Việt Nam mua ‘siêu máy nghìn tỉ’ điều trị ung thư của Mỹ ngay dịp tết

Lễ ký kết diễn ra trong khuôn khổ chuyến công du đầu năm của Tổng Bí thư Tô Lâm tham dự các hoạt động hợp tác chiến lược toàn diện giữa Việt Nam và Mỹ về hòa bình và phát triển bền vững.

Bà Sandra Rousselle, SPHR, SHRM-SCP - Phó chủ tịch phụ trách Điều hành Nhân sự và Công tác Đối ngoại của Hãng Mevion, cho biết hệ thống Proton MEVION S250-FIT là thế hệ mới nhất, phát triển ở mức gần như hoàn hảo cho mục tiêu điều trị ung thư bằng xạ trị proton - liệu pháp ưu việt trong điều trị ung thư về hiệu quả và độ an toàn ở mức rất cao so với xạ trị thông thường. Ở phiên bản công nghệ mới, cao cấp nhất này, FDA đã chính thức cấp phép sử dụng vào tháng 10.2025 và Bệnh viện Stanford (Mỹ) là đơn vị đầu tiên đặt mua để sử dụng trong điều trị.

Với sự tinh vi của công nghệ, số lượng hệ thống máy cung cấp cho thị trường rất khan hiếm, do đó, với hợp đồng ký kết này, Việt Nam là nước thứ hai ngoài Mỹ có thể đặt mua hệ thống, phần mềm và công nghệ ở phiên bản tốt nhất, tương đương các bệnh viện hàng đầu thế giới. Sự hiện diện của hệ thống xạ trị proton thế hệ mới giúp Tâm Anh tham gia mạng lưới điều trị ung thư công nghệ cao từ Mevion, mang lại lợi ích cho người bệnh Việt Nam như hàng chục nghìn bệnh nhân tại Mỹ đã được điều trị hiệu quả bằng các thế hệ máy xạ trị proton Mevion trước đây.

Tại châu Á, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh là đơn vị đầu tiên ký hợp đồng mua "siêu máy" xạ trị ung thư Proton MEVION S250-FIT tích hợp AI hiện đại, mở ra cơ hội để người bệnh ung thư Việt Nam dễ dàng tiếp cận phương pháp xạ trị mới nhất ngay trong nước, được thụ hưởng hiệu quả điều trị chuẩn quốc tế, an toàn và tiết kiệm, kỳ vọng giữ lại một phần trong hàng tỉ đô la Mỹ chi phí điều trị ung thư ở nước ngoài của người Việt mỗi năm.

Từ ý tưởng được phát minh vào năm 1946, kỹ thuật xạ trị proton nhanh chóng phát triển và được khẳng định là bước tiến lớn nhờ hiệu quả và tính an toàn cao. Tuy nhiên, do nguyên lý gia tốc hạt và hệ thống từ trường siêu dẫn công suất lớn, hệ thống proton đòi hỏi yêu cầu rất cao về thiết kế, sản xuất, lắp đặt và vận hành, thường cần nhiều năm xây dựng khu vực rộng lớn để đưa máy vào sử dụng.

Từ thực tế đó, các nhà khoa học tại Harvard University cùng bác sĩ lâm sàng từ Massachusetts General Hospital, với bằng sáng chế phát triển cùng Massachusetts Institute of Technology, đã phát triển hệ thống xạ trị proton tích hợp đầu tiên. Khác với các máy proton thế hệ cũ cồng kềnh, Proton MEVION S250-FIT có kích thước nhỏ gọn, thời gian chuyển giao, lắp đặt và vận hành rút ngắn hơn rất nhiều, mở rộng cơ hội cho người bệnh tiếp cận sớm công nghệ xạ trị tiên tiến.

Thầy thuốc nhân dân, TS-BS.CKII Phạm Xuân Dũng, Giám đốc Trung tâm Ung bướu, cho biết "siêu máy" xạ trị MEVION S250-FIT với kỹ thuật xạ trị Proton là bước tiến quan trọng của điều trị ung thư hiện đại. Nếu trước đây, xạ trị Photon với tia X đi xuyên qua cơ thể có thể gây tổn thương mô lành, thì hiện nay xạ trị Proton có ưu điểm vượt trội là "siêu trúng, siêu đúng, siêu an toàn" khi năng lượng tiêu diệt khối u được AI phân tích để xác định chính xác vị trí của khối u ở kích thước siêu nhỏ hoặc vị trí rất khó thì đường tia đều có thể "dừng lại đúng chỗ"; AI cũng xác định tập trung mạnh mẽ chùm tia xạ ngay tại vị trí khối u mà không đi xuyên qua phá huỷ các vùng lân cận.

Hệ thống Proton MEVION S250-FIT tích hợp AI giúp mở ra cơ hội cho người bệnh có khối u ở vị trí sâu, phức tạp như đầu cổ, não, tủy sống, phổi, gan; bảo vệ tối đa mô lành và cơ quan quan trọng xung quanh như im, phổi, não bộ… so với xạ trị tia X truyền thống, ít tác dụng phụ hơn. Đặc biệt, "siêu máy xạ trị proton Mevion" còn đặc biệt giúp người bệnh được trải nghiệm điều trị tích cực hơn khi giảm tối đa thời gian xạ trị, người bệnh có thể ngồi, nằm trong quá trình xạ trị với cảm giác an toàn, thoải mái, dễ chịu hơn.

Ông Ngô Chí Dũng, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, cho biết Tâm Anh nhiều năm qua tiên phong đầu tư đồng bộ công nghệ hiện đại hàng đầu thế giới cùng đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm. Trong lĩnh vực ung bướu, bệnh viện đã trang bị nhiều thiết bị và phương pháp hiện đại cho tầm soát, chẩn đoán sớm và điều trị đa mô thức, từ điều trị nội khoa, hóa trị thuốc thế hệ mới đến xạ trị trúng đích và phẫu thuật bằng robot hiện đại.

"Sự kiện ký hợp đồng mua hệ thống xạ trị Proton MEVION S250-FIT là dấu ấn quan trọng trong hành trình y tế Việt Nam tiếp cận và làm chủ công nghệ hiện đại phục vụ điều trị ung thư, tiếp tục khẳng định tầm nhìn đầu tư đồng bộ cho lĩnh vực ung bướu", ông Ngô Chí Dũng nhấn mạnh.

BS.CKII Nguyễn Thế Hiển, Trưởng khoa Xạ trị, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM cho biết máy xạ trị Proton MEVION S250-FIT sở hữu thiết kế "All-in-One" tích hợp máy gia tốc, AI lập kế hoạch điều trị, chụp CT kiểm tra trước mỗi lần xạ và công nghệ chiếu xạ cực nhanh trên cùng một hệ thống nhỏ gọn. Máy sử dụng công nghệ nam châm Synchrocyclotron siêu dẫn từ trường cao 10 Tesla, cung cấp chùm Proton năng lượng cao giúp tiêu diệt hiệu quả ngay cả các khối u sâu và phức tạp.

Công nghệ HYPERSCAN™ cho phép chuyển lớp, quét tia cực nhanh gấp 20 lần, giảm sai lệch do chuyển động hô hấp. Bộ chuẩn trực đa lá Adaptive Aperture® giúp rìa tia chiếu sắc nét gấp 3 lần, tập trung chính xác vào khối u, bảo vệ mô lành. Xạ trị vòng cung SmartARC™ giúp phân bố liều đồng đều, rút ngắn thời gian điều trị.

Hệ thống chụp CT ngay tại tư thế điều trị cung cấp hình ảnh rõ nét trước mỗi phân liều, giúp xác định vị trí u và hiệu chỉnh tư thế chính xác. AI lập kế hoạch điều trị tự động phát hiện thay đổi của cơ thể để tinh chỉnh liều xạ.

Đột phá tư thế điều trị Upright cho phép người bệnh ngồi hoặc đứng thay vì phải nằm suốt buổi xạ trị, giúp cải thiện khả năng tái lập tư thế và tăng độ chính xác khi chiếu xạ, đồng thời tạo cảm giác dễ chịu hơn cho người bệnh.