8 giờ ngày 30.6, giữa cái nắng như thiêu như đốt tại bang La Guaira - địa phương thiệt hại nặng nề nhất trong thảm họa động đất kép tại Venezuela, chú chó nghiệp vụ Xu Kip bất ngờ dừng lại trên đống bê tông ngổn ngang, thục mũi hít sâu rồi cào bới, ngẩng đầu sủa lớn.
Nhận tín hiệu, chỉ huy đưa chú chó Ot Ky vào kiểm tra chéo. Ot Ky tiến đến, hít sâu và phát tín hiệu giống hệt Xu Kip. Ngay lập tức, huấn luyện viên cắm cờ, thông báo cho các lực lượng công binh tiến vào đào bới. Ít phút sau, một nạn nhân được tìm thấy. Bằng phương pháp phối hợp này, ngay ngày đầu tiên, đoàn cứu hộ Việt Nam đã tìm ra 9 nạn nhân trong đống đổ nát bàn giao cho chính quyền sở tại.
Đội quân khuyển tham gia tìm kiếm nạn nhân mắc kẹt tại Thổ Nhĩ Kỳ
Ảnh: Trường Trung cấp 24 Biên Phòng
Bản lĩnh của "chiến binh đặc biệt"
Trong ký ức của thượng tá Trần Quốc Hương, Trưởng khoa Giám biệt nguồn hơi, Trường Trung cấp 24 Biên phòng, người 2 lần trực tiếp chỉ huy đội chó nghiệp vụ tham gia cứu hộ thảm họa ở nước ngoài, đó là một trong những khoảnh khắc đáng nhớ tại Venezuela. Tuy nhiên, để có vài phút phát tín hiệu chuẩn xác ấy là kết quả của nhiều năm huấn luyện và kinh nghiệm nhiều lần làm nhiệm vụ quốc tế. Trước khi ghi dấu ấn tại Venezuela, những chú chó nghiệp vụ của Việt Nam từng vượt qua cái lạnh cắt da cắt thịt ở Thổ Nhĩ Kỳ và nắng nóng gay gắt tại Myanmar.
Đầu tháng 2.2023, trận động đất 7,8 độ Richter rung chuyển miền nam Thổ Nhĩ Kỳ san phẳng hàng loạt ngôi nhà cao tầng, khiến hàng chục nghìn người thiệt mạng. Lần đầu tiên dẫn đội chó nghiệp vụ tham gia cứu hộ quốc tế, ông vẫn không quên cảm giác choáng váng khi đặt chân đến tỉnh Hatay bởi hiện trường kéo dài hàng trăm cây số, nhìn đâu cũng đổ nát.
Đội quân khuyển về nước sau khi hoàn thành nhiệm vụ tại Venezuela
Ảnh: Đình Huy
Tại đây, cái lạnh âm 10 độ C là một thử thách không hề nhỏ đối với chó nghiệp vụ bởi nguồn hơi của nạn nhân bị đông cứng lại, gây khó khăn cực lớn cho khứu giác của những chú chó. Bằng phương pháp tìm kiếm "cuốn chiếu" dứt điểm từng công trình, ngay ngày đầu tiên, các chiến binh bốn chân đã luồn lách qua khe hở bê tông, giúp tìm được 8 nạn nhân. Hiệu quả vượt trội khiến trên đường đi làm nhiệm vụ, đoàn Việt Nam liên tục được người dân địa phương nhờ trợ giúp.
Thiếu tướng Phạm Văn Tỵ tại Venezuela
Ảnh: Hoàng Vũ
"Tôi nhớ mãi tại tòa chung cư 12 tầng đổ nát, các lực lượng khác đã tìm khắp các tầng trên nhưng không thấy gì, khi đưa chó nghiệp vụ vào, chúng tôi thấy chúng phát tín hiệu nguồn hơi rõ ràng. Máy múc xúc hết các vị trí vẫn không thấy ai, tôi yêu cầu đào xuống tầng âm. Lực lượng sở tại bán tín bán nghi vì tầng âm chỉ là chỗ để xe", thượng tá Hương kể.
Khi chiếc máy xúc bổ những nhát sâu qua nền tầng 1, 3 thi thể dần hiện ra. Bấy giờ mọi người mới hiểu, khi động đất, 3 người này đã chạy xuống tầng hầm ẩn nấp nhưng không thoát. Khoảnh khắc ấy, người thân nạn nhân bật khóc nghẹn ngào. Họ không chỉ ôm chầm các chiến sĩ Việt Nam mà còn quỳ xuống ôm lấy chú chó nghiệp vụ, xoa đầu trong niềm cảm kích.
Đội quân khuyển về nước sau khi hoàn thành nhiệm vụ tại Venezuela
Ảnh: Đình Huy
Vượt qua giới hạn
Nếu ở Thổ Nhĩ Kỳ là cái lạnh âm độ thì tại Myanmar và Venezuela, cái nóng 40 độ C lại khiến chó nghiệp vụ nhanh mất sức, khứu giác suy giảm. Môi trường tìm kiếm bị nhiễu nặng bởi mùi thức ăn phân hủy, xác động vật, khói bụi.
Để thích nghi, chỉ huy cho chó tìm kiếm 20 - 30 phút/lượt, sau đó đưa vào chỗ mát lau người, bổ sung nước. Có những ngày kiệt sức, về đến nơi hội quân, các chú chó nằm bệt không buồn ăn, chỉ có thể uống sữa để hồi phục. Dù vậy, trong 10 ngày tìm kiếm, đội quân khuyển đã trực tiếp phát hiện 47 nạn nhân và đánh dấu nhiều vị trí quan trọng cho lực lượng sở tại, đa số các vị trí đánh dấu đều tìm thấy nạn nhân dưới đống đổ nát.
Đội quân khuyển tìm kiếm nạn nhân mất tích tại Venezuela
Ảnh: Hoàng Vũ
Theo thượng tá Hương, kỳ tích đáng nhớ nhất tại Venezuela chính là câu chuyện về Jin Ka - chú chó từng tham gia tìm kiếm tại Làng Nủ, Thổ Nhĩ Kỳ và Myanmar. Trong ngày thứ 5 của chiến dịch, đoàn cứu hộ của Việt Nam thực hiện nhiệm vụ tại một căn nhà 8 tầng đổ nghiêng, trần bê tông xếp chồng chéo. Gia đình nạn nhân cho biết có khoảng 4 người bị kẹt trong đó, gần như họ đã tuyệt vọng vào việc tìm thấy người thân.
Đội quân khuyển tìm kiếm nạn nhân mất tích tại Venezuela
Ảnh: Hoàng Vũ
Tuy vậy, trong ngày đầu tiên, chó nghiệp vụ phát hiện nguồn hơi, giúp đoàn tìm thấy 3 nạn nhân. Đến tối, đoàn buộc phải tạm dừng công việc và quay lại vào lúc 7 giờ sáng hôm sau. Khi ấy, Jin Ka đã tiến đến đúng vị trí tìm thấy nạn nhân ngày hôm trước và tiếp tục sủa báo hiệu. Ban đầu, nhiều ý kiến nghi ngờ đây chỉ là nguồn hơi còn sót lại. Dựa trên kinh nghiệm và sự tin tưởng tuyệt đối vào quân khuyển, chỉ huy quyết định cho công binh đào sâu thêm gần 2 m bên dưới nền cầu thang. Nạn nhân thứ 4 là một em nhỏ 14 tuổi đã được tìm thấy.
Thiếu tướng Phạm Văn Tỵ tại Venezuela
Ảnh: Hoàng Vũ
"Đó là một kỳ tích mà nếu không có sự nhạy bén và quyết tâm, chúng ta có lẽ đã bỏ lỡ nạn nhân đó", thượng tá Hương nhớ lại.
Đội quân khuyển tìm kiếm nạn nhân mất tích tại Venezuela
Ảnh: Hoàng Vũ
Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ tại Venezuela, các chú chó nghiệp vụ đã được Tổng thống lâm thời Venezuela Delcy Rodriguez đến tận nơi trao Huân chương Công trạng và tâm thư. Họ gọi chó nghiệp vụ Việt Nam là "số 1" trong số các đoàn quốc tế có chó nghiệp vụ tham gia tìm kiếm, cứu nạn tại hiện trường.
Mệnh lệnh từ trái tim
Thiếu tướng Phạm Văn Tỵ, Phó cục trưởng Cục Cứu hộ cứu nạn, người 3 lần chỉ huy đoàn quân đội cứu trợ thảm họa động đất ở nước ngoài, khẳng định việc lên đường sang giúp nước bạn cứu trợ thảm họa động chính là mệnh lệnh từ trái tim, là tình cảm chân thành của đất nước và nhân dân Việt Nam.
Khi đặt chân đến Thổ Nhĩ Kỳ, Myanmar và Venezuela, ông luôn nhắc nhở các chiến sĩ "phải giúp đỡ những người đang đau khổ nhất bằng cả tâm lực và trí lực của người lính Bộ đội Cụ Hồ, và tìm kiếm nạn nhân trong đống đổ nát chính là tìm kiếm người thân, đồng bào mình".
Đặc biệt, ông đánh giá quân khuyển là lực lượng không thể thay thế, đóng vai trò quyết định trong việc phát hiện nạn nhân giữa những đống đổ nát khổng lồ. Sự hiệu quả của đội quân khuyển lớn đến mức đã có một số đoàn quốc tế sang đặt vấn đề mượn chó nghiệp vụ của Việt Nam để hỗ trợ tìm kiếm tại hiện trường thảm họa.
Bình luận (0)