Làng hoa vào vụ Tết, phập phồng lo thời tiết, sức mua

14/11/2026 06:00 GMT+7

Từ những cánh đồng hoa ở Hà Nội, Đà Nẵng đến các vùng chuyên canh tại Vĩnh Long, Đồng Tháp, Lâm Đồng và TP.HCM, nhà vườn đang tất bật chuẩn bị cho vụ Tết Đinh Mùi 2027. Bên cạnh việc canh cho hoa nở đúng dịp, người trồng còn phải tính toán thay đổi cơ cấu giống, tính toán chi phí và tìm thêm kênh bán hàng vì lo lắng sức mua giảm sút.

Thay đổi giống hoa đáp ứng nhu cầu tiêu thụ

Còn gần 3 tháng nữa đến Tết Nguyên đán Đinh Mùi 2027, nhiều vùng chuyên canh hoa trên cả nước đã vào vụ. Ở miền Trung, nông dân Đà Nẵng đã xuống giống các loại cúc dài ngày như cúc pha lê, đại đóa và cúc mâm xôi Hàn Quốc. Các vùng hoa Dương Sơn, Nhơn Thọ, Vân Dương và Gò Giảng duy trì sản xuất với sự tham gia của hàng trăm hộ. Riêng Dương Sơn có 19 hộ trồng hoa trên diện tích khoảng 4,5 ha; Vân Dương có 46 hộ với gần 7 ha hoa cúc dài ngày. Gò Giảng canh tác khoảng 5 ha, dự kiến trồng khoảng 12.000 chậu cúc đại đóa, cúc pha lê và 5.000 chậu cúc mâm xôi Hàn Quốc.

Theo một số hộ trồng hoa kiểng tại đây, cơ cấu giống hoa năm nay có phần đa dạng hơn. Bên cạnh những dòng cúc quen thuộc, một số hộ trồng thêm hoa treo, ly, đồng tiền, hướng dương và các giống mới như thanh xà, bâng khuâng, ngũ sắc.

Tại phường Tuy Hòa và Bình Kiến (Đắk Lắk), các nhà vườn cũng bắt đầu làm đất, xuống giống hoa cúc từ cuối tháng 7 âm lịch. Tuy nhiên nỗi lo thời tiết vẫn ám ảnh người nông dân. Một số vườn dùng nhà lưới để hạn chế tác động của thời tiết, thắp đèn ban đêm điều chỉnh quá trình sinh trưởng. Tuy vậy, chi phí giống, phân bón, vật tư được phản ánh tăng hơn 10% so với vụ tết trước. Chị Trần Thị Phượng, trồng hơn 2.500 m² hoa lay ơn tại P.Tuy Hòa, cho biết: "Năm trước, tôi cũng tăng sản lượng để đón đầu vụ tết nhưng mưa lũ làm giảm năng suất, thu nhập không như mong muốn. Vụ tết này tôi xuống giống 2 tạ giống, chi phí năm nay có vẻ tăng so với năm trước, tôi hy vọng sức mua và giá bán sẽ thuận lợi để có cái tết vui vẻ".

Tại Khánh Hòa, xã Diên Lạc có khoảng 15 hộ trồng hoa tết, tập trung chủ yếu ở thôn Trường Thạnh. Năm nay, trước những diễn biến khó lường của thời tiết, đặc biệt là nguy cơ ảnh hưởng của bão, lũ, nhiều hộ có tâm lý thận trọng, chưa mạnh dạn mở rộng quy mô sản xuất nhưng phần lớn các hộ vẫn duy trì nghề trồng hoa bởi đây là công việc đã gắn bó lâu năm, mang lại nguồn thu nhập đáng kể mỗi dịp tết.

Ở miền Tây, những vùng trồng hoa nổi tiếng như Chợ Lách, Vĩnh Long dự kiến cung ứng khoảng 2,8 triệu sản phẩm hoa kiểng dịp Tết 2027, tương đương năm trước. Trong đó, ước tính có khoảng 1,5 triệu sản phẩm hoa nở, gồm cúc các loại, vạn thọ và những loại hoa khác; ngoài ra còn có mai vàng, hoa giấy, bon sai và cây kiểng. Định hướng của địa phương là không chạy theo tăng sản lượng mà chú trọng chất lượng, mẫu mã và ứng dụng kỹ thuật để hoa nở đúng dịp.

Việc đa dạng hóa giống hoa tết cũng thể hiện rõ tại Sa Đéc, Đồng Tháp. Bên cạnh các giống truyền thống, nhà vườn đang trồng thêm cúc mâm xôi Hà Lan, Hàn Quốc với màu cam, đỏ rượu vang, đỏ xác pháo. Một số hộ thay đổi cách phối trộn giá thể, dùng trấu, xơ dừa và phân bò thay một phần phân rơm để giảm chi phí. P.Sa Đéc hiện có khoảng 960 ha sản xuất hoa kiểng với hơn 4.000 hộ, riêng vụ tết dự kiến cung ứng khoảng 1 - 1,2 triệu giỏ hoa. Một thay đổi đáng chú ý ở Chợ Lách là thử nghiệm cúc mâm xôi cấy mô. Mô hình dự kiến đưa 20.000 cây giống cấy mô ra thị trường Tết 2027; giống được kỳ vọng đồng đều, sạch bệnh và dễ kiểm soát chất lượng. Đây là bước thử nghiệm công nghệ bên cạnh kinh nghiệm nhân giống và chăm sóc truyền thống của nhà vườn. Theo Sở NN-MT Vĩnh Long, các vùng hoa đang điều chỉnh theo hướng đa dạng giống, mẫu mã và phân khúc giá. Có nơi ưu tiên hoa chậu lớn, có nơi mở rộng giống màu mới hoặc trồng thêm sản phẩm có thể bán quanh năm. Bên cạnh thay đổi thị hiếu, chi phí đầu vào tăng và rủi ro hoa nở sớm, nở muộn cũng khiến người trồng phải thận trọng hơn với kế hoạch sản xuất.

Lo sức mua, tìm thêm kênh tiêu thụ

Ở thời điểm này, còn khá sớm để dự đoán sức tiêu thụ hoa kiểng tết nhưng tâm lý lo ngại đã xuất hiện trong một số vùng trồng. Ông Nguyễn Huân Đạt, đại diện vườn mai Tiến Đạt (làng mai vàng Bình Lợi) năm nay chuẩn bị 2.000 gốc để phục vụ thị trường TP.HCM và các tỉnh, thành miền Bắc. Bên cạnh nỗi lo nhu cầu tiêu thụ thì yếu tố quan trọng hơn là thời tiết thất thường có thể ảnh hưởng xấu đến chất lượng sản phẩm. Nếu như năm ngoái mưa lớn kéo dài, triều cường cao gây ngập nặng thì năm nay mưa dự báo kết thúc sớm và gió chướng cũng xuất hiện sớm. Những yếu tố này ảnh hưởng rất lớn đến sinh lý của cây, thể hiện trực tiếp qua số lượng và chất lượng hoa. Tuy nhiên, sức mua tết năm nay cũng chưa thể khả quan hơn so với năm trước, nên người trồng hoa vẫn đang vừa trồng vừa lo.

Ở Chợ Lách và Sa Đéc, việc không tăng sản lượng, chuyển sang giống mới và tiết giảm chi phí cũng phản ánh cách nhà vườn ứng phó với rủi ro thị trường. Chị Ngọc Hương, chủ vườn hoa tại Chợ Lách (Vĩnh Long) bộc bạch: "Người trồng hoa như thường lệ lại xuống giống, nỗ lực tạo ra sản phẩm chất lượng cao nhất, nhưng phụ thuộc lớn vào thương lái, thời tiết, sức mua và hệ thống tiêu thụ. Chúng tôi cũng tập tành bán qua mạng nhưng còn thiếu kinh nghiệm, đồng thời phải tính tới chi phí vận chuyển, bởi hoa cồng kềnh, dễ bị hư hỏng khi vận chuyển xa trong những ngày cao điểm".

Chia sẻ với PV Thanh Niên, đại diện Tổng công ty Thương mại Sài Gòn (SATRA) thông tin, năm nay kế hoạch hỗ trợ tiêu thụ hoa tết cho bà con nhà vườn sớm hơn mọi năm nhằm có thời gian chuẩn bị và quảng bá tốt hơn. Chợ hoa xuân Bình Điền dự kiến diễn ra trong 9 ngày, từ 28.1 - 5.2.2027, quy tụ 282 lô hoa và cây kiểng trên diện tích khoảng 12.000 m². Nguồn hàng tập trung từ TP.HCM, Đồng Tháp và Vĩnh Long, với mai vàng, tắc kiểng, hoa giấy, cúc, vạn thọ, hoa chậu, hoa cành và bonsai.

Để hỗ trợ nhà vườn, SATRA miễn phí tiền thuê ô vựa cho nhà vườn năm thứ 13 liên tiếp. Người bán dự kiến chỉ đóng khoảng 300.000 đồng mỗi lô cho các khoản điện, nước và vệ sinh trong toàn bộ thời gian chợ hoạt động. Ban tổ chức cũng chuẩn bị cơ sở vật chất, đường sá, điện, nước và an ninh 24/24 giờ; đồng thời dự kiến kiểm soát việc phân bổ lô, giá dịch vụ bốc xếp và vận chuyển.

Nhằm hỗ trợ nhà vườn tiêu thụ hoa kiểng tết, tại Chợ Lách, chính quyền địa phương phối hợp với Sở Công thương, TikTok Shop, Hiệp hội Thương mại điện tử VN và Bưu điện tỉnh triển khai mô hình "Xã thương mại điện tử - Chợ Lách vươn mình". Chương trình tập trung đào tạo hộ kinh doanh, hợp tác xã về vận hành gian hàng, sáng tạo nội dung và livestream. Trong mùa Tết 2026, TikTok Shop ghi nhận khoảng 200.000 đơn hàng hoa cảnh, cây giống từ khu vực này; địa phương và đối tác dự kiến tiếp tục tổ chức chiến dịch bán hàng dịp Tết Dương lịch và Tết Nguyên đán 2027.

Kết quả các phiên bán hàng trực tuyến gần đây cho thấy kênh số có thể giúp nhà vườn tiếp cận khách hàng ngoài khu vực. Sau 24 phiên livestream trong một chương trình tại Chợ Lách, ban tổ chức ghi nhận 2.330 đơn hàng và 4,1 triệu lượt tiếp cận. Đây dự kiến cũng là một kênh tiêu thụ đang có xu hướng tăng trưởng bên cạnh các kênh phân phối truyền thống.