Ngỡ ngàng hình hài Nghĩa Từ Triều Châu 150 năm vừa 'hồi sinh' ở Chợ Lớn

Phạm Hữu
Phạm Hữu
03/06/2026 05:45 GMT+7

Sau cuộc đại trùng tu kéo dài nhiều tháng, Nghĩa Từ Triều Châu hơn 150 năm tuổi ở Chợ Lớn khiến nhiều người ngỡ ngàng với diện mạo rực rỡ, đậm dấu ấn kiến trúc và văn hóa người Hoa Triều Châu tại TP.HCM

Ở khu Chợ Lớn nhộn nhịp, ít ai biết trong khuôn viên Bệnh viện An Bình (TP.HCM) còn tồn tại một công trình cổ kính của cộng đồng người Hoa Triều Châu hơn 150 năm tuổi. Đó là Nghĩa Từ Triều Châu, nơi từng gắn liền với Y viện Triều Châu nổi tiếng một thời.

Theo Ban quản trị Hội quán Nghĩa An, công trình được khởi dựng vào khoảng năm 1881, ban đầu là nơi lưu giữ tro cốt người Hoa và thờ phụng những bậc tiền nhân. Trải qua nhiều thế hệ, nơi đây trở thành không gian tâm linh đặc biệt, lưu giữ hàng ngàn bài vị cùng nhiều giá trị kiến trúc Triều Châu cổ.

Hình hài Nghĩa Từ Triều Châu trăm năm vừa được hồi sinh ở Chợ Lớn - Ảnh 1.

Nghĩa Từ Triều Châu nằm trong khuôn viên Bệnh viện An Bình. Cổng chính ngôi nghĩa từ nằm giáp với đường An Bình, phía sau giáp với đường Trần Phú (phường An Đông, TP.HCM)

ẢNH: PHẠM HỮU

Hình hài Nghĩa Từ Triều Châu trăm năm vừa được hồi sinh ở Chợ Lớn - Ảnh 2.

Ngôi nghĩa từ có hình vuông, chính giữa có sân thiên tỉnh, mái ngói xanh đã được thay mới

ẢNH: PHẠM HỮU

Hình hài Nghĩa Từ Triều Châu trăm năm vừa được hồi sinh ở Chợ Lớn - Ảnh 3.

Phía trước nghĩa từ có một hồ nước hình bán nguyệt, giáp với tòa nhà Bệnh Viện An Bình

ẢNH: PHẠM HỮU

Hình hài Nghĩa Từ Triều Châu trăm năm vừa được hồi sinh ở Chợ Lớn - Ảnh 4.
Hình hài Nghĩa Từ Triều Châu trăm năm vừa được hồi sinh ở Chợ Lớn - Ảnh 5.
Hình hài Nghĩa Từ Triều Châu trăm năm vừa được hồi sinh ở Chợ Lớn - Ảnh 6.

Tình trạng xuống cấp của Nghĩa Từ Triều Châu năm 2023

ẢNH: PHẠM HỮU

Sau hơn 1,5 thế kỷ tồn tại, công trình xuống cấp nghiêm trọng. Mái ngói hư hỏng, các mảng phù điêu bong tróc, nhiều hạng mục có nguy cơ đổ sập khiến Ban quản trị Hội quán Nghĩa An phải lên kế hoạch đại trùng tu nhằm cứu vãn di sản quý giá.

Ngày 2.12.2024, lễ động thổ chính thức được tổ chức sau khi dự án hoàn tất các thủ tục pháp lý và nhận được sự chấp thuận của cơ quan chức năng. Ban đầu, đơn vị quản lý từng dự định mời đội ngũ nghệ nhân từ Trung Quốc sang thực hiện nhằm đảm bảo tính nguyên gốc. Tuy nhiên, sau đó, công trình được giao cho đội ngũ nghệ nhân và đơn vị trùng tu trong nước đảm nhận.

Hình hài Nghĩa Từ Triều Châu trăm năm vừa được hồi sinh ở Chợ Lớn - Ảnh 7.

Nghĩa Từ Triều Châu được xây dựng theo bố cục cơ bản như các công trình cộng đồng của người Hoa hay hội quán, chùa… Với bố cục 3 phần lần lượt là sảnh đón, hành lang bao xung quanh thiên tỉnh (giếng trời), gian thờ

ẢNH: PHẠM HỮU

Hình hài Nghĩa Từ Triều Châu trăm năm vừa được hồi sinh ở Chợ Lớn - Ảnh 8.

Khu vực sân thiên tỉnh được trùng tu - từ mái ngói, kèo củng đến hoành phi, câu đối... đều được thay mới. Tuy nhiên, việc thay mới nhưng vẫn mô phỏng lại nguyên tác, cấu trúc

ẢNH: PHẠM HỮU

Hình hài Nghĩa Từ Triều Châu trăm năm vừa được hồi sinh ở Chợ Lớn - Ảnh 9.

Bên trong nghĩa từ không chỉ thờ thần, Phật mà còn thờ rất nhiều bài vị của những tiền nhân người Hoa xưa kia. Điện thờ chính cũng được chỉnh trang mới

ẢNH: PHẠM HỮU

Hình hài Nghĩa Từ Triều Châu trăm năm vừa được hồi sinh ở Chợ Lớn - Ảnh 10.

10 cột đá cổ có tuổi đời gần 2 thế kỷ vẫn được giữ lại làm "linh hồn" cho ngôi miếu. Các cột đá này có tuổi đời từ khi xây dựng Tượng Nghĩa Từ

ẢNH: PHẠM HỮU

Hình hài Nghĩa Từ Triều Châu trăm năm vừa được hồi sinh ở Chợ Lớn - Ảnh 11.

Theo nghệ nhân Thanh Tùng, các kèo, cột gỗ hoàn toàn được thay mới. Những bức tranh trên gỗ cũng được vẽ lại theo đúng nguyên bản

ẢNH: PHẠM HỮU

Hình hài Nghĩa Từ Triều Châu trăm năm vừa được hồi sinh ở Chợ Lớn - Ảnh 12.
Hình hài Nghĩa Từ Triều Châu trăm năm vừa được hồi sinh ở Chợ Lớn - Ảnh 13.

Các họa tiết chạm khắc cũng được các thợ người Việt thực hiện đúng với nguyên mẫu ban đầu

ẢNH: PHẠM HỮU

Hình hài Nghĩa Từ Triều Châu trăm năm vừa được hồi sinh ở Chợ Lớn - Ảnh 14.

Trên mái ngói là hoa văn rồng, lân, phụng được tạo lại bằng sành sứ

ẢNH: PHẠM HỮU

Hình hài Nghĩa Từ Triều Châu trăm năm vừa được hồi sinh ở Chợ Lớn - Ảnh 15.

4 bức bia đá chạm khắc tiếng Hoa có tuổi đời trăm năm, nằm bên trái của Nghĩa Từ Triều Châu

ẢNH: PHẠM HỮU

Top

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.