"Trong nhiều năm, viễn cảnh Việt Nam một ngày nào đó sẽ vượt qua Thái Lan từng chỉ được xem là một giả định xa vời. Tuy nhiên, đến năm 2026, đây đã trở thành vấn đề kinh tế được quan tâm nhất khu vực, là chủ đề tranh luận sôi nổi khắp nơi", bài viết trên Thaiger, một trong những tờ báo nhiều người đọc nhất Thái Lan, đề cập.
Việt Nam bứt phá lên trước ngay năm nay?
Vào tháng 1, báo Nhật Nikkei Asia đưa tin Việt Nam đang trên đà vượt qua Thái Lan về tổng sản phẩm quốc nội (GDP) danh nghĩa ngay trong năm nay. Nếu điều này xảy ra, Việt Nam sẽ trở thành nền kinh tế lớn thứ hai Đông Nam Á, chỉ sau Indonesia. Truyền thông Thái Lan, từ Khaosod đến The Nation, đã nhanh chóng đưa tin về sự kiện này.
Nền kinh tế Việt Nam đã tăng trưởng 8,02% trong năm 2025 - một trong những tốc độ nhanh nhất thế giới - đưa GDP danh nghĩa lên mức khoảng 514 tỉ USD. Hà Nội đặt mục tiêu tăng trưởng bình quân 10% mỗi năm trong giai đoạn 2026 - 2030, dựa trên đà phát triển cơ sở hạ tầng quy mô lớn do nhà nước dẫn dắt, bao gồm sân bay quốc tế Long Thành gần TP.HCM và tuyến đường sắt ở phía bắc.
Kinh tế Việt Nam vượt Thái Lan trở thành chủ đề tranh luận sôi nổi
ẢNH: NGUYỄN MINH TÚ
So với Việt Nam, các con số của Thái Lan có vẻ khiêm tốn. Theo Hội đồng Phát triển kinh tế và xã hội Quốc gia, nền kinh tế nước này tăng trưởng 2,4% trong năm 2025 - vượt mức kỳ vọng; và nâng dự báo tăng trưởng cho năm 2026 lên khoảng 1,5 - 2,5%. Trong khi đó, Tổ chức Hợp tác và phá triển kinh tế (OECD) đưa ra dự báo ở mức thấp nhất của khung này là 1,5% - vẫn cho thấy tốc độ tăng trưởng chậm nhất trong số các nền kinh tế lớn của ASEAN.
Tuy nhiên, nếu gạt bỏ các dự báo sang một bên, Thái Lan hiện vẫn là nền kinh tế có quy mô lớn hơn. Theo dữ liệu của Ngân hàng Thế giới, GDP danh nghĩa của Thái Lan đạt 577 tỉ USD vào năm 2025, so với mức 514 tỉ USD của Việt Nam.
Bà Kristy Hsu, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu ASEAN Đài Loan thuộc Viện Nghiên cứu Kinh tế Chung-Hua, nhận định hồi tháng 2 rằng Việt Nam khó có khả năng vượt qua Thái Lan trong năm nay. Dựa trên dữ liệu của IMF, bà tính toán ngay cả khi Việt Nam đạt mức tăng trưởng 10% trong khi Thái Lan chỉ tăng 2%, Việt Nam vẫn chưa thể san bằng khoảng cách về GDP danh nghĩa tính đến năm 2026.
Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế và Kinh doanh (CEBR) tại London lại có cái nhìn dài hạn hơn. Bảng xếp hạng World Economic League Table của tổ chức này dự báo Việt Nam sẽ vượt qua Thái Lan sau năm 2028, và đến năm 2035 sẽ đạt GDP khoảng 994 tỉ USD, qua đó vượt cả Singapore. Nói cách khác, việc vượt lên chỉ là vấn đề thời gian chứ không phải là chuyện có xảy ra hay không; chỉ là chưa diễn ra vào lúc này.
Một quốc gia tăng trưởng ở mức 8% sẽ có quy mô nền kinh tế tăng gấp đôi sau mỗi 9 năm, trong khi con số này ở quốc gia tăng trưởng 2% là 35 năm. Việt Nam không cần phải tìm cách vượt qua Thái Lan ở bất kỳ khía cạnh cụ thể nào, Việt Nam chỉ cần Thái Lan cứ mãi dậm chân tại chỗ.
Lĩnh vực Việt Nam đã giành phần thắng
Có một cuộc đua đã ngã ngũ, Thaiger nhấn mạnh, đó là về thương mại. Kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam đạt 475 tỉ USD vào năm 2025, tăng 17% so với năm trước. Trong khi đó, xuất khẩu của Thái Lan đạt 335,1 tỉ USD - một năm tăng trưởng mạnh mẽ ở mức 12,7% - nhưng vẫn kém 140 tỉ USD so với quốc gia mà chỉ hơn một thập kỷ trước còn có kim ngạch xuất khẩu thấp hơn họ.
Tổng kim ngạch thương mại của Việt Nam lần đầu tiên vượt mốc 930 tỉ USD, đưa nước này vào nhóm 25 nền kinh tế có quy mô thương mại lớn nhất thế giới. Với tư cách là điểm đến hấp dẫn cho các nhà đầu tư nước ngoài, Việt Nam đã vượt xa Thái Lan - quốc gia đang chứng kiến sự suy giảm trong ngành công nghiệp ô tô chủ lực. Suzuki đã rút khỏi mảng sản xuất ô tô tại Thái Lan, trong khi Honda cũng cắt giảm sản lượng.
Du lịch Việt Nam không ngừng tăng mạnh thời gian qua, còn Thái Lan suy giảm
ẢNH: NHẬT THỊNH
Du lịch thì sao?
Việt Nam đã trải qua một năm 2025 kỷ lục khi đón 21,2 triệu lượt khách quốc tế, tăng 20,4% so với cùng kỳ năm trước và cao hơn gần 18% so với mức đỉnh trước đại dịch. Đáng chú ý, Việt Nam đã vượt qua Thái Lan để trở thành điểm đến hàng đầu của du khách Trung Quốc, thu hút 5,3 triệu lượt khách so với con số 4,47 triệu của Thái Lan. Sự thay đổi này diễn ra sau khi lượng khách Trung Quốc đến Thái Lan sụt giảm khoảng 34% do những lo ngại về an toàn liên quan đến các vụ bắt cóc tại các trung tâm lừa đảo. Hiện tại, Việt Nam đặt mục tiêu đón 25 triệu lượt khách quốc tế trong năm 2026 và tham vọng đạt mốc 50 triệu lượt vào năm 2030.
Thái Lan lại đi theo chiều hướng ngược lại. Lượng khách đến nước này giảm 7,23% xuống còn 32,97 triệu lượt trong năm 2025 - mức giảm hàng năm đầu tiên sau nhiều năm.
Tuy nhiên, khoảng cách đáng kể vẫn còn đó. Năm 2025, Thái Lan thu hút lượng du khách nhiều hơn Việt Nam khoảng 11 triệu lượt, tiếp tục giữ vị thế quốc gia đón nhiều khách nhất Đông Nam Á và đứng thứ 8 thế giới. Xét về doanh thu, bức tranh cũng tương tự. Tổng doanh thu du lịch của Việt Nam lần đầu tiên vượt mốc 1 triệu tỉ đồng (khoảng 39 tỉ USD), bao gồm cả du lịch nội địa. Trong khi đó, Thái Lan thu về khoảng 80 tỉ USD.
Thách thức nan giải đối với Thái Lan
Bài viết của Thaiger nhấn mạnh, yếu tố nhân khẩu học có lẽ là thách thức khắc nghiệt nhất. Độ tuổi trung vị của Thái Lan là 40, so với mức 30 của Việt Nam. Điều này đồng nghĩa với việc lực lượng lao động Thái Lan đang bị thu hẹp đúng vào lúc lực lượng lao động Việt Nam bước vào giai đoạn sung sức nhất. Theo dữ liệu từ Ngân hàng Trung ương Thái Lan, nợ hộ gia đình đã lên tới 16,44 nghìn tỉ baht vào cuối năm 2025 (tương đương 86,7% GDP), một trong những mức cao nhất châu Á, gây áp lực nặng nề lên tiêu dùng nội địa, vốn lẽ ra phải là động lực bù đắp cho các lĩnh vực khác.
Việt Nam sở hữu dân số trẻ hơn Thái Lan
ẢNH: HUỲNH NHI
Các hiệp hội ngành nghề tại Thái Lan nhìn nhận rất rõ mối nguy cơ này. Hiệp hội Đại lý Du lịch Thái Lan cảnh báo rằng nếu không kịp thời thích ứng trong vòng 5 đến 10 năm tới, Thái Lan có nguy cơ mất đi nhóm du khách thuộc thế hệ Z, những người làm việc từ xa (digital nomads) và thế hệ du khách Trung Quốc mới vào tay Việt Nam.
Bài toán kinh tế cũng cho thấy thực tế đầy khắc nghiệt. Một quốc gia tăng trưởng ở mức 8% sẽ có quy mô nền kinh tế tăng gấp đôi sau mỗi 9 năm, trong khi con số này ở quốc gia tăng trưởng 2% là 35 năm. Việt Nam không cần phải tìm cách vượt qua Thái Lan ở bất kỳ khía cạnh cụ thể nào, Việt Nam chỉ cần Thái Lan cứ mãi dậm chân tại chỗ.
Câu trả lời thẳng thắn cho câu hỏi liệu Việt Nam đã vượt qua Thái Lan hay chưa là "chưa", ngoại trừ lĩnh vực xuất khẩu - nơi Việt Nam thực sự đã vượt lên. Còn đối với câu hỏi liệu Việt Nam có vượt qua Thái Lan ở các khía cạnh còn lại hay không, thì dựa trên đà phát triển hiện nay, chỉ có chính Thái Lan mới có thể ngăn chặn điều đó.
Bình luận (0)