐT và các đơn vị liên quan trong khoảng 1 tháng, sau đó hoàn thiện báo cáo và trình Ban Bí thư trước ngày 15.12.