Tại kỳ họp đang diễn ra, Quốc hội thảo luận dự án luật Xử lý vi phạm hành chính sửa đổi, trong đó có nâng cao mức xử phạt vi phạm hành chính.
Thực tế, việc áp dụng mức xử phạt bằng tiền khá cao thời gian qua đã tạo nhiều chuyển biến tích cực trong xã hội, nhất là việc tuân thủ trật tự an toàn giao thông. Vì thế, nhiều đại biểu Quốc hội đã ủng hộ tăng sức răn đe trong dự luật trên.
Bên cạnh đó, cũng có ý kiến của không ít đại biểu Quốc hội băn khoăn về mức phạt quá cao dẫn đến nhiều người dân kham không nổi, điển hình là những người mưu sinh bằng phương tiện giao thông như lái xe ôm, taxi công nghệ. Sự băn khoăn này rất đáng quan tâm.
Theo lẽ thì pháp luật cần được thượng tôn, đã vi phạm thì phải bị xử phạt như nhau. Nhưng thực tế cũng có nhiều trường hợp không hẳn cố ý vi phạm, ví dụ nhiều vi phạm đôi khi bắt nguồn từ việc không nắm bắt kịp thời một số thay đổi về các biển báo giao thông, phân chia làn mới ở các đô thị đông đúc. Chia sẻ với người viết, một số người bạn cho biết: Giờ bí bách lắm mới dám lái ô tô vào khu vực trung tâm TP.HCM, vì phân chia quy định khá phức tạp, không rành là "dính phạt" ngay.
Với mức phạt hiện khá cao so với thu nhập người dân, không ít người có thể rơi vào khó khăn khi bị xử phạt. Cách đây chưa lâu, một chủ doanh nghiệp vận tải có kể với người viết rằng thời gian qua không ít tài xế bỏ nghề vì mức phạt cao, doanh nghiệp muốn tuyển được người phải trả lương cao hơn, dẫn đến chi phí vận hành doanh nghiệp cao hơn.
Tất nhiên, nói thế không phải nhằm kêu gọi hạn chế xử phạt hay buông lỏng, hạ mức xử phạt… Vì ngược lại, như thực tế từng chỉ ra là đâu đó có một số tay chơi mô tô dường như sẵn sàng bị xử phạt mức cao để chạy quá tốc độ khoe thành tích trên mạng xã hội. Rõ ràng, đối với những trường hợp này thì cần tăng tính răn đe hơn nữa.
Giữa thực tế như vậy, câu chuyện Công an xã Phú Giáo đưa 2 nhóm thiếu niên tụ tập đánh nhau đi quét dọn nghĩa trang là rất đáng suy ngẫm về việc đưa lao động công ích trở thành biện pháp xử phạt bổ sung, thay thế. Ví dụ, với những trường hợp khó khăn, mới vi phạm lần đầu thì có thể áp dụng lao động công ích kết hợp mức phạt tiền thấp hơn. Ngược lại, những trường hợp có tình tiết tăng nặng hoặc vi phạm nhiều lần thì bên cạnh giữ nguyên mức phạt tiền, có thể bổ sung lao động công ích để tăng tính răn đe.
Đây là cách thức nhiều nước đã áp dụng nên VN có thể tham khảo kinh nghiệm để thực hiện. Hiện nay, hệ thống dữ liệu quốc gia ngày càng hoàn thiện, tài khoản của công dân trên VNeID hoàn toàn có thể được dùng để theo dõi lịch sử vi phạm (nếu có) làm cơ sở để lực lượng chức năng xử lý. Khi đó, pháp luật có thể vừa đảm bảo tính nghiêm minh, vừa đề cao tính nhân văn.
Bình luận (0)