Tiết kiệm điện đã không còn là chuyện ‘khuyến khích’

Từ những con số do Tổng công ty Điện lực miền Trung (EVNCPC) công bố, cho thấy tiết kiệm điện hiện nay không còn là những lời kêu gọi mang tính phong trào mà đã được cụ thể hóa bằng các chỉ tiêu, giải pháp kỹ thuật và những thay đổi trong hành vi sử dụng điện của cơ quan, doanh nghiệp lẫn người dân. Giai đoạn 2020 - 2025, EVNCPC đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm thực hiện Chỉ thị 20 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường tiết kiệm điện, qua đó đạt nhiều kết quả đáng chú ý.

Theo EVNCPC, sản lượng điện tiết kiệm bình quân hằng năm trong giai đoạn này đạt khoảng 2 - 2,5% tổng điện năng thương phẩm. Riêng năm 2024, sản lượng điện tiết kiệm đạt gần 740 triệu kWh, tương đương 2,92% điện thương phẩm - mức cao nhất trong nhiều năm trở lại đây. Năm 2025, sản lượng điện tiết kiệm tiếp tục đạt hơn 653 triệu kWh. Không chỉ dừng ở việc vận động người dân "tắt điện khi không sử dụng", ngành điện miền Trung đã triển khai hàng loạt giải pháp kỹ thuật để giảm tổn thất điện năng và tối ưu vận hành hệ thống. Tỷ lệ tổn thất điện năng toàn EVNCPC giảm từ 4,65% năm 2020 xuống còn 3,62% năm 2025, đạt và vượt chỉ tiêu EVN giao.

Một trong những thay đổi đáng chú ý là việc 100% công tơ điện tử đo xa đã được triển khai, giúp khách hàng có thể theo dõi điện năng tiêu thụ hằng ngày qua ứng dụng chăm sóc khách hàng. Từ chỗ chỉ quan tâm hóa đơn cuối tháng, nhiều hộ dân nay bắt đầu hình thành thói quen kiểm tra mức tiêu thụ điện theo từng ngày, từng khung giờ để chủ động điều chỉnh hành vi sử dụng. Tại các cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp và hệ thống chiếu sáng công cộng, nhiều địa phương đã áp dụng điều khiển chiếu sáng tự động, thay đèn LED tiết kiệm điện và kết hợp năng lượng mặt trời; đồng thời đưa tiêu chí tiết kiệm điện vào quy chế nội bộ. Trong lĩnh vực sản xuất, kinh doanh, nhiều doanh nghiệp đầu tư điện mặt trời mái nhà, thay thiết bị hiệu suất thấp và điều chỉnh lịch sản xuất tránh giờ cao điểm.

EVNCPC cũng đã ký cam kết tiết kiệm điện với gần 296.000 khách hàng ngoài sinh hoạt, tương ứng hơn 343 triệu kWh điện cam kết tiết kiệm, đồng thời đẩy mạnh các chương trình điều chỉnh và dịch chuyển phụ tải nhằm giảm áp lực cho hệ thống điện quốc gia trong mùa nắng nóng.

ẢNH: N.T

Tiết kiệm điện phải trở thành thói quen xã hội

Dù đạt nhiều kết quả tích cực, ngành điện nhìn nhận việc tiết kiệm điện vẫn còn không ít khó khăn. Một bộ phận khách hàng, đặc biệt ở nhóm phụ tải lớn như nhà máy, trung tâm thương mại hay cơ sở dịch vụ vẫn chưa xem sử dụng điện tiết kiệm là nhu cầu tự thân mà chủ yếu phản ứng theo mùa nóng hoặc khi giá điện biến động. Thực tế này cho thấy tiết kiệm điện không thể chỉ dựa vào các đợt tuyên truyền ngắn hạn mà cần trở thành một thói quen xã hội lâu dài.

Theo EVNCPC, bài học lớn nhất trong giai đoạn vừa qua là phải kết hợp giữa giải pháp kỹ thuật và thay đổi nhận thức cộng đồng. Bước sang giai đoạn 2026 - 2030, EVNCPC đặt mục tiêu nâng mức tiết kiệm điện tối thiểu lên 3% tổng điện năng tiêu thụ toàn khu vực. Riêng trong các tháng cao điểm nắng nóng từ tháng 4 - 7, mục tiêu tiết kiệm điện tối thiểu được đặt ra ở mức 10%.

Để đạt mục tiêu này, đơn vị sẽ tiếp tục đẩy mạnh các chương trình điều chỉnh phụ tải, phát triển điện mặt trời mái nhà tự dùng, mở rộng hệ thống giám sát phụ tải và khuyến khích khách hàng sử dụng thiết bị điện hiệu suất cao. Công tác tuyên truyền cũng sẽ được triển khai sâu rộng hơn tới khu vực nông thôn, vùng sâu vùng xa thông qua các chương trình cộng đồng và mạng xã hội.

"Trong bối cảnh nhu cầu điện cho sản xuất và sinh hoạt ngày càng tăng, tiết kiệm điện không chỉ là giải pháp kinh tế mà còn là trách nhiệm đối với hệ thống năng lượng quốc gia và môi trường sống. Mỗi thiết bị được tắt đúng lúc, mỗi bóng đèn LED được thay thế hay mỗi thay đổi nhỏ trong thói quen sử dụng điện đều góp phần giảm áp lực cho hệ thống điện và hướng tới một tương lai phát triển bền vững hơn", EVNCPC khuyến nghị.