Đề xuất được trừ 1 tỉ khi tính thuế giá trị gia tăng, Bộ Tài chính nói gì?

Hộ kinh doanh nhóm 1 lên nhóm 2 chịu thiệt lớn

Theo quy định hiện hành, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh (hộ kinh doanh) có doanh thu năm từ 1 tỉ đồng trở xuống (nhóm 1) được miễn cả thuế thu nhập cá nhân và thuế giá trị gia tăng.

Tuy nhiên, nếu doanh thu vượt 1 tỉ đồng/năm, hộ kinh doanh phải nộp thuế. Hộ được trừ đi ngưỡng 1 tỉ đồng khi tính thuế thu nhập cá nhân, song vẫn tính thuế giá trị gia tăng từ đồng doanh thu đầu tiên.

Mới đây, Hội Tư vấn thuế Việt Nam đã đề xuất trừ ngưỡng 1 tỉ đồng khi tính thuế áp dụng cho cả thuế giá trị gia tăng thay vì chỉ cho trừ với thuế thu nhập cá nhân.

ẢNH: NGỌC THẮNG

"Khi doanh thu vượt 1 tỉ đồng, hộ kinh doanh phải truy hồi lại số thuế phải nộp của cả 1 tỉ đồng trước đó, tạo ra khác biệt lớn. Số tiền chênh lệch không nhỏ (vài chục triệu đồng), gây tâm lý tách hộ, chia nhỏ để doanh thu chỉ dưới 1 tỉ đồng", đại diện Hội Tư vấn thuế Việt Nam lý giải.

Đồng tình với đề xuất nêu trên, ông Lê Văn Tuấn, Giám đốc Công ty TNHH Kế toán Thuế Keytas, phân tích, nếu ban đầu xác định doanh thu năm dưới 1 tỉ đồng, hộ kinh doanh được miễn thuế giá trị gia tăng nên sẽ không thu của người mua.

Tuy nhiên, khi doanh thu năm thực tế vượt 1 tỉ đồng, hộ kinh doanh phải trả tiền thuế giá trị gia tăng cho cả phần doanh thu 1 tỉ đồng ban đầu. Do đã không thu được từ người tiêu dùng từ trước, hộ kinh doanh chỉ có thể lấy tiền túi hoặc lợi nhuận (nếu có) để thanh toán tiền thuế.

Thiệt hại này chỉ không xảy ra khi ngay ban đầu, hộ kinh doanh đã xác định rõ hộ thuộc nhóm 2 (doanh thu năm từ trên 1 tỉ đồng đến 3 tỉ đồng), đã thu thuế giá trị gia tăng của người mua trong giá bán.

Như vậy có thể sẽ xảy ra tình trạng, hộ kinh doanh từ nhóm 1 nhảy lên nhóm 2 bị thiệt hại nặng nề.

Ví dụ, doanh thu 1 tỉ đồng trở xuống, hộ kinh doanh được miễn thuế giá trị gia tăng. Tuy nhiên, chỉ cần có doanh thu 1,001 tỉ đồng, hộ kinh doanh phải đóng thuế giá trị gia tăng bổ sung tương ứng 10 triệu đồng cho lĩnh vực thương mại (1%); 30 triệu đồng cho lĩnh vực nhà hàng, sản xuất (3%); hay 50 triệu đồng cho hoạt động dịch vụ (5%).

"Liệu hộ kinh doanh có động lực tiếp tục kinh doanh không, khi họ không chắc doanh thu, lợi nhuận tạo có đủ để bù đắp khoản thuế phát sinh thêm", ông Tuấn đặt vấn đề.

Bộ Tài chính nói gì?

Trả lời đề xuất nêu trên, Bộ Tài chính cho biết, luật Thuế giá trị gia tăng áp dụng thống nhất từ khâu sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng (có tính liên hoàn), người tiêu dùng là người nộp thuế.

Do đó, nếu thực hiện miễn thuế giá trị gia tăng cho doanh nghiệp thì doanh nghiệp được hưởng phần thuế này của Nhà nước.

ẢNH: ĐAN THANH

Điều này đồng thời gây ra bất bình đẳng giữa cùng một hàng hóa, dịch vụ nhưng do doanh nghiệp có quy mô doanh thu khác nhau cung cấp thì xảy ra trường hợp giá hàng hóa, dịch vụ có thuế hoặc không có thuế giá trị gia tăng, ảnh hưởng đến tính liên hoàn của thuế giá trị gia tăng (thuế giá trị gia tăng đầu ra của doanh nghiệp này là đầu vào của doanh nghiệp khác để khấu trừ, hoàn thuế).

Khác với doanh nghiệp, hộ kinh doanh chỉ áp dụng phương pháp tính thuế giá trị gia tăng theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu. Hộ không sử dụng hóa đơn giá trị gia tăng (có mức thuế suất cụ thể), mà sử dụng hóa đơn bán hàng, không phải là chứng từ để khấu trừ thuế giá trị gia tăng đầu vào của doanh nghiệp khác.

Bởi vậy, luật Thuế giá trị gia tăng từ trước đến nay mới có quy định hộ kinh doanh có doanh thu thấp không chịu thuế giá trị gia tăng để hỗ trợ hộ giảm chi phí kê khai, nộp thuế và công tác quản lý.