Gần 96% học sinh Việt dùng AI, tỷ lệ cao nhất thế giới

Thông tin được đề cập tại báo cáo của chương trình đánh giá học sinh quốc tế (PISA) 2025 do Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế (OECD) công bố ngày 8.9. Đây là bài thi cho lứa tuổi 15 với hơn 760.000 em từ 91 quốc gia, nền kinh tế tham dự - trong số đó có 7.353 học sinh Việt Nam đến từ 194 trường trên cả nước.

Theo báo cáo, chỉ 4,1% học sinh Việt Nam cho biết hầu như hoặc chưa từng sử dụng các chatbot trí tuệ nhân tạo (AI) như ChatGPT cho các mục đích học tập. Đồng nghĩa, có tới 95,9% em thường dùng AI để học tập - mức cao nhất trong tổng số 83 quốc gia, nền kinh tế được khảo sát.

Tỷ lệ này cũng cao hơn trung bình của OECD 9,6 điểm phần trăm.

Theo sau Việt Nam là Singapore (95,6%), Thái Lan (95,5%), Macau (95,3%) và Philippines (95,2%). Trong khi đó, 3 quốc gia nơi học sinh ít dùng AI nhất là Nhật Bản (60,9%), Vương quốc Anh (71,7%) và Ireland (72,5%).

Xét cụ thể từng mục đích, học sinh Việt chuộng dùng AI để hỗ trợ học tập nhất khi tới 39% em dùng AI hằng ngày hoặc gần như hằng ngày vì mục đích này. Theo sau là soạn văn bản cho bài tập, với 33,2% em dùng AI để làm với tần suất khoảng 1-2 lần/tuần.

Báo cáo nêu rõ, những học sinh không dùng chatbot AI để học nhìn chung có kết quả cao hơn nhóm có sử dụng. Nhóm không dùng cũng có xu hướng thường xuyên chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ trong học tập hơn. Song, kết quả khảo sát còn chỉ ra rằng việc dùng AI ở mức độ vừa phải, có chủ đích cho việc học và làm bài "có thể có mối liên hệ tích cực" với kết quả học tập.

Điều này cho thấy sử dụng AI không phải là điều kiện tiên quyết để đạt kết quả học tập tốt, ít nhất tại thời điểm PISA 2025, báo cáo nhấn mạnh.

Tương đồng với học sinh, tỷ lệ giáo viên Việt Nam dùng AI cũng trong top 5 toàn cầu, theo báo cáo của chương trình đánh giá quốc tế về dạy và học (TALIS) 2024, công bố vào tháng 10.2025 cũng bởi OECD. Cụ thể, 64% thầy cô Việt cho biết đang dùng AI để giảng dạy và hỗ trợ học sinh, đứng thứ 5 thế giới sau UAE, Singapore (cùng đạt mức 75%), New Zealand (69%) và Úc (66%).

Tỷ lệ này cao gần gấp đôi so với mức bình quân OECD (36%) đồng thời cách biệt đáng kể với nhiều nền kinh tế lớn như Mỹ, Anh.

Về cách ứng dụng AI, hầu hết giáo viên Việt Nam (95%) dùng AI để soạn giáo án hay thiết kế hoạt động học tập, bên cạnh những hoạt động như tìm hiểu và tóm tắt một chủ đề (91%), giúp học sinh thực hành kỹ năng mới trong các tình huống thực tế (83%).

Trong khi đó, việc dùng AI ít phổ biến hơn khi thầy cô muốn điều chỉnh độ khó của tài liệu theo nhu cầu học tập của từng học sinh (77%), hỗ trợ học sinh có nhu cầu giáo dục đặc biệt (71%) và chấm điểm hay đánh giá bài làm của các em (65%).

AI đang là chủ đề nhận về nhiều quan tâm trong giáo dục Việt Nam thời gian qua. Gần đây nhất, Nghị quyết phát triển kinh tế - xã hội 2026-2030 yêu cầu đưa giáo dục kỹ năng số, AI vào hệ thống giáo dục quốc dân ngay từ bậc mầm non, đồng thời đẩy mạnh phổ cập và ứng dụng công nghệ số, AI trong dạy và học. Bộ GD-ĐT hồi cuối tháng 8 cũng ban hành Khung nội dung giáo dục AI cho học sinh phổ thông dựa trên kết quả thí điểm từ năm học trước.

"Việc triển khai phải bảo đảm tính khoa học, sư phạm, vừa sức, không làm thay đổi mục tiêu hoặc gây quá tải khi thực hiện chương trình giáo dục phổ thông. Nội dung, phương pháp và hình thức tổ chức hoạt động giáo dục AI phải phù hợp với tâm lý lứa tuổi, yêu cầu cần đạt, nhu cầu và khả năng tiếp cận công nghệ của học sinh ở từng cấp học, lớp học", Bộ GD-ĐT nhấn mạnh.

ẢNH MINH HỌA: NGỌC LONG