Khát vọng hòa bình bật lên từ vùng đất thép

Không chỉ là sự kiện văn hóa du lịch, lễ hội còn mang ý nghĩa biểu tượng khi diễn ra trên vùng đất từng chịu nhiều mất mát, nay đang vươn mình mạnh mẽ, trở thành điểm hẹn của khát vọng hòa bình, phát triển.

Từ ký ức đến tương lai

Không phải ngẫu nhiên cụm từ "Từ ký ức đến tương lai" được chọn làm chủ đề xuyên suốt của Lễ hội Vì hòa bình năm 2026. Đó là một cách gọi vừa gợi nhớ quá khứ, vừa mở ra tầm nhìn hướng đến tương lai, phản ánh đúng hành trình của Quảng Trị.

ẢNH: HUY ĐẠT

Trong dặm dài lịch sử dân tộc, Quảng Trị hội tụ nhiều dấu ấn đặc biệt liên quan đến hòa bình. 2 hiệp định mang tính bước ngoặt của đất nước (Hiệp định Geneva năm 1954 và Hiệp định Paris năm 1972) đều gắn bó mật thiết với vùng đất này. Đây cũng là nơi chứng kiến những cuộc chiến khốc liệt, nơi mà ranh giới giữa sự sống và cái chết nhiều khi chỉ cách nhau gang tấc.

Quảng Trị hiện có đến 72 nghĩa trang liệt sĩ với khoảng 60.000 anh hùng liệt sĩ yên nghỉ, trong đó có 2 nghĩa trang cấp quốc gia và "khu mộ chung" Thành cổ Quảng Trị, nơi ghi dấu những tháng ngày chiến đấu ác liệt.

Chính từ quá khứ nhiều mất mát ấy, Quảng Trị lại trở thành nơi chứng kiến những nỗ lực hàn gắn hậu chiến sâu sắc. Từ tiến trình bình thường hóa quan hệ Việt - Mỹ với nhiều hoạt động đối ngoại, đến các chương trình tìm kiếm, trao trả hài cốt binh lính mất tích (MIA), hay những chiến dịch truyền thông về hiểm họa bom mìn, tất cả đã góp phần biến Quảng Trị thành biểu tượng của sự hòa giải.

ẢNH: HUY ĐẠT

Tương lai của Quảng Trị đang mở ra một diện mạo mới khi vùng đất này sáp nhập với Quảng Bình, tạo thêm nhiều dư địa phát triển. Trong dòng chảy ấy, Lễ hội Vì hòa bình 2026 được tổ chức kéo dài từ tháng 4 - 12, với chuỗi hoạt động phong phú từ văn hóa, thể thao đến nghệ thuật, mở ra một không gian rộng dài, nơi ký ức và hiện tại giao thoa.

Ở đó có ngày hội đạp xe Vì hòa bình; đêm nhạc Trịnh Công Sơn với chủ đề "Huyền thoại mẹ"; chương trình nghệ thuật khai mạc vào tháng 7 tại Khu di tích quốc gia đặc biệt Đôi bờ Hiền Lương - Bến Hải. Ngoài ra, còn có các hoạt động tiếp nối như: lễ hội khinh khí cầu tháng 9, concert quốc gia vào tháng 12 tại Đồng Hới cùng nhiều sự kiện hưởng ứng khác…

Thông qua chuỗi hoạt động này, lễ hội hướng đến nhiều mục tiêu tri ân các anh hùng liệt sĩ, tưởng niệm nạn nhân chiến tranh, khơi dậy niềm tự hào dân tộc, đồng thời góp phần làm sâu sắc hệ giá trị quốc gia và lan tỏa hình ảnh VN yêu chuộng hòa bình. Xa hơn, lễ hội còn đặt mục tiêu xây dựng Quảng Trị trở thành không gian văn hóa vì hòa bình, tăng cường hợp tác, kết nối với các địa phương và tổ chức quốc tế…

ẢNH: T.L

Lan tỏa thông điệp hòa bình

Một trong những điểm nhấn khác của Lễ hội Vì hòa bình 2026 là bộ nhận diện mang đậm tính biểu tượng và thông điệp nhân văn. Hình tượng trung tâm là chim bồ câu, biểu trưng phổ quát của hòa bình, ngậm bông lúa và mang theo 3 dải lụa đa sắc.

Hình ảnh bông lúa không chỉ gợi nhớ nền văn minh nông nghiệp lâu đời của VN mà còn hàm chứa ý niệm sâu sắc: hòa bình không chỉ là chấm dứt xung đột, mà còn là nền tảng cho cuộc sống ấm no, ổn định và phát triển bền vững.

Ba dải lụa với 3 màu chủ đạo đỏ, vàng và xanh, mang nhiều tầng ý nghĩa. Màu đỏ và vàng gợi nhắc quốc kỳ VN, tượng trưng cho hồn thiêng sông núi. Màu xanh đại diện cho hòa bình, cho sự sống và sự hồi sinh. Đồng thời, 3 dải lụa còn tượng trưng cho 3 miền, cùng hòa quyện nâng cánh chim bồ câu bay xa, mang theo khát vọng hòa bình của VN đến với thế giới.

ẢNH: BÁ CƯỜNG

Bộ nhận diện cũng sử dụng nhiều tư liệu hình ảnh về các di tích lịch sử tiêu biểu của Quảng Trị, nơi lưu giữ 647 di tích văn hóa, lịch sử. Đây là những địa điểm ghi dấu những sự kiện trọng đại, nơi thể hiện ý chí kiên cường và khát vọng hòa bình của người dân.

Ông Lê Minh Tuấn, Giám đốc Sở VH-TT-DL tỉnh Quảng Trị, khẳng định không chỉ dừng lại ở giá trị thẩm mỹ, bộ nhận diện còn là công cụ truyền tải thông điệp mạnh mẽ về hòa bình, đối thoại và trách nhiệm xã hội. "Ban tổ chức muốn khẳng định Lễ hội Vì hòa bình không chỉ là sự kiện của một địa phương mà là tiếng nói chung của nhân loại với thông điệp: hòa bình - kết nối - hồi sinh - phát triển bền vững", ông Tuấn kỳ vọng.

"Góp thêm những lời nguyện cầu…"

Ngày hội Đạp xe Vì hòa bình do Báo Thanh Niên và Sở VH-TT-DL tỉnh Quảng Trị tổ chức lần thứ 2 vinh dự là sự kiện mở màn cho Lễ hội Vì hòa bình năm 2026. Chương trình diễn ra trong hai ngày 18 - 19.4 với nhiều hoạt động ý nghĩa. Trong đó, lễ thượng cờ được tổ chức tại Đôi bờ Hiền Lương - Bến Hải, kết hợp diễu hành phát động phong trào đạp xe vì hòa bình, viếng Nghĩa trang liệt sĩ Vĩnh Linh, tặng quà các gia đình chính sách, nạn nhân chất độc da cam… diễn ra vào sáng 18.4. Còn sáng 19.4, giải đua xe đạp với chủ đề "Chung tay kiến tạo hòa bình" diễn ra tại Thành cổ Quảng Trị, thu hút khoảng 1.000 vận động viên và người yêu thích xe đạp.

ẢNH: HẢI PHONG

Đáng chú ý, sự kiện còn có sự tham gia của các đoàn quốc tế từ Trung Quốc, Lào, Campuchia và Thái Lan, góp phần tăng cường kết nối khu vực. Theo nhà báo Nguyễn Ngọc Toàn, Tổng biên tập Báo Thanh Niên, cách đây 2 năm, Ngày hội Đạp xe Vì hòa bình lần đầu tổ chức đã để lại dấu ấn sâu sắc. Những hoạt động tri ân, những vòng xe lăn bánh qua không chỉ là một cuộc thi thể thao mà còn là hành trình kết nối ký ức và hiện tại.

Nhưng theo nhà báo Nguyễn Ngọc Toàn, trong bối cảnh thế giới vẫn còn nhiều biến động, những nỗ lực vì hòa bình càng trở nên cấp thiết. Bởi chiến tranh không chỉ gây mất mát mà còn đe dọa sự phát triển bền vững của toàn cầu. Chính vì vậy, mỗi hoạt động nhỏ mang thông điệp hòa bình đều có ý nghĩa lớn.

ẢNH: DUY ANH

"Tôi tin rằng, sự cố gắng của tỉnh Quảng Trị và Báo Thanh Niên cùng toàn thể vận động viên cũng như đông đảo người hâm mộ đã góp thêm những lời nguyện cầu thành tâm cho một thế giới bình yên. Để trên bầu trời xanh trong kia chỉ có những cánh chim bồ câu. Để trên mặt đất chỉ có những cánh đồng tươi tốt, các đô thị sầm uất và những con người thương nhau trong tình đồng loại", nhà báo Nguyễn Ngọc Toàn nhấn mạnh.