Thời cơ vàng để chuyển sang xe điện

Hạ tầng xanh "bủa vây" mọi nẻo đường 

Rào cản lớn nhất khiến xe máy điện, vốn từng bị coi là "xe đi chợ" hay "xe chạy quanh quẩn" chính là nỗi lo hết điện giữa đường. Tuy nhiên, bước sang năm 2026, câu chuyện đó đã trở thành dĩ vãng. Chỉ trong quý 1 năm nay, việc VinFast hoàn thiện hệ thống 45.000 tủ đổi pin trên toàn quốc đã tạo nên một mạng lưới hạ tầng dày đặc tới mức kinh ngạc. Giờ đây, từ những con ngõ nhỏ ở Hà Nội, TP.HCM cho đến các cung đường tỉnh lẻ, màu xanh của các trạm đổi pin đã trở nên quen thuộc và nhộn nhịp sáng đêm như những tiệm tạp hóa.

ẢNH: CTV

Câu chuyện của anh Trần Văn Nam, một tài xế xe ôm công nghệ tại TP.HCM là minh chứng rõ nhất. Vốn là người đã lớn tuổi, tính cách lại truyền thống nên anh Nam từng là một "anti fan" của xe điện. Anh luôn mặc định trong đầu xe điện không tiện lợi, chưa đi đã lo sạc, lại mất công canh sạc cả ngày. Thế nhưng, kể từ khi giá xăng liên tục biến động và các trạm đổi pin xuất hiện ngay đầu hẻm nhà, bị "dao động" trước rất nhiều lời khuyên từ bạn bé, anh Nam đã mạnh dạn đổi sang xe điện.

"Hồi đầu cũng lo lắm, cứ sợ đang chở khách mà hết pin thì chỉ có nước dắt bộ. Nhưng giờ thì khác rồi, trên app hiện rõ trạm đổi pin cách mình chỉ vài trăm mét. Cứ chạy gần hết pin là tạt vào, chưa đầy 1 phút là có pin đầy, nhanh hơn cả đứng chờ nhân viên cây xăng đổ đầy bình. Chưa kể xe điện giờ cải tiến, chạy cũng được tới 70 km/giờ, vẫn phóng veo veo được", anh Nam chia sẻ. 

Đặc biệt, cú hích lớn nhất đến từ sự ra đời của hai dòng xe Viper và Feliz II của nhà VinFast. Đây là những mẫu xe "hybrid" về phương thức nạp năng lượng: vừa có thể đổi pin nhanh tại trạm, vừa có thể cắm sạc linh hoạt tại nhà. 

Chị Thu Hương, một nhân viên văn phòng tại Hà Nội, vừa đặt cọc chiếc Viper, hào hứng kể: "Viper nhìn rất cá tính, hợp với nam nên mình mua tặng sinh nhật chồng. Nhà mình ở chung cư, việc sạc pin đôi khi hơi bất tiện do hầm xe quá tải. Nhưng với dòng xe mới này, chồng mình có thể chọn đổi pin nhanh khi đi làm, còn cuối tuần rảnh rỗi thì cắm sạc chậm tại nhà để tiết kiệm tối đa chi phí".

Chưa kể, đợt này VinFast còn chơi lớn, "chồng" khá nhiều lớp ưu đãi để kéo người dùng từ xe xăng qua xe điện ngay trong tháng 3. Bên cạnh các chương trình ưu đãi cọc sớm, tặng trực tiếp 1 triệu tiền mặt, chủ xe còn được hưởng rất nhiều khuyến mãi khủng về vận hành như khách mua Viper và Feliz II được tặng gói đổi pin miễn phí 20 lần/tháng (tương đương quãng đường khoảng 800 - 1.000 km/tháng); ưu đãi đổi pin miễn phí kéo dài tới tận hết ngày 30.6.2028, tức hơn 2 năm thoải mái vi vu không tốn tiền xăng. Chưa kể cộng hưởng với các chính sách trong chương trình "Mãnh liệt vì tương lai xanh" của hãng, nếu cộng dồn tất cả người dùng có thể tiết kiệm tới 5 triệu đồng khi mua xe kèm pin.

Như vậy, cả về hạ tầng và phương tiện, người dùng Việt Nam đã không còn phải đắn đo hy sinh sự tiện lợi để đổi lấy việc bảo vệ môi trường, bởi xe điện giờ đây đã thực sự vượt trội hơn xe xăng về mọi mặt.

ẢNH: T.N

Làn sóng chuyển đổi tất yếu 

Nếu hạ tầng là điều kiện cần, thì bài toán chi phí chính là điều kiện đủ để người Việt thực hiện cú nhảy vọt sang giao thông xanh. Trong bối cảnh giá xăng dầu toàn cầu liên tục chịu áp lực từ các biến động địa chính trị khu vực Trung Đông, việc sở hữu một chiếc xe máy điện giống như một khoản đầu tư thông minh và bền vững. 

Với chính sách miễn phí đổi pin mà nhà sản xuất đang áp dụng, chi phí vận hành mỗi km của xe điện giờ đây chỉ bằng khoảng 1/5, thậm chí 1/10 so với xe xăng. Đối với một gia đình trung bình chạy khoảng 20 - 30km mỗi ngày, số tiền tiết kiệm được hằng tháng đủ để chi trả cho nhiều hóa đơn thiết yếu khác.

Ông Nguyễn Thành, một người hưu trí tại Đà Nẵng, chia sẻ về quyết định đổi xe cho cả hai vợ chồng: "Sáng dắt xe ra không còn mùi xăng nồng nặc, không còn tiếng nổ làm thức giấc hàng xóm. Nhưng cái tôi mừng nhất là ví tiền không còn "run" mỗi khi nghe tin giá xăng tăng. Xe điện chạy rất bốc, leo dốc hay đi dưới mưa ngập đều yên tâm hơn xe xăng rất nhiều".

Sự thay đổi này không chỉ diễn ra ở các cá nhân mà còn lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng. Những khu dân cư "không khí thải", những tuyến phố tĩnh lặng hơn đang dần hình thành, minh chứng cho một lối sống hiện đại và văn minh.

Hơn thế, động lực chuyển đổi còn được tiếp sức bởi các chính sách ưu đãi thiết thực từ phía Nhà nước. Các chính sách khuyến khích xe điện, lộ trình hạn chế xe máy xăng tại nội đô và các ưu đãi về thuế phí đang tạo ra một hành lang pháp lý không thể thuận lợi hơn. 

Các chuyên gia dự báo, trong thời gian tới, khi thị trường hội tụ đủ các yếu tố từ hạ tầng, sản phẩm cho đến nhận thức người dân, doanh số xe máy điện sẽ tăng trưởng theo hàm số mũ. Đây không còn là một xu hướng nhất thời, mà là bước đi tất yếu trong cuộc cách mạng thực sự về giao thông đô thị tại Việt Nam.